Morgunblaðið - 13.11.2001, Blaðsíða 30

ERLENT
30 ÞRIÐJUDAGUR 13. NÓVEMBER 2001 MORGUNBLAÐIÐ
AÐ minnsta kosti 575 fórust og 316
slösuðust þegar mikið óveður með
miklu úrhelli gekk yfir Alsír um
helgina. Í höfuðstaðnum, Algeirs-
borg, var eyðileggingin gífurleg.
Um 200 þeirra sem fórust bjuggu í
verkamannahverfinu Bab El Oued
sem varð fyrir miklum skriðum sem
féllu úr hæðum yfir hverfinu. Íbúar
veittu í gær björgunarmönnum að-
stoð við leit að fórnarlömbum á kafi
í leðju og rústum. Yfirvöld segja að
að minnsta kosti fjögur þúsund fjöl-
skyldur hafi misst heimili sín. Lík-
um fólks sem skriðurnar báru með
sér á haf út var í gær að skola á
land á ströndinni við Bab El Oued.
Alsírsk yfirvöld sættu harðri
gagnrýni í gær fyrir að hafa látið
fylla upp í holræsi til að koma í veg
fyrir að uppreisnarmenn notuðu
þau, með þeim afleiðingum að hol-
ræsakerfið gat ekki tekið við vatns-
elgnum sem fylgdi veðrinu um
helgina. Blaðið Le Soir greindi frá
því að yfirvöld hefðu látið loka hol-
ræsakerfinu í Bab el Qued 1997 eft-
ir að í ljós kom að uppreisnarmenn
notuðu það sem felustaði í baráttu
sinni gegn Alsírstjórn. Alls hafa um
150 þúsund manns fallið í borg-
arastríði sem hófst í landinu 1992.
Reuters
575 fórust
í Alsír
JOHN Howard, forsætisráðherra
Ástralíu frá árinu 1996, fór með
sigur af hólmi í alríkiskosningunum
sem fram fóru um helgina. How-
ard, sem er leiðtogi Frjálslynda
flokksins, hélt meirihluta á þingi
ásamt fylgiflokki sínum, Þjóðern-
isflokknum. Þeir juku fylgi sitt um
rúm 2% og verða sennilegast með
10 sæta meirihluta.
Hlutu þessir tveir flokkar 77
þingsæti (Frjálslyndir 65, Þjóðern-
issinnar 12 – þegar 80% atkvæða
voru talin í neðri deild þingsins) en
Verkamannaflokkurinn hlaut 64
sæti og tapaði rúmlega tveimur
prósentum atkvæða. Óháðir fengu
þrjú sæti en úrslit eru ókunn í sex
sætum.
Sögulegur sigur
Þetta eru þriðju alríkiskosning-
arnar í röð þar sem þessir tveir
flokkar ná meirihluta.
Fyrir átta mánuðum gerði How-
ard forsætisráðherra sér grein fyr-
ir að hann væri að missa trúnað
kjósenda sinna. Verkamannaflokk-
urinn hafði náð völdum í öllum
fylkjum Ástralíu nema í Suður-
Ástralíu. Meira að segja í hinu aft-
urhaldssama ríki Drottningarlands
(Queensland). Skoðanakannanir
sýndu algjört hrun.
Hvernig fór Howard að því að ná
sér á strik?
Ráðherrann var staðráðinn í að
klóra í bakkann. Hann fór að
hlusta á landsmenn og greip til
sinna ráða.
Í fyrsta lagi létti herra Howard
nokkuð á bensínskattinum sem var
afar óvinsæll.
Í öðru lagi fengu aldraðir 15.000
kr. skaðabætur vegna söluskatts. Í
þriðja lagi fengu þeir sem voru að
kaupa sér nýtt hús í fyrsta skipti
tæplega 700.000 kr styrk.
Samt er það ekki fyrr en í maí
að hjólin taka að snúast Frjáls-
lynda flokknum í vil.
Verkamannaflokkurinn missir
frumkvæðið og sleppir glímutakinu
á andstæðingnum.
Enn skortir þó á tilfinningasam-
band Frjálslyndra við kjósendur og
skoðanakannanir sýna lítinn mun á
stóru flokkunum tveimur.
Að vera harður
í horn að taka
Þá kemur upp Tampa-málið.
Norska flutningaskipinu Tampa er
vísað frá landi með 453 skipreika
flóttamönnum um borð. Afstaða
Howards og ráðherra hans skjóta
vinsældum stjórnar þeirra hærra
upp en nokkru sinni undanfarin
þrjú ár.
Síðan vill svo til að forsætisráð-
herra er staddur í Washington á
þeim örlagaríka degi 11. septem-
ber. Upp frá því eru alþjóðafréttir
ráðandi í fjölmiðlum auk áminninga
forsætisráðherrans um þörfina fyr-
ir hinn sterka leiðtoga.
Þannig náðu kosningamál Verka-
mannaflokksins um aukna mennt-
un, betra heilbrigðiskerfi og meiri
atvinnu, ekki þeirri athygli sem
þurfti. Þrátt fyrir að í Ástralíu ríki
rúmlega 7% atvinnuleysi og alrík-
isstjórnin hafi sett á þá mestu
skatta sem um getur.
„Góð stjórn efnahagsmála og
traustur, gallharður leiðtogi“ var
viðkvæði Frjálslyndra.
„Asíubúar munu
flæða yfir landið“
Þannig mælti Pauline Hanson í
jómfrúrræðu sinni er flokkur henn-
ar, „Ein þjóð“, fékk eina milljón at-
kvæða 1998. Flestir flokkar höfðu
hug á að ná þessum atkvæðum nú.
Forsætisráðherrann þekkir þjóð
sína vel og höfðaði til þessa hóps
kjósenda með „hundablístrunni“
(tónar sem aðeins hundar heyra)
eins og margir dálkahöfundar kom-
ust að orði.
Fullyrt var af ráðherrum að
flóttamenn hefðu kastað börnum
sínum fyrir borð og kveikt í skipi í
því skyni að þvinga stjórnvöld til
þess að taka við þeim. Þá var látið
að því liggja að hryðjuverkamenn
kæmu á þessum leku bátum til
landsins. Yfirmönnum flotans var
bannað að tala og blaðamönnum
bannað að hafa samband við flótta-
menn.
Tveimur dögum fyrir kosningar
fór þó allt í háaloft þegar upplýst-
ist að fyrri atriðin tvö a.m.k. voru
tómar lygar. Þess má geta að fólk
af asískum uppruna er 5% ástr-
ölsku þjóðarinnar sem er alls 19
milljónir.
Daginn fyrir kosningar birtust
heilsíðuauglýsingar frá Frjálslynd-
um með mynd af forsætisráðherra
og setningu sem hljómaði eitthvað
á þessa leið:
„Við ákveðum hverjir koma
hingað til lands og hvernig.“ Nokk-
uð sem enginn mælir á móti að sé
réttur hverrar þjóðar. Hins vegar
eru það aðferðirnar við fram-
kvæmdina sem eru umdeilanlegar.
Fjögur þúsund Asíubúar dvelja nú
í einangruðum, afgirtum fangabúð-
um víðs vegar um Ástralíu. Um
það bil 60.000 ólöglegir enskir og
bandarískir menn eru nú í landinu.
Þeir hafa dvalið lengur en dval-
arleyfi þeirra segir til um. Þessir
menn eru ekki settir í neinar búðir
enda tala þeir málið og litarhátt-
urinn er „réttur“.
Hr. Howard tókst þannig í þess-
um kosningum að ná í mikinn hluta
atkvæða Pauline Hanson. Flokkur
hennar tapaði meira en 4% at-
kvæða og yfir 7% í Drottningar-
landi þar sem fylgi hennar var
mest.
Greinahöfundurinn Catherine
Lumby kom með snjalla samlík-
ingu á Howard og Kim Beazley,
leiðtoga Verkamannaflokksins.
Hún sagði að munurinn á þeim
væri sá sami og á þvottaefnunum
Omo og Rinso. Báðir lofuðu að
halda Ástralíu hvítri.
Abott og Castello standast
tímans tönn
Búast má við miklum breyting-
um á stjórninni þar sem þrír ráð-
herrar Frjálslyndra hætta. Downer
verður samt áfram utanríkisráð-
herra, Tony Abott atvinnumálaráð-
herra og Peter Castello fjármála-
ráðherra.
John Howard hyggst ef til vill
fara á eftirlaun 2002. Hins vegar
má reynast erfitt að standa upp úr
valdastólnum fyrir valdaglaðan
herra. Má þá búast við súrum svip
á Peter Costello sem er sjálfgefinn
eftirmaður Howards.
Costello gæti átt það til að gera
góða hluti. Hann er lýðveldissinni
og hefur ekkert á móti því að segja
„fyrirgefið“ við frumbyggjana.
Harkan sigr-
ar í Ástralíu
Sigur John Howards forsætisráðherra í
þingkosningunum í Ástralíu um helgina
er rakinn til þeirrar hörku sem hann
hefur sýnt í málefnum flóttafólks. Sólveig
Kr. Einarsdóttir greinir frá stöðunni
í áströlskum stjórnmálum.
Reuters
John Howard, forsætisráðherra Ástralíu og leiðtogi Frjálslynda flokks-
ins, fagnar sögulegum sigri sínum í kosningunum í Ástralíu um helgina.
ÞRÍR lögreglumenn hafa látið lífið í
Makedóníu og yfir 100 manns hefur
verið rænt í nýrri ofbeldisöldu sem
gengið hefur yfir landið. Gerðist
þetta í kjölfar þess að sérsveitir voru
sendar til svæðis nálægt Tetovo þar
sem talið er að eina eða tvær fjölda-
grafir sé að finna.
Ljube Boskovski innanríkisráð-
herra sagði að þrír félagar í sérsveit
lögreglunnar hefðu látið lífið í gær
og tveir særst alvarlega þegar
skæruliðar af albönskum uppruna
sátu fyrir sérsveitarmönnunum ná-
lægt þorpinu Treboc. Hann sagði
morðin sýna að friðarferlið í landinu
væri „farsi“, albanskir skæruliðar
væru við sama heygarðshornið en
fyrr á þessu ári skarst í odda milli
þeirra og stjórnarhers Makedóníu.
Talsmaður Makedóníuhers sagði
að verið væri að semja um lausn
makedónsku gíslanna sem skæru-
liðar hefðu í haldi.
Vestrænn sendimaður, sem vildi
ekki láta nafns síns getið, gagnrýndi
umfang lögregluaðgerðanna á svæð-
inu þar sem fjöldagrafirnar eru tald-
ar vera. Um er að ræða grafir þar
sem talið er að albanskir skæruliðar
hafi grafið makedónska borgara sem
féllu í átökunum fyrr á þessu ári.
Spenna
magnast
í Make-
dóníu
Tetovo. AFP. JÚGÓSLAVNESKUR herforingi á
eftirlaunum gaf sig í gær fram við
Stríðsglæpadómstól Sameinuðu
þjóðanna í Haag í
Hollandi en hann
hefur verið
ákærður fyrir
árás á króatísku
miðaldaborgina
Dubrovnik 1991.
Miodrag Jokic,
sem er rúmlega
hálfsjötugur að
aldri, sagði við
fréttamenn, að ákvörðunin um að
gefa sig fram hefði verið erfið en
hann teldi það skyldu sína sem her-
manns. Jokic og þrír aðrir háttsettir
foringjar í júgóslavneska hernum
hafa verið ákærðir fyrir að leggja
mikinn hluta Dubrovnik í eyði er
barist var í Króatíu 1991. Herforing-
inn Pavle Strugar varð fyrstur til að
gefa sig fram í október.
Júgóslavneski herinn settist um
Dubrovnik eftir að Króatar lýstu yfir
sjálfstæði 1991 en það var upphafið
að Balkanstríðinu. Var skotið á borg-
ina mánuðum saman af landi og sjó.
Jokic sagði, að hann teldi sig ekki
hafa neitt til að skammast sín fyrir.
Hann hefði aðeins gert skyldu sína
sem hermaður.
Serbía
Gaf sig fram
við Stríðs-
glæpa-
dómstólinn
Belgrad. AP.
Miodrag Jokic