Vikan - 14.12.1978, Síða 41
Hvern einasta morgun tók það Sam
nokkra stund að muna hvar hann var.
örfáar sekúndur alsælu á hverjum
morgni áður en niðurdrepandi
vanlíðanin hitti hann eins og hnefa-
högg i brjóstið. Þegar hann opnaði
augun myndi hann fyrst koma auga á
hvitmálað loftið, sem gat alveg verið
loftið i herberginu, sem hann svaf í
heima, nema þarna var það greinilega
talsvert hreinna, og þarna vantaði líka
sprunguna í hominu, sem myndaði
mannsandlit.
En mjög fljótlega hvolfdust yfir hann
ókunnug hljóð, og ef hann hreyfði
höfuðið á koddanum gat hann séð þétta
röð járnrúmanna, gljáborinn gólfdúkinn
og blá- og hvítköflótt gluggatjöldin
blakta við hálfopinn gluggann. Og þá
myndi allt verða raunverulegt og
skammvinnt andartak lífsflóttans liðið.
Stundum hringaði hann sig saman og
dró ábreiðuna yfir höfuðið, kreisti aug-
un þétt aftur. En það var ekki til neins.
Hann gerði sér fulla grein fyrir hvar
hann var.
Hann heyrði hina fara á fætur.
Bráðum myndi frökenin koma meö
hláturinn sinn og í hvita búningnum.
Stundum, þegar hún var að hjálpa
honum með fötin hans og smellurnar á
skónum, tók hún hann í fangið og hann
fann arma hennar umlykja sig og ein-
hvern veginn var það þá ennþá verra.
eftir
Diönu
Dettwiler
„Mig langar í jólalag. ” Þetta hjálpaði frökenin
honum að skrifa. En Sammy hafði aldrei heyrt
um jólasveininn og jólin. Hann vissi bara að
fullorðnir gáju loforð og gleymdu þeim svo.
FöT móður hans voru aldrei hvít og
strokin og oft lyktaði hún einkennilega.
Ólíkt frökeninni varð hún önug, ef hann
fór öfugt I peysuna, eða það vantaði
annan sokkinn. Þá fann hann til, þegar
hún sneri handlegg hans óþolinmóð íl
rétta ermi, eða dró hrjúfan sokkinn yfirl
viðkvæmar, krepptar tærnar.
En stundum, einkum er pabbi hans
hafði verið reiður nóttina áður, öskrað
og hent öllu lauslegu I kringum sig og
barið þau, þá var móðir hans vön að
þrýsta honum að sér, rugga fram og
aftur og syngja fyrir hann með sinni
sérkennilegu titrandi röddu. Og á öllu
sínu stutta æviskeiði hafði Sam aldrei
kynnst annarri eins hamingju.
Frökenin var góð, og hún kallaði
hann Sammy og ýfði liðað dökkt hár
hans. En hún hafði engan tíma til að
rugga og syngja, og einhvern veginn
fannst Sam, að henni myndi ekki takast
það mjög vel.
1 dag, eins og undanfarna tuttugu og
þrjá morgna, sagði Sam með vondaufri
röddu: „Fer ég heim til mömmu núna?”
Frökenin hneppti skyrtunni hans og
sagði fjörlega: „Nei, Sammy, ekki í dag.
En þú getur farið út á leikvöll á eftir og
það er beikon og ristað brauð í morgun-
mat. Er það ekki uppáhaldsmaturinn
þinn?”
Þegar hann var klæddur lét hún hann
setjast á rúmið og fór að hjálpa Vernon,
sem gat ekki heldur farið sjálfur i skóna
sina. Sam sat á rúminu og saug þumal-
fingurinn sér til hugarhægðar, kringlótt
svört augu hans fylgdu hreyfingum
hinna drengjanna i svefnskálanum.
Hann tók aldrei þátt í áflogum þeirra og
hestaleikjum. Hann talaði ekki heldur
við þá, og þegar þeir höföu svalað
andartaks forvitni sinni, leiddu þeir
hann hjá sér.
Sem nýliði var hann á allan máta
yngri og smærri en hinir. Hann féll ekki
inn I myndina, og dökk angistarfull augu
hans fylltu þá vanlíðan.
„Komdu, Sammy!" Hinir drengirnir
höfðu þust úr herberginu og frökenin
rétti honum höndina. Hann renndi sér
niður úr rúminu með tregðu, smeygði
hönd sinni í hennar og brokkaði hlýöinn
við hlið hennar til matsalarins.
í matsalnum voru löng borð, sem
hann rétt náði að sjá yfir á hinn endann
á. Þar var mjög hávaðasamt, ryskingar,
glamur i matarílátum, hróp og hlátrar.
Sam varð að muna vel hvar hans staöur
var; ef einhver fór á rangt borð hrintu
honum allir og þegar hann að lokum
fann sinn ákveðna stað var ekkert brauð
og smjör eftir — allt hafði verið tekið frá
honum.
Síðar um morgunin klæddu þeir sig I
úlpurnar og vaðstígvélin og fóru út að
leika í garðinum. Það er að segja, hinir
léku sér, slógust og hlupu um. Sam stóð
bara og beið þolinmóður við dyrnar eftir
því að sá timi rynni upp að þeir færu inn
á ný.
1 dag var nístandi kuldi. Það voru
örsmá snjókorn I frostloftinu. Sam hafði
aldrei áður séð snjó og reyndi
varfærnislega að forðast snjókornin.
Hann var vaxinn upp úr úlpunni sinni
og þvi blés iskaldur vindurinn með
bilinu milli ermanna og vettlinganna og
á þeim stöðum, sem hnappana vantaði.
„Guð minn, við verðum að fá nýja
úlpu handa þér,” hafði frökenin sagt. En
ekkert hafði gerst, og Sam átti ekki von á
þvi að svo yrði. Hann hafði oft heyrt
mömmu sína segja við pabba hans:
„Barnið verður að fá nýja skó, sjáöu
hvað þessir kremja litlu tærnar hans!"
Pabbi hans hafði svarað: „Peningar,
peningar” eða: „Bannsettur krakkinn”
ogþað varallt ogsumt.
Þegar þeir komu aftur inn fengu þeir
kakó og bollu. Sam hlakkaði til þess
þegar rjúkandi kannan yrði látin I
hendur hans og hlakkaði til tilfinningar-
innar þegar heitur drykkurinn með
mjólkinni hefti kuldaskjálftann. Honum
tókst næstum aldrei að borða bolluna
sína, því einn af stærri strákunum rændi
henni frá honum, þegar frökenin sá ekki
til.
Þegar allir voru búnir að drekka
kakóið sitt þann dag klappaði frökenin
saman lófunum og hrópaði: „Jæja
krakkar, ég hef gleðifréttir að segja
ykkur! Þiö eigið öll að hjálpa mér að
festa upp pappirsræmur og skreyta
jólatréð!”
Sam sá að það var stór kassi á gólfinu
við fætur hennar, fullur af skínandi
litfögrum hlutum, og I horninu stóð
hávaxið, grænt tré. Tré inni i húsi virtist
furðuleg hugmynd, en allir virtust mjög
ánægðir og spenntir, allir töluöu I einu
og reyndu að grafa hluti upp úr
kassanum.
„Sam, komdu og hjálpaðu mér!”
kallaði frökenin og veifaði löngum
strimli úr lituðum pappír til hans. Þegar
Sam hreyfði sig ekki kom hún og kraup
fyrir framan hann svo augu þeirra
mættust. Frökenin var með ljósblá augu
50. tbl. Vlkan 41