Sjómannadagsblaðið - 01.06.1976, Blaðsíða 27

Góðir áheyrendur:
Við erum hér samankomin til að
halda sjómannadaginn hátíðlegan,
en þrátt fyrir það held ég, að það sé
nauðsynlegt og skylt að leiða hug-
ann að vandamálum okkar sjó-
mannanna og jafnvel útgerðarinnar
líka.
Síðastliðið ár hefur verið okkur
öllum erfitt, bæði aflabrögð, erfiðir
markaðir og tregða þjóðfélagsins til
að skilja nóg eftir í sjávarplássum
eins og Grindavík. Þá á ég við fjár-
muni til að bæði við sjómennirnir og
aðrar atvinnustéttir, sem á sjávarút-
vegi lifa getum haldið í við aðra
þjóðfélagshópa. Raunar virðist
meirihluti þjóðarinnar ekki gera sér
grein fyrir hver sé raunverulegur
grunnur íslensks efnahagslífs.
Vissulega myndi okkar heimsfræga
embættismannakerfi ekki fá laun sín
greidd, ef ekki væru sjómenn og út-
gerðamenn til að halda þessu dóti
gangandi.
„Mjór er mikils vísir“ segir gam-
alt máltæki. Þetta segi ég í tilefni
þess, að endurreist var í vetur fiski-
félag, en fiskifélög eru öllum opin og
vinna að fiskvernd og skynsamlegri
nýtingu fiskimiða. Og það er mikið
verkefni í byggðarlagi eins og hér,
ekki síst þegar aðrir landshlutar
hafa fjárfest í stórvirkum atvinnu-
tækjum, bókstaflega til að drepa
smáfisk og leggjast á fiskimið, sem
önnur byggðarlög hafa byggtafkomu
sína á og eru fullfær um að nýta og
að sjálfsögðu á skynsamlegan hátt.
Þó sýnilegar árangur sé lítill ennþá,
lýsi ég fyllsta trausti á forystu fiski-
félagsins. Eg treysti því, að hún hafi
samstarf við sem flest fjöldasamtök í
bvggðarlaginu, ekki síst sjómennina,
því málið er nú einu sinni þeim
skylt.
Eins og flest ykkar vita, greip mig
enginn fögnuður þegar núverandi
ríkisstjórn tók við völdum síðastliðið
haust, enfátt er svo með öllu illt, að
eigi boði nokkuð gott“. Það verður
nefnilega hennar hlutskipti að færa
landhelgina út í 200 mílur, og það
Kjartan
Kristófersson
vélstjóri,
fulltrúi
sjómanna:
er nefnilega eitt af því fáa, sem allir
landsmenn hafa verið sammála unt
að gera, þó svo að mér hafi fundist
stjórnvöld velta því óþarflega mikið
fyrir sér oft á ti'ðum. Við eigum
nefnilega engar gullnámur, nema
jarðvarma, fallvötn, og fiskimiðin og
það er tími til kominn, að við höfum
yfir þeirn að segja. Og þið, sem eruð
af yngri kynslóðinni, skuluð ekki
halda, að þetta sé gert með einu
pennastriki, nei, nei, þetta hefur
tekið 20 ára strit margra manna, að
fá nágranna og vinaþjóðir okkar til
að skilja, að landhelgin er höfuð-
atriði fyrir efnahagslegu öryggi okk-
ar, og um leið tilveru okkar, sem
sjálfstæðra þjóðar. Enda er nú svo
komið, að allar stærstu þjóðir heims,
að undanskildum Rússum, eru að
þræða sig eftir 20 ára slóð okkar til
200 mílna landhelgi. Þess vegna
vona ég, að það sé liðin tíð, að sjá
á eftir ráðamönnum okkar út til
Downingstræti 10 í kvöldverðarboð
og koma aftur belgfulla af steik
búna að semja af sér hluti, sem haf-
réttarsérfræðingar okkar hefðu
aldrei hlustað á.
Um kjaramál væri margt hægt að
segja. Þó held ég að meginatriðið í
þeim málum sé verðlagning sjávar-
afurða. Það er nefnilega búið að
skerða verðlagsgrundvöllinn um
50% og það er svo hraustlega að
verið, að útgerðarmenn eru búnir að
fá nóg. Það leysir engan vanda að
taka peninga úr einum vasa, setja í
þann næsta og reyna að láta út-
gerðamenn og sjómenn halda að
þeir séu ölmusumenn á þjóöfélag-
inu. Það sem þarf að gera, er að
afnema sjóðakerfi, fá rétt verð á
fiskinn, og láta þá menn bera úr
býtum, sem fiska meira, og þar af
leiðandi leggja meira á sig. Það hef-
ur verið talað urn greiðslur undir
borð í vetur. Sjómenn ættu að
fylgjast vel með öllu sliku, þvi ef
þessar greiðslur koma ekki til skipta.
er það brot á samningum. Það
stendur i 20 grein samninganna:
„Útgerðarmaður hefur með hönd-
urn sölu aflans, og skal skipverjum
tryggt gangverð fyrir fiskinn, þó
aldrei lægra en útgerðarmaðurinn
fær“.
Mig langar til að minnast á
væntanlegar síldveiðar hér við land i
haust. I fyrsta lagi er ég ekki trúaöur
á að islenski stofninn þoli nóta-
veiðar, i öðru lagi ættum við að vera
vel á verði gagnvart áróðri, eins og
kom fram i fundarsamþykkt hjá
skipstjóra- og stýrimannafélaginu
Öldunni i Rvík, þar sem gefið var
í skyn, að síldin ætti eingöngu að
SJÓMANNADAGSBLAÐIÐ 19
Ræða flutt á
sjómannadaginn í
Grindavík í fyrra