Tölvumál - 01.07.1999, Blaðsíða 27

Tölvumál - 01.07.1999, Blaðsíða 27
 Tungurækni Hvað ei tungutækni oc I fyrir hverja? Eríndi flutt á ráðstefnu Skýrslutælcnifélags Islands og EUROMAP, þann 12. desember 1998. Heioar Jón Hannesson ^"^V rðið tungutækni er nýyrði í ís- Tölvutækni var afar mikilvægt skref í 1 1 lensku máli og er þýðing á því þekkingarmiðlun og öflun upplýsinga. X«^^ sem enskumælandi menn kalla Mögulegt varð að vista meira og aðgengi- „Human language technology". Hlutverk legra magn upplýsinga en áður. Textaleit í tungutækni er að koma málgetu inn í bún- stórum söfnum varð möguleg svo og vist- að sem maðurinn nýtir í sína þjónustu, un hljóðs og mynda með textum. Með hvort heldur það er hugbúnaður, vélbún- tölvutækni varð í fyrst sinn hægt að afla aður eða upplýsingakerfi. Tungumál sem upplýsinga óháð formi tungumálsins, þ.e. njóta stuðnings tungutækni eru sögð hvort heldur upplýsingarnar voru á rituðu tölvutæk, þar sem hægt er að vinna með eða töluðu formi. þau mál á nánast hvaða formi sem er. Og svo varð Veraldarvefurinn til á Hlutverk tungutækni er Internetinu. Með tilkomu hans varð heim- að koma málgetu inn Byltíng urinn að einu svæði. Afleiðing áforma um í búnað sem maður- Tungutækni felur í sér mestu byltingu í turnbyggingu í hinni fornu borg Babylon inn nýtir í sína þjón- upplýsingavinnslu sem maðurinn hefur blasir við. Með þróun tungutækni mun ustu staðið fyrir. Þekking mannsins er vistuð á maðurinn loksins ná að vinna sig út úr mismunandi tungumálum og tækni sem þeim gömlu syndum, ef einhverjar voru. ræður við sjálft vistunarformið opnar því Upplýsingavinnsla mun verða óháð tungu- áður óþekktar leiðir að upplýsingavinnslu. málinu og því formi sem þær eru vistaðar Vert er að skoða þessa þróun í ljósi fyrri á. Tungumál sem ekki fá viðeigandi stuðn- framfaraskrefa mannsins á sviði upplýs- ing í tungutækni munu ekki verða sýnileg ingaöflunar og miðlunar. Með uppgötvun í slíku umhverfi - heldur daga uppi og ritmáls varð mögulegt að vista upplýsing- deyja í byltingunni. ar til framtíðar og uppsöfnun þekkingar hófst. Aðgengi að slíkum upplýsingum var Hvers vegna núna? hins vegar takmarkað við fáa aðila, sem Tungutækni hefur tekið miklum framför- stöðu sinnar og staðsetningar, höfðu að- um á síðustu árum og fyrst núna eru að gang að þeim. Tilkoma prentlistar hafði verða til markaðshæfar lausnir. Fyrir Tungutækni hefur tek- afgerandi áhrif á miðlun upplýsinga, þar þessu eru tæknilegar, markaðslegar og ið miklum framförum sem tæknilega varð mögulegt að dreifa rit- pólitískar ástæður. á síðustu árum og uðum upplýsingum með hagkvæmum Tæknilega réði þróun örgjörva þar fyrst núna eru að hætti. Fleiri fengu aðgang að upplýsingum mestu en tungutækni er krefjandi fyrir verða til markaðshæf- með þeim afleiðingum að meiri og að- rauntímavinnslu og þarf því öfluga ör- [ ar lausnir gengilegri þekking varð til. Upphafið af gjörva. Nógu öflugar einmenningstölvur þekkingarsamfélagi nútímans má rekja til komu fyrst á markað fyrir u.þ.b. tveimur uppgötvunar prentlistar. árum. Þetta eru vélar sem ráða við þróaðri Ljósvakamiðlar höfðu byltingarkennd tungutækni, s.s. talgreiningu, þar sem tali áhrif á tímaháða miðlun hins talaða máls, er breytt í texta, en þær eru nú að finna á sem er að verulegu leyti óháð staðsetn- hvers manns borði. ingu. Með sjónvarpinu varð mögulegt að Markaðslega þrýsti Veraldarvefurinn á miðla upplýsingum samtímis á töluðu og slíkar lausnir. Fyrir tilkomu hans var hvert prentuðu formi, þar sem prentmálið er málsvæði útaf fyrir sig og því ekki jafn al- jafnvel á öðru tungumáli en hið talaða, menn þörf á rauntímabrú milli tungumála, sbr. textun efnis. Með ljósvakamiðlun þar sem eitt tungumál er þýtt yfir á annað hófst söfnun og vistun upplýsinga á tal- með vélrænum hætti. Aðgengilegt upplýs- máli. ingamagn var heldur ekki jafn yfirþyrm- Tölvumál 27

x

Tölvumál

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tölvumál
https://timarit.is/publication/239

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.