Æskan

Árgangur

Æskan - 01.04.1984, Blaðsíða 41

Æskan - 01.04.1984, Blaðsíða 41
Drengir í þjóðbúningum. c FÆREYSKI DANSINN ) Mikið orö fer af færeyska dansin- Urri og það aö verðleikum. Saga annarra þjóðdansa er skömm, nær 1 mesta lagi yfir fáeinar aldir, og uPpruni þeirra er harla vafasamur. tri færeyski hringdansinn er bein- |lnis afkomandi og framhald hins rasga hringdans miðaldanna. ^ann er sprottinn upp í Frakklandi. 9öan breiddist hann hratt út, og á /3-> 14. og 15. öld steig öll Evrópa Pa°, sem nú er nefnt færeyskur ans, auðvitað með ýmsum til- bri9öum. Síðan hvarí hringdansinn rtisku, aðrirdansar leystu hann af hólmi, og eftir siðaskiptin börðust prestar mótmælenda víða á móti honum. Sagnir herma, að með því móti hafi honum verið útrýmt á Orkneyjum og Hjaltlandi. Hann dó út á íslandi á 18. öld (vikivakar). En í Færeyjum lifði hann í friði. Nú er hann nefndur færeyskur dans - auðvitað ekki ranglega. En hann er meira, jafnframt því sem hann er þjóðdans Færeyinga. Hann er kafli í menningarsögu Evrópu. Hið stóríellda menningargildi færeyska dansins liggur í því, að hann er söngur, auk þess að vera dans. Flestir aðrir dansar eru stign- ir eftir hljóðfalli hljóðfærasláttar, en færeyski hringdansinn er stiginn eftir pjóðkvæðum, söngljóðum. Já, meira að segja má fullyrða, að kvæðin eru aðalatriðið, og dansinn er undirleikur frásagnarinnar. Líta verður á dansinn frá þessu sjónar- miði. Hann sýnist sjálfur ekki vera sérlega merkilegur, sömu sporin upp aftur og aftur, en efni kvæðis- ins veitir þeim þýðingu. Hér er ágætt dæmi um félagsanda mið- aldanna og samkvæmisskyn. Einn maður eða fáir syngja sögu, en hin- ir taka þátt í frásagnarefninu með danssporum og með því að syngja viðlag sögunnar. Dansinn og efni kvæðisins eru að sjálfsögðu í mjög nánu sambandi hvort við annað. Dansað er hægt, ef sagan er harm- saga, ef sagt er frá orustu, er stigið fast til jarðar, en hoppað eftir fjör- ugu hljóðfalli, ef eitthvað gerist skemmtilegt. Dansinn verður sífellt túlkun geðbrigða áheyrandans, já, sjálfur æðasláttur framsögunnar. Eftir því sem dansinn er betri, renn- ur hringurinn betur saman í heild, sameinast í mikla heildarveru, tigna hrynjandi. Það er ekkert rúm fyrir tilhneigingu einstaklingsins að láta bera á sér. Kvæðið er aðalatriðið, dansinn er mikilfenglegur, háttbundinn und- irleikur áheyrendanna. Það liggur meira að segja nærri að telja fær- eyska dansinn sérstaka aðferð við að segja fram kvæði. Víst er það að minnsta kosti, að hann er miklu fremur bókmenntalegt fyrirbrigði en dansmenntarlegt. Um öll Norður- lönd hefur hann verið nátengdur þjóðkvæðabókmenntum, sem nú- tímamenn í löndunum telja meðal dýrmætustu þjóðlegra verðmæta. ÆSKAH 41
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57

x

Æskan

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Æskan
https://timarit.is/publication/383

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.