Morgunblaðið - 24.08.1979, Síða 19

MORGUNBLAÐIÐ, FÖSTUDAGUR 24. ÁGÚST 1979
19
75ára:
Eiríkur Stefánsson kennari
frá Skógum á Þelamörk
Ekki er það neitt launungarmál
að nokkur kvíði bærðist í brjósti
mér er ég boðaði fyrsta kennara-
fund minn haustið 1940, þá
reynslulítill skólamaður, nýsettur
skólastjóri við barna- og unglinga-
skólann á Húsavík. Við kennar-
arnir höfðum aldrei starfað neitt
saman, kynni okkar flestra harla
lítil og sumra alls engin.
Hvernig mundu þessir menn
reynast í kennslustarfi sínu?
Hvernig mundi okkar mikilvæga
samstarf takast fyrir æsku Húsa-
víkur?
Þessar og þvílíkar hugsanir
bjuggu ekki síst í huga mér á
fyrsta kennarafundi mínum. Mér
var þá þegar fyllilega ljóst að
blessun skólastarfs hvílir fyrst og
fremst á færni kennaranna og
hæfni þeirra til að umgangast
nemendur sína og samstarfsmenn.
En ég þurfti ekki lengi að bera
neinn kvíða í brjósti eða velkjast í
neinum vafa. Kennararnir allir
reyndust hinir hæfustu og ýmsir
með hreinum ágætum. A ég þá
bæði við kennslu og samstarfs-
hæfni og frábæran fúsleik og vilja
til starfa. Það má gjarna koma
hér fram að á þeim árum var
ekkert hugsað um klukku ef skól-
inn átti í hlut. Ef leysa þurfti
eitthvað aukalega fyrir skólann,
nemendur hans eða að mínu mati,
var það sjálfsagt og allt gert með
gleði og fúsum vilja án þess að
nokkru sinni væri hugsað til
launa. Minnist ég fjölmargra
starfa af því tagi sem settu svip á
skólastarfið og urðu til ánægju og
aukinnar fjölbreytni. Er um það
löng saga sem hér verður ekki
rakin að sinni.
Samstarf okkar kennaranna
varð því strax einkar ánægjulegt
og meðal okkar sumra mynduðust
mjög sterk vináttutengsl sem var-
að hafa æ síðan.
Einn af kennurum þeim sem var
í þessum fyrsta kennarahópi mín-
um var Eiríkur Stefánsson frá
Skógum á Þelamörk, þá nýkominn
frá kennaraprófi, en hafði þó um
árabil kennt réttindalaus í heima-
sveit sinni. Eiríkur starfaði því
miður aðeins þrjú ár hjá mér. En
á þeim árum vann hann traust og
vináttu allra sem honum kynnt-
ust: nemenda, aðstandenda þeirra,
samstarfsmanna og margra ann-
arra. Hann var frábær kennari,
fórnfús og skyldurækinn svo að af
bar, hugljúfur í öllu samstarfi og
umgengni, og alltaf broshýr, glett-
inn og gamansamur þegar það átti
við. Hann lagði gott til allra mála
enda stálgreindur og víðlesinn
djúphyggjumaður.
Þótt við Eiríkur yrðum ekki
lengur samkennarar hefur aldrei
borið skugga á vináttu okkar og
við raunar alltaf haft náið sam-
band og samstarf á ýmsum svið-
um ekki síst eftir að við fluttum
báðir til Reykjavíkur.
Ástæðan til þess að þetta er nú
rifjað upp með nokkrum orðum er
sú að vinur minn, Eiríkur Stefáns-
son, hefur í dag, 24. ágúst, náð
þeim merka áfanga á ævibraut-
inni að verða 75 ára. Hann nýtur
enn þeirrar gæfu og guðsblessun-
ar að halda góðri heilsu og raunar
fullum starfskröftum, þótt árin
séu orðin þetta mörg, enda sívinn-
andi allan ársins hring ýmist við
uppeldisstörf, félagsmál eða hugð-
arefni af ýmsu tagi. Það sæti síst
á mér að gleyma þessum merkis-
degi í lífi Eiríks, svo djúpum
rótum sem vinátta okkar og sam-
skipti standa, og vil ég því leyfa
mér að senda honum þessa litlu
kveðju.
Eiríkur er fæddur 24.ágúst 1904
á Refsstöðum í Engihlíðarhreppi í
Austur-Húnavatnssýslu. Foreldr-
ar hans voru Stefán H. Eiríksson
og Svanfríður Bjarnadóttir. Hann
missti föður sinn kornungur, var
aðeins á þriðja ári, en ólst upp hjá
móður sinni í Skógum á Þelamörk
í hópi margra og efnilegra systk-
ina. Eiríkur hefur sagt mér að
hann telji það mikla gæfu að hafa
fengið að alast upp í stórum
systkinahópi. Meðal systkina
Eiríks eru t.d. kennararnir Svava
Fells og Marinó sem allir eldri
kennarar þekkja vegna ágætra
starfa þeirra.
Þótt enginn væri auður í búi
brutust systkinin flest til mennta.
Eiríkur gekk fyrst í Eiðaskóla og
telur sig hafa orðið þar fyrir
einkar hollum og vekjandi áhrif-
um. Eftir það gerist hann kennari
í heimasveit sinni um árabil en
lauk síðan kennaraprófi vorið
1940. Um haustið gerist hann svo
kennari á Húsavík um þriggja ára
skeið eins og fyrr getur. Því næst
er hann kennari á Akureyri i
fimmtán ár, lengst við Barnaskóla
Akureyrar, en frá 1958—1971 var
hann kennari við Langholtsskól-
ann í Reykjavík.
Tvisvar sinnum hefur Eiríkur
farið námsferðir til nágranna-
landanna, enda alltaf sivakandi og
leitandi að því sem betur mætti
fara í skólastarfinu.
Eftir að Eiríkur hætti föstu
starfi 1971 hefur hann öll árin
haft nokkurra tíma sérkennslu á
viku við sama skóla og stundum
forfallakennslu.
Auk kennslustarfanna hefur
Eiríkur jafnan sinnt margvísleg-
um öðrum málum, bæði nyrðra og
syðra, og er það gömul saga þégar
um svo fórnfúsa og fjölhæfa menn
er að ræða og hann. Hér skal
aðeins nefnt að hann er í nú í
stjórn guðspekifélags íslands og
hefur um langt árabil verið í
stjórn Landssambandsins gegn
áfengisbölinu og í stjórn Bindind-
isráðs kristinna safnaða. Þá hefur
hann um árabil verið formaður í
guðspekistúkunni Mörk og
Bræðrafélagi Langholtssafnaðar.
Og alls staðar vinnur hann verk
sín af fórnfýsi, öryggi og ljúf-
mennsku.
Eiríkur hefur töluvert sinnt
ritstörfum og er mjög vel hagur á
íslenskt mál. Hann hefur skrifað
með undirrituðum bókina LEIÐ-
SÖGN í ÁTTHAGAFRÆÐI sem
komið hefur í tveimum útgáfum.
Þá hefur hann séð um útgáfu
bókarinnar EFTIR LIÐINN DAG,
minningar um Guðgeir Jóhanns-
son kennara og ritað það æviágrip
hans. Guðgeir var kennari á Eið-
um á skólaárum hans og myndað-
ist með þeim Eiríki djúpstæð og
innileg vinátta. Hann var lengi í
ritstjórn FORELDRABLAÐS-
INSog sum árin ritstjóri þess. Þar
á hann margar greinar um upp-
eldis- og skólamál. Auk þess hefur
hann skráð ýmsar greinar í blöð
og tímarit.
Hinn 30, október 1928 kvæntist
Eiríkur ágætri konu, Laufevju
Sigrúnu Haraldsdóttur Pálssonar
bónda á Dagverðareyri og konu
hans Katrínar Jóhannsdóttur. Var
sambúð þeirra alltaf einkar hlý og
náin. Þau eignuðust tvo sonu. Sá
eldri dó aðeins fárra vikna gamall,
en hinn yngri, Haukur, stúdent og
blaðamaður, var gáfaður og glæsi-
legur piltur, hvers manns hugljúfi.
Því miður dó hann líka langt um
aldur fram, í september 1963
aðeins 33 ára gamall, frá ungri
eiginkonu og mörgum börnum sem
öll voru á æskuskeiði.
Konu sína missti Eiríkur árið
1957. Var það mjög mikið áfall
fyrir hann. Má af þessu marka að
hann hefur hlotið þá lífsreynslu
sem þyngst er en það er ástvina-
missir.
Eftir lát konu sinnar tók Eirík-
ur þann kost að flytja árið eftir til
Reykjavíkur til sonar síns og
tengdadóttur, Þórnýjar Þórarins-
dóttur, og gerðist þá strax kennari
við Langholtsskólann. Og eftir að
Haukur sonur hans andaðist hefur
hann staðið við hlið tengdadóttuh
sinnar við uppeldi hinna bráðefni-
legu barna þeirra. Það er göfugt
hlutverk og i fullu samræmi við
lífshugsjón mannkostamannsins
Eiríks Stefánssonar.
. Vinur minn, Eiríkur, er ekki
heima í dag svo að vinir hans geta
ekki heimsótt hann hér syðra.
Hann mun nú dvelja meðal ætt-
ingja norðan fjalla á sínum fögru
æskuslóðum í Eyjafirði. Ég bið því
Morgunblaðið að flytja honum
þessa litlu kveðju með innilegri
þökk frá okkur hjónunum fyrir
hugljúft samstarf og samskipti
frá fyrstu kynnum og einlægri ósk
um að hann megi halda sinni góðu
hcilsu um langt árabil enn.
Sigurður Gunnarsson.
GRUNDIG
22" 6212
Loekkun kr.114.500.
Núákr.546.600.
• Línumyndlampi. („Black-stripe inline“).
• Einingaverk.
• AFC og AGC (sjá 4613).
• Kalt kerfi. (Aukin ending).
• Framvísandi hátalari. (Betri hljómburður).
• Tónstillir fyrir bassa og diskant.
• Valhnotukassi. Stærð 67 X 5047.
Öll GRUNDIG tæki eru búin sömu grund-
vallareiginleikum. Yfirburðarmyndgæði,
traust bygging og mikil ending eru þeirra
einkenni. Nokkur munur er hins vegar á
aukabúnaði þeirra.
Við öll GRUNDIG tæki má tengja mynd-
segulband og hvers konar leiktæki.
Þrostur Magnússon
Leiöandi fyrirtæki
á sviöi sjónvarps
útvarps og hljómtækja
VERZLUN OG SKRIFSTOFA: LAUGAVEGI 10.SÍMI: 27788 (4 LÍNUR).