Morgunblaðið - 17.12.2022, Blaðsíða 19

FRÉTTIR
Innlent
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 17. DESEMBER 2022
19
Aðalstræti 2, 101 Rvk. | s. 558 0000 | matarkjallarinn.is
Tryggðu þér borð á matarkjallarinn.is
JÓLAHÁDEGI
Þriggja rétta
jólaveisla
Hreindýra Carpaccio
trönuber, pekanhnetur, gruyére ostur
Kalkúnabringa
rauðkál, waldorfsalat, piparsósa
Súkkulaði Lion Bar
hindber, heit saltkaramella
6.500 kr.
Julefrokost
Matarkjallarans
Graflax
með rjómaosti og hrognum
Jólasíld
með linsoðnu eggi
Djúpsteikt Rauðspretta
með rækjusalati
Kalkúnatartaletta
með ostafroðu
5.500 kr.
Síðumúli 35 (gengið inn að aftanverðu)
108 Reykjavík - S. 568 3920 - Opið 11.00-18.00
Tilvalin jólagjöf
Poolborð
Buffalo Rosewood
7 fet með fylgihlutum
139.900 kr.
Borðtennisborð
frá BUTTERFLY
79.900 kr.
Fótboltaborð Glory
122 cm fellanlegt
52.300 kr.
á að Bandaríkjamenn væru með
dauðarefsingu og að nýlega hefðu
Sádi-Arabar tekið tólf manns af lífi
og enginn sagt neitt við því. Kóran-
inn segði að aftökur ættu að vera á
opinberum vettvangi,“ segir Birgir.
Í lok fundarins ræddu Birgir og
Haqqani möguleikann á ættleiðing-
um munaðarlausa barna til Íslands.
Birgir færði síðan ráðherranum
bréf, skrifað á bréfsefni Alþingis.
Ráðherrann vildi vita, áður en hann
veitti bréfinu viðtöku, hvað stæði í
því. „Ég sagði honum að það væri
hvatning til góðra verka. Þá var
hann ánægður. Í bréfinu hvatti ég
talíbanastjórnina til að virða mann-
réttindi borgaranna. Leyfa stúlkum
jafnt sem drengjum að mennta sig
og nýta mannauð kvenna í endur-
reisn landsins. Afganar eru ljóðelsk
og bókmenntalega sinnuð þjóð.
Mér þótti því við hæfi að minnast
á Matthías Jochumsson og kvæði
hans Minni kvenna í lok bréfsins,“
segir Birgir.
Haqqani ráðherra kom Birgi fyrir
sjónir sem sterkur persónuleiki
með töluverða persónutöfra.
Hann var snyrtilega til fara en
vopnaður og með skotbelti undir
kuflinum. Ásamt ráðherranum
voru tólf talíbanar mættir, allir
klæddir í hefðbundinn búning og
með höfuðfat. Fundurinn átti að
standa í 45 mínútur en stóð í þrjár
klukkustundir. Birgir kvaðst hafa
verið opinskár í sínum spurning-
um og það komið fundarmönnum
nokkuð á óvart. Eftir fundinn voru
ríkulegar veitingar bornar á borð
og sat Birgir á móti Haqqani við
borðhaldið. Ráðherrann borðaði
með hægri hendi og sýndi að hann
naut matarins.
Talíbanarnir leystu Birgi út
með gjöfum, gáfu honum talí-
banaskikkju og húfu, klæddu hann í
búninginn og tóku mynd af honum.
Birgir færði Haqqani ráðherra ljós-
myndabók frá Íslandi og konfekt-
kassa frá Nóa-Síríusi.
Miklar trúarofsóknir
Birgir kvaðst ekki hafa þorað
að spyrja ráðherrann um trú-
frelsi í landinu. Þess má geta að
Afganistan er í efsta sæti á lista
samtakanna Open Doors varðandi
ofsóknir gegn kristnu fólki í heimin-
um. Birgir bað Sþ að hjálpa sér að
hitta kristna Afgana.
„Það komu tvær kristnar fjöl-
skyldur í skjóli myrkurs til mín í
bækistöðvar Sameinuðu þjóðanna.
Við áttum mjög góðan fund. Það
eru 46-50 kristnar fjölskyldur
í Kabúl og þær eru í lífshættu.
Þessu fólki þarf sannarlega að
hjálpa. Önnur hjónin sögðu mér
að börnin þeirra hétu kristnum
nöfnum. Þess vegna gætu þau ekki
sent þau í skóla og börnin væru
mest innandyra. Fari þau að leika
við önnur börn getur komið í ljós
að þau eru kristin. Þau óttast það
mjög. Ungir drengir frá kristnum
fjölskyldum hafa verið lamdir
fyrir að sækja ekki mosku. Þau
hafa þurft að hreinsa biblíuforrit
úr símum og tölvum því talíbanar
geta stoppað þau á götu og skoðað
hvað er í símunum þeirra,“ segir
Birgir. Hann segir að mikið eftirlit
sé með fólki. Þrettán ára drengur
var spurður hvers vegna hann væri
ekki með skegg og meira að segja
hefur skeggið á körlum verið mælt.
Fundur með konum
Birgir hitti einnig ráðgjafarhóp
afganskra kvenna (Afghan Womens
Advisory Group). Þær starfa mikið
í 34 héruðum Afganistans og hafa
miklar áhyggjur af því hve mikið
hefur verið þrengt að starfi þeirra.
Nú eiga þær bágt með að fara
um og veita matvælaaðstoð og
heilbrigðisaðstoð á vegum Sam-
einuðu þjóðanna. „Talíbanarnir vilja
ekki að konur séu að fara svona
út á við og miðli þessum vörum
og þjónustu. Það er brýnt að fá
talíbanana til að leyfa þetta,“ segir
Birgir. Konurnar sögðu Birgi að
hindranir á frelsi kvenna væru að
aukast og talíbanastjórnin hefði
lagt niður ráðuneyti jafnréttismála.
„Þær segja að engin lög eða ferli
í samfélaginu séu til að vernda
konur eftir að talíbanar tóku við.
Konur fara helst ekki einar úr húsi.
Þær verða að vera í fylgd karl-
manns ef þær fara lengra en 78 km
utandyra úti á landi og allt niður í
tvo kílómetra í Kabúl. Afganskar
konur þurfa að fá mannúðaraðstoð
en allir opinberir leiðtogar eru
karlmenn. Konurnar leggja áherslu
á að alþjóðlegar stofnanir eins og
Sameinuðu þjóðirnar þurfi að ráða
konur til að aðstoða þessar konur.
Karlmenn mega í raun og veru ekki
tala við þær,“ segir Birgir.
Fyrir valdaskiptin var afgönskum
konum leyft að vinna í héruðun-
um en ekki lengur. Birgir spurði
talíbanana hvort stefnt væri að
því að setja landinu nýja stjórn-
arskrá. Þeir svöruðu því að þar
giltu sjaríalög. Nú vinna mjög fáar
konur í opinberum störfum. Frá því
að talíbanar tóku við völdum hafa
76% kvenna á vinnumarkaði misst
vinnuna eða um 200.000 konur.
„Konurnar segja að mjög fá störf
séu í boði fyrir konur. Þær vinna við
vopnaleit og slíkt á flugvellinum,
hreingerningar og eldhússtörf.
Þetta eru einu störfin sem eru
í boði. Talíbanar lofuðu að ráða
konur í opinber störf en hafa ekki
staðið við það. Konum var meira
að segja sagt að finna karlmann til
að taka við starfinu sínu hjá hinu
opinbera. Sem sagt finna einhvern
til að taka af þeim vinnuna,“ segir
Birgir.
Sumar kvennanna í nefndinni
töldu að hægt væri að kenna talí-
bönum að umgangast konur á eðli-
legan hátt. Þær sögðu líka að það
hefði ekki verið auðvelt fyrir konur
að vinna hjá því opinbera áður en
talíbanar tóku völdin. Vinnuum-
hverfið hefði verið mjög þreytandi
og það hefði skort virðingu gagn-
vart konum.
Tala verður við talíbana
„Eftir þessa ferð og fundi með
Sameinuðu þjóðunum er ég sann-
færður um að það verður að tala
við talíbana. Í ferð minni fólst engin
viðurkenning á talíbanastjórninni,
en það er alveg ljóst að ef alþjóða-
samfélagið ætlar að hunsa þá mun
það hafa gríðarleg áhrif á afgansk-
an almenning. Einn hjá Sameinuðu
þjóðunum sagði við mig að þá væru
fram undan afar erfiðir tímar fyrir
almenning í landinu. Sú afstaða
alþjóðasamfélagsins að tala ekki
við talíbana myndi fyrst og fremst
bitna á afgönskum almenningi,“
segir Birgir.
„Ég mun leggja á það áherslu í
skýrslu minni til Evrópuráðsins
að það verði rætt við talíbana.
Það þýðir ekki að útiloka þá frá
umheiminum því það þýðir bara
að almenningur í Afganistan mun
þjást enn meira,“ segir Birgir.
Einna áhrifamest þótti honum að
heimsækja barnaspítala í Kabúl.
„Þar voru 360 rúm en um 500 sjúk-
lingar. Það var hræðileg lífsreynsla,
aðstaðan skelfileg, hitinn og lyktin
yfirþyrmandi. Aðallega voru þetta
börn úr dreifibýlinu sem voru til
meðferðar vegna vannæringar út
af þurrkunum.“ Framkvæmdastjóri
spítalans sagði Birgi að undir fyrri
stjórn hefði hann fengið 40-50% af
fjárveitingu til spítalans. Hinu var
stolið.
Afganskar konur Birgir hitti ráðgjafarhóp kvenna sem hefur látið til sín taka í 34 héruðumAfganistans.
SpítaliMóðir hjá barni.
Vantar þig
pípara?
FINNA.is