Neisti - 20.05.1984, Blaðsíða 3

Ritstjórnargrein
UNDIRBÚUM
AÐGERÐIR
í HAUST
Hið mikla fjölmenni, sem tók þátt í samkomum verkalýðs-
hreyfingarinnar á 1. maí, þrátt fyrir tilraunir moggaklíkunnar og
bandamanna hennar í verkalýðshreyfingunni til að gera þær
tortryggilegar, sýnir svo ekki verður efað, að þolinmæði flestra
launamanna er á þrotum.
Sú víðtæka andstaða sem rammasamningur VSÍ og ASÍ
sætti, og eins almenni samningurinn, sem BSRB gerði við ríkið,
segirsömusögu.
Það er þessvegna gleðifréttir, að á formannaráðstefnu ASÍ
nýverið urðu þær raddir fleiri en fyrr, sem hvöttu til uppsagnar
samninga í haust, og nýrrar atlögu gegn kaupráninu.
Ef litið er um öxl, og reynsla síðustu samningalotu metin,
blasir við, að forystumenn verkalýðshreyfingarinnar vanmátu
stórlega baráttuvilja almennra félagsmanna hreyfingarinnar,
með þeim afleiðingum að þeir féllust á smánarsamninga, áður
en nokkuð reyndi á það, hvort betri kosta væri völ.
Er það kom í Ijós, að fjölmargir almennir launamenn, sem
verkalýðsforystan hafði afskrifað fyrirfram, voru reiðubúnir til að
fella smánarsamninginn og knýja fram annann betri, þurfti ekki
frekar vitnana við. Mistök verkalýðsforystunnar lágu í augum
uppi. Helstu forystumenn hreyfingarinnar eru ekki á því að
viðurkenna þessi mistök. Stjórn verkalýðsmálaráðs Alþýðu-
bandalagsins gerði til að mynda geðillsku samþykkt þar sem
veitst var að Þjóðviljanum fyrir að taka málstað baráttunnar,
gegn uppgjafarstenunni. Annað lærðu þessi náttröll ekki í vetur
sem leið, og allra síst hefur þeim auðnast að horfast í augu við
eigin mistök, og leiðrétta þau.
En aðrir liðsmenn hreyfingarinnar em reynslunni ríkari. ítrek-
aðar árásir ríkisstjórnarinnar á þær litlu kjarabætur sem fengust
í síðustu samningalotu brýna launafólk einnig til dáða. Skatta-
hækkanir og afnám niðurgreiðslna, verðhækkanir á brýnustu
lífsnauðsynjum, en aukin fríðindi eignamönnum til handa, sýna
svo ekki verður um villst, hvers er að vænta frá þessari ríkis-
stjórn, ef verkalýðshreyfingin hefst ekki að. Fórnarlundin er
launuð með frekari álögum.
Á fyrrnefndri formannaráðstefnu var því haldið fram, að fylgi
launafólks við aðgerðir yrði að vera tryggt, áður en hafist yrði
handa í haust. Þetta er útaf fyrir sig alveg rétt. En þetta gerist
ekki af sjálfu sér. Verkalýðsaðallinn þarf ekki að ímynda sér, að
hann geti tryggt sig fyrir áföllum með því að viðhafa skoðana-
kannanir af einhverju tagi, eða með skipulögðum áróðri einum
saman.
Fylgi launafólks við aðgerðir er undir því komið, hvort þær em
líklegar til að bera árangur. Besta tryggingin fyrir því er sam-
staða fólksins sjálfs, og hún verður ekki mynduð nema með
þátttöku fólksins sjálfs. Hana getur enginn töframaður dregið
upp úr hatti sínum á ráðstefnum verkalýðsaðalsins. Hana verð-
ur að skapa með starfi í félögunum sjálfum.
Forystu verkalýðssamtakanna ber að hrinda þessu starfi af
stað nú þegar. Hún á að efna til vinnustaðafunda og gangast
fyrir kosningu samninganefnda vinnustaða og starfsgreina,
sem taki virkan þátt í mótun kröfugerðar og baráttuleiða. Hætta
ber öllu leynimakki og gefa skýrar og greinargóðar upplýsingar
um stöðu samningaviðræðna. í stað þess að meta stöðu mála á
einkafundum, ber forystunni skylda til að hafa reglubundið
samráð við félagsmenn hreyfingarinar. Loks verður að hætta
því að miða alla kröfugerð við yfirlýsingar auðvaldsstjórnar-
innar, sem er í engu treystandi.
Með því að virkja með þessum hætti afl hreyfingarinnar allrar
geta aðgerðir borið árangur. Þannig er mögulegt að binda endi
á niðurlægingu verkalýðssamtakanna.
Lokamarkmið þeirra kjaraátaka sem í hönd fara er þó ekki
aðeins kjarabætur. Til að koma í veg fyrir að þær verði að engu
gerðar, verður að reka ræningjana úr ráðherrastólunum, hunsa
kúgunarlög þeirra, ef slíkt verður endurtekið, og sameina
verkafólk til baráttu fyrir ríkisstjórn, sem stjómar landinu á
skilmálum launþega. Pólitískri herleiðingu verkalýðshreyfing-
arinnar verður að hnekkja, og skera brott íhaldsmeinsemdina,
sem hefur grafið um sig í forystuliði samtaka launafólks það er
forsenda þess, að barátta hreyfingarinnar beri varanlegan
ávöxt.
-/as