Fréttablaðið - 13.06.2014, Blaðsíða 19
FÖSTUDAGUR 13. júní 2014 | SKOÐUN | 19
Í DAG
Pawel Bartoszek
stærðfræðingur
Fyrir rúmum fjórum árum sat
ég og hringdi í ungt fólk fyrir
hönd Sjálfstæðisflokksins. Fyrir
mann sem hafði staðið í kosninga-
baráttu í nokkra mánuði og taldi
sig hafa kynnt sér hin ýmsustu
borgarmál kom það á óvart hvaða
spurning það var sem brann helst
á hinum ungu kjósendum. (Upp-
lýst neðar.)
Ef Öskubuskusagnariturum
þessa heims verður að ósk sinni
og kvikmyndir verða gerðar upp
úr þeim bókum sem fyrrverandi
frambjóðendur Besta flokksins
rita þá verður maður hugsanlega
einhvern tímann sýndur sem and-
litslaus statisti í stuttu skoti úr
höfuðstöðvum vonda liðsins. Fót-
gönguliði í dauðastjörnunni.
Uppbyggileg stjórnarandstaða
Hin mjög svo hlutdræga sjálf-
skoðun hefur samt leitt mig að
því að ég hafi gert Reykjavík
gagn. Þau atkvæði sem bárust
Sjálfstæðisflokknum fyrir
fjórum árum voru ekki nýtt til
vondra verka. Aðkoma Gísla Mar-
teins að skipulags- og samgöngu-
málum á seinustu fjórum árum
var mikil og góð. Sömu leiðis held
ég að framlag Þorbjargar Helgu
til skóla- og fræðslumála á kjör-
tímabilinu hafi verið meira en
fólk myndi vænta af ó breyttum
fulltrúa minnihluta. Sjálfstæðis-
flokkurinn í borginni rak ekki
skítuga eða ómálefnalega stjórn-
arandstöðu. Hanna Birna var
meira að segja forseti borgar-
stjórnar framan af kjörtíma-
bilinu uns hún hætti því og hin
granítharða grasrót Sjálfstæðis-
flokksins gat tekið gleði sína á ný.
Til að svara gátunni þá var
algengasta spurningin sem ungir
kjósendur spurðu auðvitað: „Hve-
nær eru aftur kosningarnar?“ Það
er skrítið að þurfa að svara henni
með orðunum „eftir tvo daga“. En
það sýnir aðeins nauðsyn þess að
fólk sé böggað.
Máttur ópersónukjörs
Sumir vilja meina að það mætti
auka áhuga á kosningum með
því að innleiða persónukjör, jafn-
vel þannig að menn gætu valið
fólk af mörgum listum óháð
flokkum. Sumir sjá jafnvel fyrir
sér enga flokka. En hvaða áhrif
myndi hreint persónukjör hafa
á möguleika fólks til að losa sig
við sitjandi ráðamenn? Ef hreint
persónukjör hefði verið notað
í kosningunum 2010 hefði Jón
Gnarr komið inn í borgarstjórn
með blússandi persónufylgi en
engan annan með sér. Hið þurra
og steríla listafyrirkomulag gerði
honum kleift að draga inn með
sér hóp af grunlausum vinum. Og
satt að segja stóðu þessir grun-
lausu vinir Jóns sig alls ekki svo
illa.
Nokkur góð verk
Svo ég nefni nokkra hluti: Hætt
var við að byggja „samgöngu-
miðstöð“ í Vatnsmýri, vandræða-
byggingu sem sameina átti flug-,
rútu- og strætósamgöngur undir
einu þaki. Byggingu sem Strætó
vildi ekki, rútufyrirtækin kærðu
sig ekki um og Flugfélag Íslands
hafði ekki not fyrir en virtist
vera á sjálfstýringu gegnum
borgarkerfið.
Leidd var til lykta vinna við
aðalskipulag Reykjavíkur sem
byggir á grófum dráttum á þétt-
ingu byggðar og því að Reykja-
vík fái að vera evrópskari borg.
Götur á borð við Hverfisgötuna
og Borgartúnið voru endurhann-
aðar með það að markmiði að
gera þær göngu- og hjólavænni.
Það var auðvitað ekki allt án and-
mæla. Ef einhver einn fær meira
af opinberu rými þá þarf einhver
annar að fá minna af því. Og það
skapar pústra.
Orkuveitan var sett á réttari
braut. Það er hins vegar auðvitað
ekki alveg þannig að öll vanda-
mál tengd OR séu horfin. Hinn
óeðlilega hái rafmagnsreikn-
ingur Reykvíkinga er verðið sem
þeir þurfa að greiða fyrir einhver
súperhagstæð lán sem fengin
voru á sínum tíma í skjóli þess
að OR var í eigu opinberra aðila.
Upp á framtíðina verður að leita
leiða til að koma í veg fyrir að
borgin fari aftur í svona rugl.
Ég ber virðingu fyrir fólki
sem gefur nokkur ár ævi sinnar
í þágu stjórnmála. Mig langar
að þakka Jóni Gnarr fyrir það
að hafa gert það. Mér líst raunar
ekkert sérlega vel á þá borgar-
stjórn sem nú tekur við en þannig
er það nú. Þótt sífellt færri kjósi
ræður maður þessu víst ekki enn
þá einn.
Jón Gnarr sagði í einhverjum
viðtölum að hann væri „í raun
anarkisti“. Flestir sem segjast „í
vera raun anarkistar“ eru í raun
fábjánar. Jón Gnarr er undan-
tekning þar á. Hann er enginn
fábjáni. Og enginn anarkisti.
Fjögur ár Stjórnvöld mega
ekki bregðast
Það er augljóst að það
er skylda samfélagsins
að bregðast við þeirri
alvarlegu stöðu sem upp
er komin eftir að sjávar-
útvegsfyrirtækið Vísir
tilkynnti að það ætlaði
að leggja niður starf-
semi á þremur stöðum
á landsbyggðinni. Við
tölum iðulega um for-
sendubrest vegna fast-
eignalána sem hækk-
uðu vegna verðbólgu
í tengslum við hrunið. Á sama
hátt verður ástandinu sem nú
blasir við í litlum sjávar þorpum
eins og Djúpavogi og Þingeyri
ekki lýst öðruvísi en sem stór-
felldum forsendubresti.
Hlutverkið
Löggjafinn hefur sjálfur ákveðið
að fiskveiðistjórnarkerfið hafi
byggðalegt og félagslegt hlut-
verk, jafnframt því að vera
grundvöllur sjálfbærrar nýting-
ar og hagræðis í greininni. Þetta
sést best á því að til ráð stöfunar
eru 5,3 prósent af heildar-
aflaheimildum, í þorskígildum
talið, sem byggðaleg úrræði til
að byggja upp með varanlegum
hætti fiskveiðar og fiskvinnslu
á stöðum sem verða fyrir áfalli.
Skynsemi og þekking
Í grein sem Einar K. Guðfinns-
son, forseti Alþingis og fyrr-
verandi sjávarútvegsráðherra,
skrifaði nýlega í Fiski fréttir
í tilefni stöðunnar sem upp
er komin vegna aðgerða Vísis
segir: „Nær 30 þúsund tonn til
félagslegra/byggðalegra úrræða
er umtalsvert magn. Spurn-
ingin sem nú á við er sú hvort
við notum þennan afla til nægi-
lega markvissra aðgerða. Sl.
sumar var lögfest ákvæði sem
fól í sér nýmæli við úthlutun
byggðakvóta. Byggðastofnun
hafði yfirumsjón með ráðstöfun
þessara aflaheimilda. Þar sem
ég þekki til tókst vel til. Þarna
virðist komin góð fyrirmynd að
því að nýta takmarkaðar heim-
ildir til þess að byggja upp með
varanlegri hætti fiskveiðar og
fiskvinnslu á stöðum sem verða
fyrir áfalli, eða slíkt er fyrir-
sjáanlegt. En jafnframt þarf
að vinna til lengri tíma. Skapa
skilyrði til nýrrar og annarrar
atvinnustarfsemi, þannig að
sjávar útvegsplássin okkar verði
líkari stærri byggðarlögum með
fjölþættari atvinnustarfsemi.“
Einar talar hér af skynsemi
og þekkingu og reynslu og
ég get tekið heilshugar undir
sjónar mið hans.
➜Við tölum iðulega
um forsendubrest
vegna fasteignalána
sem hækkuðu
vegna verðbólgu í
tengslum við hrunið.
Á sama hátt verður
ástandinu sem nú
blasir við í litlum
sjávarþorpum eins
og Djúpavogi og
Þingeyri ekki lýst öðruvísi
en sem stórfelldum for-
sendubresti.
SJÁVAR-
ÚTVEGUR
Elín Hirst
alþingismaður
Ef hreint persónu-
kjör hefði verið
notað í kosningunum 2010
hefði Jón Gnarr komið inn
í borgarstjórn með blúss-
andi persónufylgi en engan
annan með sér.
Brimborg Reykjavík: Bíldshöfða 6, sími 515 7000 I Brimborg Akureyri: Tryggvabraut 5, sími 515 7050 I volvo.is
Volvo V40 D2 115 hö, tog 285 Nm, 6 gíra beinskiptur. Eldsneytisnotkun í blönduðum akstri 3,4 l/100 km. CO2 88 g/km.
Volvo V40 D2 115 hö, tog 285 Nm, 6 þrepa sjálfskiptur. Eldsneytisnotkun í blönduðum akstri 3,9 l/100 km. CO2 102 g/km.
Volvo V40 búinn D2 dísilvél uppfyllir þau skilyrði sem þarf til að fá frítt í stæði í miðbæ Reykjavíkur í 90 mínútur í senn.
Brimborg og Volvo áskilja sér rétt til að breyta verði og búnaði án fyrirvara. Útbúnaður getur verið frábrugðinn mynd í auglýsingu.
VOLVO V40 FÉKK HÆSTU EINKUNN SEM HEFUR VERIÐ GEFIN Í ÖRYGGISPRÓFUNUM Euro NCAP.
OPIÐ VIRKA DAGA KL. 9-17 OG LAUGARDAGA KL. 12-16.