Morgunblaðið - 14.06.2018, Blaðsíða 4

4 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 14. JÚNÍ 2018
Vínlandsleið 14, 113 Reykjavík | Skólabraut 26, 300 Akranes
Tveggja herbergja, íbúð á 2. hæð. Yfirbyggðar svalir,
fallegt útsýni út á flóann af svölum og úr stofuglugga.
ÍBÚÐ FYRIR 60 ÁRA
OG ELDRI. HÆGT AÐ
PANTA HÁDEGISMAT.
SAMKOMUSALUR Á
10. HÆÐ.
HEITUR POTTUR,
SAUNA OG ÆFIN-
GATÆKI Í SAMEIGN.
HÚSVÖRÐUR OG
TVÆR LYFTUR
ÍBÚÐIN GETUR VERIÐ
LAUS FLJÓTLEGA.
Verð 28,9m
Heimir Bergmann
Löggiltur fasteignasali
s. 630-9000
heimir@logheimili.is
Þar sem heima er best
Til Sölu Grandavegur 47, 107 Reykjavík
Finnska smáforritið (appið) ResQ
verður aðgengilegt hér á landi á
næstu vikum. Appið gerir veit-
ingastöðum kleift að bjóða við-
skiptavinum sínum mat sem afgangs
var þann daginn og minnka þar með
matarsóun sína í leiðinni. Virkni for-
ritsins felst í því að veitingastaðurinn
færir upplýsingarnar inn í appið og
fær notandinn tilkynningu um hvað
honum býðst þann daginn, á hálfvirði.
Nýsköpunarfyrirtækið ResQ var
stofnað í Helsinki árið 2016 og er nú í
samstarfi við um 2.000 veitingastaði í
Evrópu, en notendur eru orðnir 300
þúsund. Jaakko Levola, markaðs-
stjóri fyrirtækisins, segir matarsóun
raunverulegt vandamál sem æ fleiri
kveiki á. „Matarsóun er stórt vanda-
mál í heiminum, en samkvæmt tölum
frá Sameinuðu Þjóðunum er matar-
úrgangur á heimsvísu 10,5 milljónir
tonna á ári. Við finnum fyrir mikilli
meðvitund um þetta mál og æ fleiri
vilja auðvelda og umhverfisvæna
lausn á við þessa.“
Levola segir ástæðu þess að stefn-
an sé nú sett á Ísland m.a. þá að
margir veitingastaðir hafi haft sam-
band við þau að fyrra bragði. „Ég veit
ekki hvar þessir veitingastaðir
heyrðu um okkur en þeir höfðu sam-
band og sögðu að þá vantaði hjálp við
að minnka matarsóun. Mikið af mat á
Íslandi er innflutt og því er umhverf-
isspor Íslendinga enn meira en í
mörgum öðrum löndum.“ Levola seg-
ir viðræður nú standa yfir við veit-
ingastaði hér á landi, en fimm staðir
eru nú þegar í lokaviðræðum um inn-
göngu. Áætlað er að lausnin verði að-
gengileg á næstu vikum á Íslandi.
ninag@mbl.is
Matarsóun leyst með appi
 Finnskt app sem spornar við matarsóun brátt á Íslandi
 Veitingastaðir selja umframmagn matar með forritinu
Ljósmynd/ResQ
Nýnæmi Veitingastöðum á Íslandi
býðst nú ný og sjálfbær lausn.
Helgi Bjarnason
helgi@mbl.is
„Ég er mjög ánægður með það
hvernig til hefur tekist með að
finna samstarfsaðila. Verksmiðjan
er miðja vegu á milli St. Péturs-
borgar og Moskvu og hér er um-
hverfið viðskiptasinnað og borgar-
stjórn og héraðsstjórn jákvæð,“
segir Ari Edwald, forstjóri Mjólk-
ursamsölunnar. Í gær var formlega
tekin í notkun framleiðslulína fyrir
Ísey-skyr í borginni Novgorod, eða
Hólmgarði, sem er hin forna höf-
uðborg Garðaríkis sem Svíar
stjórnuðu.
Skyrið er framleitt samkvæmt
vörumerkja- og framleiðslusamn-
ingi sem Mjólkursamsalan gerði við
rússneska félagið IcePro LLC, sem
er í meirihlutaeigu Kaupfélags
Skagfirðinga en rússneskir fjárfest-
ar eiga einnig hlut að. IcePro samdi
við rússneska mjólkurframleiðand-
ann Lactika JSC um framleiðslu og
dreifingu á skyrinu. Það verður
komið í hillur nokkurra verslana-
keðja í Moskvu og St. Pétursborg
um næstu mánaðamót.
KS skapaði tækifærið
Ari segir að MS geri sams konar
samninga við fyrirtækið í Rússlandi
og gerðir hafa verið við framleiðslu-
fyrirtæki í Japan, Nýja-Sjálandi og
fleiri löndum. Engu breyti þótt KS,
sem á 10% hluti í MS, sé lykilfjár-
festir í því. „Við erum fyrst og
fremst ánægðir með að KS hafi vilj-
að fara í þetta verkefni og skapa
þetta tækifæri. MS gerir það ekki,
hefur ekki fjárhagslega burði til að
fjárfesta í áhættufyrirtækjum í öðr-
um löndum,“ segir Ari. Heildarfjár-
festing í verkefninu í Rússlandi
nemur um 500 milljónum króna. KS
hefur á undanförnum árum unnið
að markaðssetningu á lambakjöti í
Rússlandi í samvinnu við hjónin
Sigurjón Bjarnason og Katerinu
Gerisimovu í gegnum félagið Ice-
Corpo, sem einnig kemur að skyr-
verkefninu.
IcePro og Lactika stefna að því
að ná 5.000 tonna sölu á Rússlands-
markaði á ári, innan þriggja ára. Er
það nærri tvöföld ársneysla Íslend-
inga. Ari telur að þetta séu hógvær
markmið og reiknar með að árang-
urinn verði enn betri. Hann nefnir í
því sambandi að Rússar séu 150
milljón manna þjóð og þar af búi
um 100 milljónir á því landsvæði
sem skyrið verði einkum markaðs-
sett á í upphafi.
Ísland í sviðsljósinu
vegna HM
Mikill áhugi er fyrir Íslandi í
Rússlandi um þessar mundir. Ari
segir hann tilkominn vegna þátt-
töku íslenska landsliðsins á HM í
knattspyrnu sem hefst í Rússlandi í
dag. Telur hann að það hjálpi við
markaðssetningu á Ísey-skyrinu nú
í upphafinu.
Skyrið virðist falla Rússum vel í
geð, samkvæmt rannsóknum sem
IcePro hefur gert á markaðnum.
Töluverð jógúrtneysla er í landinu
og einnig er mikið borðað af tverog,
sem er líkt kotasælu sem ýmsum
bragðefnum er bætt í.
Ari nefnir að skyr sem sölufyr-
irtækið sendi til bækistöðva ís-
lenska landsliðsins við Svartahaf
hafi klárast á stuttum tíma og
meira verið pantað. Það hafi ekki
aðeins verið vegna íslenska lands-
liðsins heldur hafi skyrið runnið
ljúflega ofan í starfsfólk hótelsins.
Ljósmynd/Árni Gunnarsson
Framleiðsla hafin Fulltrúar MS og KS voru meðal gesta ásamt rússneskum samstarfsmönnum. Sjá má Ara Edwald
forstjóra, Egil Sigurðsson, stjórnarformann MS, Pétur Óla Pétursson og Bjarna Maronsson, stjórnarformann KS.
Innrás með skyr í Garðaríki
 Framleiðsla hafin á Ísey-skyri í Rússlandi  Kaupfélag Skagfirðinga er lykilfjárfestir í markaðs-
fyrirtækinu  Stefnt að 5.000 tonna sölu á ári  Þátttaka Íslands í HM liðkar fyrir sölu í upphafi
Helgi Bjarnason
helgi@mbl.is
Vegir að fáeinum vinsælum ferða-
mannastöðum á hálendinu hafa ver-
ið opnaðir. Vegirnir inn í Land-
mannalaugar og Kerlingarfjöll voru
færir í byrjun vikunnar, að vísu fyr-
ir fjórhjóladrifna bíla, en flest öku-
tæki munu komast um. Vegagerð-
armenn eru að huga að opnum
annarra leiða. Þannig eru líkur á að
Landmannaleið og vegurinn í Laka-
gíga verði opnaðir fyrir helgi, ef
ekkert óvænt kemur upp. Ekki er
búið að opna Kjalveg á milli Kerl-
ingarfjalla og Hveravalla.
„Það var orðið ágætlega fært upp
úr 20. maí en svo kom hvítasunnu-
hretið með snjó og vatnavöxtum í
kjölfarið. Nú er vatnið að minnka
og vegurinn orðinn vel fær,“ segir
Páll Gíslason, framkvæmdastjóri
Fannborgar, sem rekur ferðaþjón-
ustu í Kerlingarfjöllum. Hann seg-
ist bíða spenntur eftir því að Vega-
gerðin opni síðasta spottann á
Kjalvegi, á milli Kerlingarfjalla og
Hveravalla. Hann sé orðinn góður.
Komu með þyrlu
Umferðin inn í Kerlingarfjöll fer
rólega af stað, að sögn Páls, enda
séu erlend ferðaþjónustufyrirtæki
varfærin því þau geti ekki treyst á
opnun vegarins á ákveðnum degi.
Erlendir ferðamenn eru farnir að
sýna sig í Landmannalaugum, að
sögn Mána Gautasonar, skálavarðar
hjá Ferðafélagi Íslands. Hann hefur
verið í Landmannalaugum frá því í
byrjun maí við að gera klárt fyrir
sumarið.
Hann segir að ekki hafi margir
komið í maí. Raunar hafi þyrla
komið tvisvar með ferðafólk sem
hafi stokkið smástund út í laugina
og svo drifið sig aftur inn í farkost-
inn. Þá segir hann að í lok maí hafi
fólk ekið fram hjá lokunum, að
stórum skafli við Frostastaðavatn
og gengið þaðan inn í Laugar.
Kjalvegur hefur stundum verið
leiðinlegur á sumrin. Páll furðar sig
á yfirlýsingum og loforðum ráða-
manna um að auka fjárveitingar til
viðhalds og þjónustu á veginum.
Vegagerðarmenn sem eigi að sjá
um veginn sjái þessa peninga aldr-
ei.
Ljósmynd/Páll Gíslason
Kjalvegur Síðasta haftið, rétt innan við Gíslaskála, hefur verið rofið.
Opnað í Kerling-
arfjöll og Laugar
 Ferðafólk komið inn á hálendið
Líkur eru á því að 18 og 19 ára ein-
staklingar sjái fram á launahækkun
á næsta ári vegna nýrra laga sem
banna mismunun vegna aldurs. Á
mánudaginn voru samþykkt lög um
jafna meðferð á vinnumarkaði og
segir í 9. grein þeirra að atvinnu-
rekanda sé óheimilt að mismuna
starfsmönnum sínum meðal annars
vegna aldurs í tengslum við laun og
önnur kjör enda sinni þeir sömu
eða jafnverðmætum störfum. Bæði
í kjarasamningum Samtaka at-
vinnulífsins við Eflingu og VR er
kveðið á um að starfsmenn sem eru
18 og 19 ára eigi aðeins rétt á 95%
byrjunarlauna.
Laun Ný lög frá Alþingi banna mismunun
vegna aldurs í launagreiðslum.
Laun ungra gætu
hækkað vegna laga