Dagblaðið Vísir - DV - 05.08.1999, Blaðsíða 17

FIMMTUDAGUR 5. ÁGÚST 1999
17
Kerrur til heimilisnota eru mesta þarfaþing:
Hef fengið oft
Dráttarbeisli kosta 28-30 þúsund
krónur. Hér heldur starfsmaður ÍSA-
stáls á einu slíku.
Dráttarbeisli
En áður en fjárfest er í kerru þarf
að útvega búnað til að bíllin geti dreg-
ið kerruna, svonefnt dráttarbeisli.
Dráttarbeisli eru bæði framleidd hér
á landi og innflutt. Kostnaður fyrir
„venjulegt" dráttarbeisli og uppsetn-
ingu er á bilinu 28-30 þúsund. Kostn-
aðurinn getur farið í allt að 50 þúsund
fyrir dýra bíla og jeppa. Dýrari drátt-
arbeisli eru þannig úr garði gerð að
hægt er að taka kúluna af þegar ekki
er verið að draga.
snatt vegna garðvinnu eða aðfanga
vegna framkvæmda heima og þess
háttar flutninga nægir að kaupa slíka
kerru. Ágætt dæmi er kerra sem er
1,30 m á lengd og 90 á breidd, með 40
sm háum skjólborðum og á 8 tomma
hjólum. Hún kostar um 45 þúsund
krónur. Slík kerra getur borið 250 kg
hlass en eiginþyngd hennar er aðeins
um 50 kg.
Stærri kerrur fyrir fólksbíla og
jeppa eru t.d. 1 metri að breidd og 1,50
m á lengd og með stærri hjólum. Slík
kerra getur kostað um 100 þúsund
krónur. Slíkar kerrur má fá með yfir-
breiðslu eða loki og henta því vel til
að flytja farangur á ferðalögum og
kost í sumarbústað eða veiðiferð.
Loks koma sérstakar jeppakerrur
sem eru dýrari og geta samtals verið
allt að 750 kg með hlassi.
Lítið reikningsdæmi
Ef mið er tekið af heimiliskerru
geta þess að ef vörubíll með
grabba (tenntum skjóflukjafti) er
fenginn að heimahúsi og látinn
hirða rusl getur kostnaðurinn ver-
ið um 8 þúsund krónur. Sendibíll
með húsgögn úr verslun á höfuð-
borgarsvæðinu getur kostað
1000-2000 krónur. Ef staðið er í
framkvæmdum heima fyrir eða
hafi fólk gaman að garðvinnu og
þurfi því að losa rusl og fá mold,
sand, hellur, plöntur eða annað
heim til sín geta ferðirnar verið
margar. Reyndar má hlaða ýmsu í
farangursgeymslu bíla en þá eykst
hætta á ótímabæru sliti, rispum
og öðrum skemmdum. Það er því
ljóst að kerra, sem endast getur í
mörg ár, getur verið fljót að borga
sig.
Ekki ofhlaða
Gæta þarf þess að ofhlaða ekki
kerrur og eins að hlaða þær rétt.
Heimiliskerra eins og
nefnd var hér að ofan og sést á
myndum þolir léttilega að vera
fyllt af mold, jafnvel þó noldin sé
blaut. En ef flytja á grjót eða sand
er ráðlegt að hafa kerruna ekki
nema hálffúlla. Þá skal gæta þess
að dreifa hlassinu, ekki hafa það
allt fremst eða aftast. Sé um einn
mjög þungan hlut að ræöa er best
að staðsetja hann fyrir ofan
hásinguna/dekkin. Háa hluti eins
og ísskaáp verður að binda. Nái
hlutir aftur úr kerrunni skal
binda veifu aftast á hlassið.
Varast skal að ofhlaða kerrur.
Kúlan á dráttarbeislinu þolir yfir-
leitt ekki meira en 80 kg átak.
Meiri þyngd og meira átak býður
hættunni heim. Dráttarbeislið get-
ur hreinlega brotnað undan biln-
um og kerran orðið eftir.
-hlh
Þórarinn Kristinsson
hjá Víkurvögnum hleð-
ur hér flísum og sem-
enti í dæmigerða heim-
iliskerru sem kostar um
45 þúsund krónur. Bíll-
inn á myndinni var
reynar of hár fyrir
kerruna en æskilegt
er að þær halli ei-
lítið fram.
DV-myndir
Teitur
- segir Sigurbjörn Logason múrarameistari
„Ég nota kerruna mína í vinnunni
alla daga, flyt steypuhrærivélar, sand
og fleira. Þess utan hefur kerran nýst
mér afar vel. Ég var lengi með sumar-
bústað og þá kom kerran auðvitað að
mjög góðum notum við alls kyns
flutninga og eins þegar farið var í bú-
staðinn um helgar. Svo hefur hún
auðvitað nýst við flutninga fyrir f]öl-
skylduna og slíkt. Ég hef átt kerruna
í 10 ár og er ekki i nokkrum vafa um
að ég hef fengið kostnaðinn við að
kaupa kerruna mörgum sinnum tii
baka - og þá er notkunin vegna vinn-
unnar undanskilin" segir Sigurbjörn
Logason múrarameistari við DV.
Sigurbjörn er einn fjölmargra
„kerrukarla", þeirra sem eiga sína
eigin kerru og nota hana í hvers kyns
snúninga. Hann, eins og fleiri sem DV
hefur rætt við, segir mikið hagræði af
kerrum. Þær geti flutt nánast hvað
sem er vegna heimilisreksturs, lóðar-
vinnu, sumarbústaðadvalar og við
fleiri tflefni. Þess utan sé eigandi
kerru ekki háður öðrum, getur flutt
hvað sem er hvenær sem er og verið
eins lengi að þvi og honum hentar.
og dráttarbeisli
er kostnaður-
inn í kring um
75 þúsund
krónur.
Til við-
m i ð -
unar
m á
Stöðvaðir í Noregi
Athuga skal hvort dráttarbeislin
uppfylli evrópska öryggisstaðla. Að
öðrum kosti geta eigendur þess lent í
vandræðum. Bæði er öryggi er ógnað
og eins eru dæmi þess að íslenskir
sumarleyfisfarar með tjaldvagn í eft-
irdragi hafi verið stöðvaðir í Noregi
og ekki fengið að halda fór sinni
áfram þar sem dráttarbeislið uppfyllti
ekki evróspkar öryggiskröfur.
Litlar og stórar
Þegar dráttarbeislið er kom-
ið undir bílinn er' hægt að
spá í kerruna. Hér er
aðallega verið að
hugsa um kerr-
ur til heimii-
isnota.
Fyrir
fyrir kostnaði
Þórarinn Kristinsson hjá Víkurvögnum:
Efla þarf eftirlit
„Fyrir nokkrum árum voru ör-
yggismál varðandi kerrur og vagna
í föstum farvegi og mjög vel fylgst
með þvi að farið væri eftir viður-
kenndum öryggisstöðlum. Ég hef
hins vegar tekið eftir því að menn
virðast hafa slakað á kröfunum,
það er ekki eins gott eftirlit í dag
og var. Það er náttúrlega út í hött
þegar menn eru að draga 1000-1500
kg fellihýsi á venjuelgum fólksbíl
ef dráttarbeisli og bremsubúnaður
er ekki samkvæmt ströngustu kröf-
rnn. Það býður hættunni heim,“
segir Þórarinn Kristinsson hjá Vík-
urvögnum. Þórarinn hefur yfir 30
ára reynslu af kerrum, vögnum og
skyldum búnaði og er tíðrætt um
öryggiskröfur.
í þessu sambandii riíjast upp
slys sem varð á þjóðvegum lands-
ins fyrir tveimur árum. Þá slitnaði
dráttarbeisli af bíl sem var með
fellihýsi í eftirdragi. Húsið varð
eftir, lenti á bíl sem ók á eftir sem
síðan þeytti fellihýsinu yfir á hina
akreinina. Þar kom bífl úr gagn-
stæðri átt og lenti á öllu saman.
“Það hefur orðið alger sprenging
í tjaldvagna- og fellihýsasölu. Það
er í sjálfu sér mjög ánægulégt enda
skemmtilegur ferðamáti. En um
leið virðast eftirlitsaðilar ekki ná
að fylgjast nægilega vel með að ítr-
ustu öryggiskröfum sé fullnægt."
Breytt aksturslag
Þórarinn segir mikilvægt að
fólk geri sér grein fyrir að annað
aksturslag þarf ef dreginn er tjald-
vagn eða kerra með
hlassi.
“Menn geta ekki
keyrt eins og þeim sýn-
ist yfir holur og grjót.
Þá er mikilvægt að
hlassið sé ekki of þungt
því þá sígur í og aksturseigin-
leikar bílsins breytast. Ef þyngd-
arpunkturinn er aftur á móti aft-
ast á kerru ehfur bíllinn tilhneig-
ingu til að lyftst að aftan og það
breytir líka aksturseiginleikun-
um.
Góð viðmiðuanrrelga er að
kerra eða vagn skal vera því sem
næst lárétt, helst að vera með um
5% halla að bílnum. Halli í hina
áttina er hættulegur, getur valdið
því að hlassið fellur af kerrunni.
Loks segir Þórarinn að æskilet
sé að athuga vel gömul dráttar-
beisli áður en kerra er settaftan í
bíl. Þau geta verið farin að ryðga
og tærast og þola ver álag en ný
beisli.
-hlh
Rétt tengt
Á dráttarbeislum er kúla til að
setja kerrubeislið upp á og síðan
tengill vegan ljósa. Allar nýjar
kerrur eru með afturljós og
stefnuljós auk endurskinsmerkja
eða kattarauga. Mikilvægt er að
fylgjast með að rétt sé tengt svo
þeir sem á eftir aka sjái hvort
bíflinn er að hægja á sér eða ætl-
ar að beygja.
Passa álag
Dráttarbeisli eru gerð fyrir tak-
markað álag. Þannig þolir kúlan
á venjulegu dráttarbeisli ekki
nema um 80 kg átak. Sé átakið
meira getur beislið brotnað af
bilnum, kerran orðið efti á göt-
unni og valdið slysum.
Sjálfskiptingar
Sú hugmynd virðist hafa gripið
um sig að sjálfskiptingar þoli
ekki að dregið sé hlass, kerra eða
tjaldvagn. Kunnugir segja það
hina mestu firru. eðli sjálfskipt-
inganna sé þannig að akki sé
hægt að níðast á þeim. Ef einhver
veikur blettur sé í bílum sem
draga hlass þá sé það kúplingin i
beinskiptum bílum.
Bremsuleysi
Ofhlaðnar kerrur geta verið
hættulegar. Ef bremsa þarf snögg-
lega getur kerran hreinlega tekið
völdin. Sama gildir ef dreginn er
tjaldvagn sem ekki er með brems-
um eða rétt tengdu bremsukerfi.
Ef bremsukefi ðer í lagi getur
1000 kg bíl dregið 1000 kílóa vagn.
En séu engar ermsur ætti tjald-
vagninn alls ekki að vera þyngti
en 500 kg.
Þjófavörn
Nokkuð er um aðkerrum sé
stolið. Ef læst húsaskjól fyrir
kerruna er ekki fyrir hendi má
kaupa sérstakan búnaö sem
stungið er upp í dráttarbeislið, í
plassið fyrir kúluna. Þessi búnað-
ur, sem kaupa má fyrir um 5 þús-
und krónur, er eins konar kúla.
Hún er festu með sextanti og sið-
an læst með lykli. Ekki er hægt
draga kerruna nema losa búnað-
inn og því komast þjófar ekki
langt með hana. Því má bæta við
að mikil fyrirhöfn er því fylgj-
andi að losa búnaðinn öðruvísi
en með lykli.