Bændablaðið - 27.01.2006, Blaðsíða 8

8 Þriðjudagur 31. janúar 2006
Í Morgunblaðinu 19. janúar sl. er
viðtal við Finn Árnason, forstjóra
Haga, þar sem hann fjallar nokkuð
ítarlega um smásölumarkaðinn hér
á landi, ekki síst matvörumarkað-
inn. Það sem vakti ekki hvað síst
athygli var fyrirsögn viðtalsins:
„Hagar töpuðu 700 milljónum
vegna verðstríðsins“, ekki síst í
ljósi bráðskemmtilegarar forystu-
greinar Morgunblaðsins daginn
áður undir fyrirsögninni „Fífla-
gangur“. Þar eru rifjuð upp ýmis
ummæli framkvæmdastjóra Bón-
uss á síðustu mánuðum. Niður-
staða blaðsins í þeirri grein var að
fjölmiðlar, neytendur og stéttarfé-
lög þurfi aftur að herða aðhald sitt
að matvörumarkaðnum.
Útrásin og vöruverðið
Til upprifjunar þá er Baugur
Group eigandi Haga sem síðan
reka m.a. Bónus, Hagkaup, 10-11
og fleiri verslanir og fyrirtæki auk
innkaupafyrirtækisins Aðfanga og
fleiri fyrirtækja, sem sjá um inn-
kaup og vinnslu fyrir matvörur-
verslanir í eigu Haga. Í forystu-
grein Moggans er orðrétt vitnað í
frétt blaðsins frá 13. maí 2005 þar
sem talað var við Guðmund Mar-
teinsson, framkvæmdastjóra Bón-
uss, og segir m.a. á þessa leið: „...
Guðmundur minnir einnig á orð
Jóns Ásgeirs Jóhannessonar, for-
stjóra Baugs, eiganda Bónuss, um
að útrás fyrirtækisins í Bretlandi
muni skila sér í lægra vöruverði til
neytenda á Íslandi,“.
Sé þetta svo virðist ekki fjarri
sanni að setja áðurnefnt tap upp á
kr. 700 milljónir í samhengi við
umsvif Baugs á sl. ári. Hagnaður
Baugs Group á árinu 2005 nam
28,0 milljörðum króna eftir skatta,
þar af eru 15 milljarðar kr. inn-
leystur hagnaður. Heildareignir
Baugs Group voru bókfærðar á
145 milljarða króna í árslok 2005.
Eigið fé var 62,9 milljarðar króna
og eiginfjárhlutfall félagsins 43%.
Arðsemi eigin fjár nam 78,7% á
árinu 2005. Áðurnefndar 700
milljónir eru því 2,5% af hagnaði
Baugs á árinu 2005, 0,5% af heild-
areignum fyrirtækisins í árslok og
1,1% af eiginfé. Það hefði því ver-
ið hægt að hugsa sér ýmsar aðrar
útgáfur á fyrirsögninni á viðtalinu
við Finn Árnason.
Takmarkaður
ávinningur neytenda
Enginn þarf að láta sér til hugar
koma að Hagar hafi ekki vitað
hvað þeir voru að gera með því
verðstríði sem þeir tóku þátt í á
markaðnum í á sl. ári. og mergur-
inn málsins er auðvitað sá að það
var á ábyrgð stærstu aðilanna á
smásölumarkaði. Ávinningur neyt-
enda til lengri tíma litið er hins
vegar takmarkaður þó að til hans
megi auðvitað telja þessar 700
milljónir sem Hagar ákváðu að
leggja í þennan herkostnað og
þannig létta útgjöld heimilanna til
matvælakaupa tímabundið.
700 milljóna króna
herkostnaður Haga
Erna Bjarnadóttir,
hagfræðingur og
sviðsstjóri á
félagssviði BÍ
eb@bondi.is
AÐALFUNDUR FÍBK
Aðalfundur Félags íslenskra búfræðikandidata
verður haldinn í bókasafni Bændasamtaka Íslands
miðvikudaginn
1. febrúar 2006 kl. 18:00.
Á dagskrá fundarins eru hefðbundin aðalfundarstörf.
Stjórn FÍBK
Lambamerkin okkar eru
viðurkennd af Embætti yfirdýra-
læknis til notkunar í lömb.
10% afsláttur til 15.febrúar ef pöntuð eru
100 merki eða fleiri í röð.
Vinsamlega sendið pantanir til okkar í
tölvupósti: pbi@akureyri.is,
pósti eða faxi: 461 2995
Munið að panta merki í ásetningsfé.
Vinsamlega pantið þau á www.bufe.is
(MARK), hjá Bændasamtökum Íslands
eða búnaðarsamböndum.
Á undanförnum árum hafa verið
settar reglur um merkingar búfjár.
Fyrst tók gildi reglugerð nr.
463/2003, sem var svo endur-
skoðuð með gildandi reglugerð
289/2005, sem var svo breytt með
reglugerð nr. 972/2005. Um leið
og allir sem málið varða eru
hvattir til að afla sér gildandi
reglugerða, skal einnig bent á
ágæta grein Gunnars Guðmunds-
sonar, sviðsstjóra hjá Bændasam-
tökum Íslands, sem birtist í
Bændablaðinu 22. nóvember
2005. Auk þess er bent á grein á
bls. 28 í Bændablaðinu 27. sept-
ember 2005 þar sem m.a. er birt
mynd af hinu nýja litakorti, sem
er skv. breytingu nr. 1105/2005 á
reglugerð nr. 200/1998 um bú-
fjármörk, markaskrár o.fl. Þær
breytingar sem þarna voru kynnt-
ar eru nú komnar til fram-
kvæmda.
Helstu markmið með setningu
þessara reglugerða er að skapa
grundvöll að markvissu sjúk-
dómaeftirliti og tryggja rekjan-
leika búfjárafurða. Til að ná þess-
um markmiðum er ákaflega mik-
ilvægt að öll dýr séu merkt í sam-
ræmi við ákvæði reglugerðarinn-
ar, þó sérstaklega þau dýr sem
ganga laus utandyra og skiptir þá
ekki máli hvort um er að ræða
hjörð sem í eru fáein dýr eða þús-
und. Markmiðið er að til sé á
hverjum tíma nákvæm skrá yfir
allt búfé og hvar það sé að finna.
Komi upp alvarlegur smitsjúk-
dómur, er mikilvægt til að hægt
sé að ráða niðurlögum hans, að
hægt sé að finna hvert einasta
dýr, sem er smitnæmt fyrir þeim
sjúkdómi.
Viðurkennd merki
Reglugerðin kveður á um að dýr
skulu merkt með merkjum, sem
hafa verið viðurkennd af yfirdýra-
lækni, og að eftirlit með fram-
kvæmd reglugerðarinnar skuli vera
í höndum embættis yfirdýralæknis,
en þessi verkefni eru nú hjá Land-
búnaðarstofnun.
Nautgripabændur hafa þegar
orðið varir við að héraðsdýralækn-
ar eru farnir að hafa eftirlit með
eyrnamerkingum nautgripa og nú
er að hefjast eftirlit með merking-
um sauðfjár og geitfjár. Búfjáreft-
irlitsmönnum hefur verið falið að
skrá ástand þessara mála í vor-
skoðun sinni með sauðfjárbúum.
Komi í ljós að merkingum sé
ábótavant, munu þeir tilkynna það
viðkomandi héraðsdýralækni, sem
gefur viðkomandi umráðamanni
hæfilegan frest til úrbóta. Vakin er
athygli sauðfjárbænda á því að ein
krafan um gæðastýringu er að
merkingar séu í lagi.
Allt ásett sauðfé skal merkt
Samkvæmt reglugerðinni skal allt
ásett sauðfé vera merkt með merki,
sem skal vera í lit viðkomandi
varnarhólfs í a.m.k. annað eyrað.
Lömb, sem voru sett á í haust svo
og það sauðfé, sem fætt var fyrir 1.
janúar 2005 og ekki er einstak-
lingsmerkt í samræmi við skýrslu-
haldskerfi Bændasamtaka Íslands,
skal merkt með viðurkenndu
plötumerki og skal merkingum
vera lokið fyrir 15. mars 2006.
Þar sem umráðmenn hafa ekki
sinnt merkingum fyrir tilsettan
tíma og ekki nýtt frest til úrbóta,
getur Landbúnaðarstofnun fyrir-
skipað merkingar búfjárins á
kostnað eigenda.
Ásetningsmerki:
Af gefnu tilefni er vakin athygli á
að einu merkin, sem staðist hafa
kröfur Landbúnaðarstofnunar til
viðurkenningar til nota í ásetnings-
fé, eru eftirfarandi:
1. Combi 2000 og Combi 2000e
frá Os Husdyrfabrik a/s í Nor-
egi, umboðsaðili Plastiðjan
Bjarg á Akureyri.
2. LeefTag (New Leef) frá Hauptn-
er, umboðsaðili Axi ehf. í
Reykjavík.
3. Zee Tag midi tag frá Cox, um-
boðsaðili Vélaborg í Reykjavík.
Einungis má nota stafina YD IS á
þau merki, sem hlotið hafa við-
urkenningu.
Lambamerki:
Öll lömb og kið sem fædd eru eftir
1. janúar 2006 skulu merkt sam-
kvæmt ákvæðum reglugerðarinnar.
Þetta þýðir að merkja skal með
forprentuðu merki innan 30 daga
frá fæðingu. Yfirdýralæknir mælir
með að lömb og kið séu merkt
strax á þessum tíma með merki
sem viðurkennt er sem ásetnings-
merki. Einnig er heimilt að nota
önnur forprentuð merki, (heimatil-
búin álmerki ekki meðtalin), en
þau verða þó að uppfylla það skil-
yrði reglugerðarinnar að endurnýt-
ing slíkra merkja er óheimil, nema
með leyfi Landbúnaðarstofnunar.
Þeir sem telja sig hafa þörf fyrir að
endurnýta lambamerki, skulu
sækja um slíkt skriflega, með rök-
studdum kröfum þ.a.l., til Land-
búnaðarstofnunar, Austurvegi 64,
800 Selfossi eða með rafrænum
hætti til lbs@lbs.is fyrir 15. apríl
2006.
Þau merki sem þegar hafa verið
viðurkennd sem lambamerki eru:
1. „Bjargsmerkin“ frá Plastiðjunni
Bjargi á Akureyri.
2. Combi 2000, Combi 2000e auk
nýrra lambamerkja frá Os Hus-
dyrfabrik a/s í Noregi, umboðs-
aðili Plastiðjan Bjarg á Akur-
eyri.
3. 1-Tag („Adamsmerki) og Ad-
amatic frá Roxanid í Englandi,
umboðsaðili Ásta F. Flosadóttir
á Akureyri.
4. Snapp (lykkja) og Dalesmann
mini frá Ritchey í Englandi, um-
boðsaðili Axi ehf. í Reykjavík.
5. Shearwell frá Englandi, um-
boðsaðili Vélaborg í Reykjavík.
6. Rototag frá Englandi, umboðs-
aðili Þór hf.
Þeim, sem hafa þörf fyrir frek-
ari upplýsingar, er ráðlagt að snúa
sér til viðkomandi búnaðarsam-
bands eða leiðbeiningaþjónustu, til
ráðunautasviðs Bændasamtaka Ís-
lands eða Landbúnaðarstofnunar.
Halldór Runólfsson,
yfirdýralæknir
Einstaklingsmerkingar húsdýra
Varnarsvæði:
1. Landnámshólf
2. Borgarfjarðarhólf syðra
3. Borgarfjarðarhólf nyrðra
4. Mýrahólf
5. Hnappadalshólf
6. Snæfellsnesshólf
7. Dalahólf syðra
8. Dalahólf nyrðra
9. Steingrímsfjarðarhólf
10. Reykjanesshólf
11. Miðvestfjarðahólf
12. Vestfjarðahólf
13. Rauðasandshólf
14. Arnarfjarðarhólf
15. Miðfjarðarhólf
16. Vatnsnesshólf
17. Húnahólf
18. Skagahólf
19. Skagafjarðarhólf
20. Eyjafjarðarhólf vestra
20a.Grímsey nyrðra
21. Eyjafjarðarhólf eystra
22. Skjálfandahólf
23. Öxarfjarðarhólf
24. Sléttuhólf
25. Norðausturlandshólf
26. Héraðshólf
27. Austfjarðahólf
28. Suðurfjarðahólf
29. Suðursveitarhólf
30. Öræfahólf
31. Síðuhólf
32. Skaftártunguhólf
33. Álftavershólf
34. Mýrdalshólf
35. Rangárvallahólf
36. Árnesshólf
37. Vestmannaeyjar
Litamerking búfjár á Íslandi
Svæðaskipting
Tilraunastöðin á Keldum
og Yfirdýralæknir.
1
2
3
4
56
7
8
9
10
11
12
13
36
35
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26 27
28
29
303132
33
34
37
20a
Plastiðjan Bjarg - Iðjulundur
Gleráreyrum 2, 600 Akureyri
Sími 461 4606