Morgunblaðið - 01.10.1993, Qupperneq 2

2
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 1. OKTÓBER 1993
Utanríkisráðherrar íslands og Bandaríkjanna
Otti um að hvala-
málið spilli sam-
skiptum ríkjanna
WARREN Christopher utanríkisráðherra Bandaríkjanna bryddaði að
fyrra bragði upp á hvalveiðamálum í viðræðum sinum við Jón Baldvin
Hannibalsson utanríkisráðherra og kvaðst óttast að þau mál kynnu að
spilla góðum samskiptum þjóðanna. Jón Baldvin telur að með viðskipta-
þvingunum gegn hvalveiðiþjóðum bijóti Bandaríkjamenn gegn grund-
vallarreglum GATT, almenna samkomulagsins um tolla- og viðskipta-
mál.
Reynir sagði að ekki hefði átt
að fækka heildar kennslustundum
heldur aðeins að færa tvo byrjenda-
tíma í dönsku á viku frá 6. bekk
yfír á 7. og 8. bekk þannig að sam-
fella í náminu yrði meiri. Hann
sagði að flestir foreldrar hefðu tek-
ið breytingunni vel og skilið rökin
fyrir henni. Óánægjuraddir hefðu
þó líka heyrst. „Fólk kom með þau
rök að krakkarnir hefðu verið farn-
ir að hlakka til að læra erlent tungu-
mál og því væri ómögulegt að taka
það af þeim.- Annað sem sagt var
og hægt er að taka undir, er að
krakkar, sem flytja í annað hverfi
eftir 6. bekk, hafí ekki lært dönsku
og geti því lent í erfíðleikum," sagði
Reynir og sagðist þó vera þeirrar
skoðunar að nemendurnir yrðu
fljótir að ná upp fæmi hinna.
Viðurkennt vandamál
Af þessum sökum hefur verið
ákveðið að hefja dönskukennslu í
tveimur 6. bekkjum Lækjarskóla í
næstu viku. Reynir sagði þó um-
hugsunarvert hvort ekíri ætti að
breyta kennslufyrirkomulagi í
dönsku í öllum grunnskólum lands-
ins með þeim hætti sem átt hefði
að gera í Lækjarskóla enda væri
viðurkennt vandamál að erfitt væri
að hefja kennslu í erlendu tungu-
máli með aðeins tvær kennslustund-
ir í viku.
Stjórnendur Lækjarskóla höfðu
einnig haft í hyggju að fresta bytj-
endakennslu í ensku í 7. bekk með
svipuðum hætti og gert hafði verið
ráð fyrir með dönskuna en horfið
hefur verið frá því.
Jón Baldvin sagði að Christopher
hefði ekki lýst afstöðu sinni til hval-
veiðimála heldur þótti honum æski-
legt að heyra sjónarmið íslendinga.
„Hann taldi það vera líklegt til þess
að spilla góðum samskiptum milli
þjóðanna. Ég lýsti stefnu íslenskra
stjórnvalda en viðbrögð Bandaríkj-
anna við henni koma í ljós þegar
Bandaríkjaforseti tekur sína ákvörð-
un, sem hann verður að gera í síð-
asta lagi fyrir 4. október, gagnvart
spurningunni um viðskiptaþvinganir
í garð Norðmanna," sagði Jón Bald-
vin.
Jón Baldvin sagði að það hefði
ekki komið fram á fundinum hver
viðbrögð Bandaríkjamanna yrðu, „en
ég ályktaði af þeim orðum sem þar
féllu að það yrði a.m.k. mjög erfítt
fyrir Bandaríkjaforseta af pólitískum
ástæðum að aðhafast ekkert. Á hinn
bóginn er það augsýnilega afar vand-
meðfarið mál af hálfu bandarískra
stjómvalda að beita nánarsamstarfs-
þjóðir, hvort sem það eru íslendingar
eða Norðmenn, viðskiptaþvingunum,
jafnvel með þeim hætti að Banda-
ríkjamenn gerist sekir um að bijóta
grundvallarreglur GATT, sem heim-
ila ekki að beitt sé viðskiptaþvingun-
um og viðskiptabönnum af pólitísk-
um ástæðum."
Fordæmisgildi
Jón Baldvin sagði að aðgerðir
Sveik út
milljónir
46 ARA maður hefur verið
ákærður fyrir að falsa nöfn
tveggja bræðra sinna á víxla og
skuldabréf fyrir um 5,4 milljónir
króna. Brotin áttu sér stað frá
ágúst 1989 þar til í janúar 1992.
Maðurinn rak á þessum tíma
tískuverslun í Reykjavík. Honum
er gefíð að sök að hafa gefið út og
selt til banka fjögur milljón króna
skuldabréf, þar sem nöfn bræðra
hans voru rituð á sem ábyrgðar-
manna að þeim forspurðum, m.a.
til skuldbreytingar. Þá lagði hann
inn milljón króna tryggingarvíxil
vegna tékkareiknings með falsaðri
ábyrgðaráritun annars bróður síns
en nafn hins er talið að maðurinn
hafí falsað á 400 þúsund króna
skuldabréf sem hann notaði í við-
skiptum.
í dag
Framboösmál__________________
Fjúrir borgafulltrúar hafa ákveðið
framboð 4
Að hundan
Sara Ferguson telur sig hafa kom-
ist í samband við Viktoríu drottn-
ingu sem lést 1901 20
Björk________________________
Danir tóku vel á móti Björk Guð-
mundsdóttir 35
Leiðari
Alþýðusambandið á sjálft að borga
22
Fosteignir
► Verzlunar- ogþjónustmiðstöð
í Mosfellsbæ - Varúð við fram-
kvæmdir - Barónstígur 2-4 - Nýj-
ar íbúðir við Flétturima
Daglegt líf
► Hundar á sýningu - sungið
fyrir bömin í móðurkviði - betra
útsýni yfír innyflin - hótel í Ham-
borg - Jerikó, elsta byggða ból i
heimi - hausttilboð til Eyja
Síldarsölusamningnr Sprota hf. við fimm rússnesk fyrirtæki í biðstöðú
Rússar borgi síldina með
30.000 tonniim af þorski
Bandaríkjamanna gagnvart Norð-
mönnum myndu hafa fordæmisgildi
gagnvart íslendingum þegar þar að
kæmi.
Ráðherramir ræddu einnig um
viðskipti milli landanna og möguleika
íslendinga á fríverslunarsamningi við
Bandaríkin í einu eða öðru formi.
Þá ræddu þeir um stöðu mála í fram-
haldi af friðarsamningum í Miðaust-
urlöndum og skuldbindingar Norður-
landaþjóða um fjárhagsstuðning við
uppbyggingu þar. Auk þess var rætt
um Atlantshafsbandalagið og stækk-
un þess í náinni framtíð.
Morgunblaðið/Ágúst Biöndal
Fyrsta síldin til Neskaupstaðar
FYRSTA síldin á þessari síldarvertíð kom í gær-
morgun til Neskaupsaðar en Þórshamar GK
veiddi hana í Berufjarðarál á miðvikudag. Að
sögn Jóns Eyfjörð skipstjóra var talsvert af frekj-
ar dreifðri síld á svæðinu. Síldin sem kom á land
fór í söltun, flökun og frystingu hjá Síldarvinnsl-
unni á Neskaupstað.
RAMMASAMNINGUR, sem Sproti hf. gerði við fimm rússnesk fyrir-
tæki um sölu á 250.000 tonnum af saltsíld í janúar sl., er í biðstöðu
af ýmsum ástæðum og reiknar Orri Vigfússon, eigandi Sprota, ekki
með að málið skýrist fyrr en í lok október. Hugmyndin er að Rúss-
ar borgi fyrir síldina að hluta með allt að 30.000 tonnum af þorski
en eitt af fyrirtækjunum fimm er stærsta útgerðarfyrirtæki Rúss-
lands, staðsett í Murmansk.
Formaður Hjúkrunarfélags íslands
Uppsögn á dagyist-
un ógildir ráðningu
Á FUNDI sem foreldrar barna sem sagt var upp dagvistun á ríkisspít-
ölum efndu til í gærkvöldi, kom fram það sjónarmið stéttarfélaga og
foreldra að uppsögn á dagvistun jafngildi uppsögn á ráðningarsamn-
ingi starfsmanna, því ekki sé heimilt að segja upp hluta ráðningar-
kjara. „Það er aðeins hægt að segja öllum samningnum upp,“ segir
Vilborg Ingólfsdóttir, formaður Hjúkrunarfélags fslands, „og því lítum
við alfarið svo á að þessu starfsfólki hafi verið sagt upp störfum."
Vilborg segir sama sjónarmið
hafa komið fram á fundi stéttarfé-
laga sem BHMR hélt fyrr í gær og
sé samdóma álit allra stéttarfélaga
á ríkisspítölum að uppsögn dagvist-
unar jafngildi uppsögn viðkomandi
starfsmanna og þeir neyðist því til
að láta af störfum l. janúar nk.
Á fundi foreldra kom einnig fram
að þeir hafa ekki fengið í hendur
bréf um uppsagnir dagvistar eða
verið greint frá því á annan hátt en
í fjölmiðlum.
Sjá bls. 23: „Ráðherra..."
Orri Vigfússon segir að enn eigi
eftir að ganga frá ýmsum atriðum
í samningnum. Meðal annars hafi
komið til tals að landa síldinni beint
um borð í rússnesk skip en sam-
kvæmt núgildandi lögum er slíkt
óheimilt innan landhelginnar. „Við
höfum staðið í viðræðum við Rúss-
ana og átt með þeim nokkra fundi
en ýmis atriði eru ófrágengin,“ seg-
ir Orri.
Deilt um verð á þorskinum
í rammasamningnum sem gerð-
ur var í janúar er nefndur sá mögu-
leiki að borga síldina með þorski,
þá væntanlega úr Barentshafi.
Hins vegar eru aðilar ekki sam-
mála um hvaða verð eigi að vera
á þorskinum. í rammasamningnum
er rætt um markaðsverð og Rússar
vilja að það markaðsverð sem var
í janúar gildi en síðan þá hefur það
verð fallið um a.m.k. 20%. Vilja
íslendingar að núgildandi markaðs-
verð verði lagt til grundvallar.
í samningnum er kveðið á uni
að síldin skuli afhent á næstu 15
mánuðum. Kaupendurnir eru auk
fyrrgreinds útgerðarfyrirtækis,
tvær verslunarkeðjur, stórt frystir
hús og annað útgerðarfyrirtæki.
Að sögn Orra er ýmis undirbún-
ingsvinna í fullum gangi og til
dæmis er verið að vinna við gerð
auglýsingaskilta hér heima sem
nota á við kynningu á síldinni í
Rússlandi.
Foreldrar náðu sínu fram í Lækjarskóla
Hætt við að fresta
kennslu í dönsku
STJÓRNENDUR Lækjarskóla í Hafnarfirði hafa ákveðið að draga
til baka fyrri ákvörðun um að fresta tveimur byrjendakennslustund-
um á viku í dönsku í 6. bekk og fjölga í stað þess tímunum í 7. og
8. bekk. Reynir Guðnason, aðstoðarskólastjóri, segir að ákveðið hafi
verið að láte undan þrýstingi hóps foreldra.
Fíklar eru forhertari
nú en áður í aðferðum til
áó vWVja úi eftírritwnar«kyld l>4