Tímarit um endurskoðun og reikningshald - 01.01.1976, Síða 18
kostnaður má vera hjá hverjum ein-
stökum atvinnurekanda. Til þess að
geta framkvæmt slíkt mat þurfa
skattastarfsmenn að hafa til að bera
ítarlega þekkingu á rekstri í viðkom-
andi atvinnugrein sem eru margar
og viðmiðunartölur um það hver sé
eðlilegur og hæfilegur bifreiðakostn-
aður i rekstri af ákveðnu tagi. Á
smærri skattstofum er þetta mat
mjög vandasamt og mjög erfitt, t.d.
í tilvikum þar sem aðeins eitt eða
tvö fyrirtæki af sömu atvinnugrein
eru í skattumdæminu. Kemur til á-
lita að breyta umfjöllun um skatt-
framtöl atvinnurekstraraðila, þannig
að einn aðili hafi á hendi umfjöllun
um atvinnurekstur allra atvinnurek-
enda í sömu atvinnugrein til þess
að geta borið saman einstaka tekna-
og gjaldaliði í framtölum aðilanna
og leitast við að gera sér grein fyr-
ir því hvað séu hóflegir rekstrarliðir
hjá hverjum einstökum atvinnurek-
anda.
Fyrir utan hina eiginlegu at-
vinnurekcndur, sem skattyfirvöld
þurfa að fjalla um og hafa aðhald
og eftirlit með, t.d. í tveimur fyrst
nefndu flokkunum, koma einnig aðr-
ir aðilar sem skattyfirvöld hafa lítið
sem ekkert með að gera og þar á ég
við opinberu aðilana. Skattyfirvöld
eru í veikri aðstöðu til þess að meta
réttmæti akstursgreiðslna frá opin-
berum aðilum til starfsmanna og
reynir þá á réttsýni og eftirlit opin-
beru aðilanna sjálfra að þessu leyti.
Er ástæða til þess að beina því til að-
ila sem um þessi mál fjalla og hafa
eftirlit með greiðslum sem talist gætu
hlunnindi hjá opinberum starfs-
mönnum að slíkt eftirlit verði vand-
að eftir því sem frekast er kostur á
því að það léttir störf skattstofa. Auk
opinberra aðila, sem skattyfirvöld
fjalla ekki um að þessu leyti, koma
einnig til erlendir aðilar eða sjálf-
stæðir íslenskir aðilar sem ekki eru
undir íslensk skattyfirvöld sett nema
þá í mjög takmörkuðum mæli. Má
hugsa sér að á Islandi starfi fyrir-
tæki sem hefur með höndum um-
fangsmikinn atvinnurekstur og marga
menn í vinnu og það sé af kjara-
ástæðum greiðugt við starfsmenn
með að borga óhæfilega stóran hluta
af launum þeirra í formi endur-
gjalds fyrir afnot af bifreiðum. Þetta
gæti átt við allmarga aðila, t.d.
bankastofnanir, íslenska álfélagið að
því er ég hygg, einnig erlenda aðila,
svo sem á Keflavíkurflugvelli, og
fleiri gætu verið í þessari aðstöðu.
Er æskilegt, að skattaleg staða ann-
arra aðila en opinberra, sem fylgst er
með af stjórnvöldum, sé sem líkust
og frávik sem fæst.
Ef vel tekst til um umfjöllun aðila
í fyrstu flokkunum og ekki koma upp
sérstök vandamál í sambandi við op-
inbera aðila og mál leysast vel varð-
andi aðila sem íslensk skattyfirvöld
hafa ekki nú vfir að segja má telja
líkindi til að eftirleikurinn verði
auðveldari en annars yrði í sambandi
við launþegana. Sem sagt, þegar fyr-
ir liggur gott mat á réttmætum út-
16