Heimsmynd - 01.09.1986, Síða 44

Stofumálverk.
Kári Eiríksson 1971 (Klausturhólar).
sýnast ekki taka mikið mark á
gagnrýnendum en fara meira eftir eigin
höfði og umtali meðal nágranna sinna.
Jafnvel erlendur frami listamanns virðist
ekki hafa hvetjandi áhrif á fólk til kaupa
ef því líst ekki á verk hans. Þetta verður
til þess að sýningar áhugamanna á óvið-
urkenndum stöðum seljist betur og jafn-
vel upp.
Fyrir tveimur árum heyrði ég því fleygt
að fimmtán fslendingum væri kleift að
framfleyta sér og sínum á því eingöngu
að mála málverk og tel ég þá tölu nokkuð
trúlega þó ótrúleg sé. Því málararnir
skipta hundruðum hér í borg og eru því
flestir þeirra á framfæri annarra en lista-
gyðjunnar. Kennsla, auglýsingateiknun
og bögglapósturinn hafa löngum verið
listamanni skjól í skuldaregni frum-
skógarþjóðfélagsins. En þessir fimmtán
eru örugglega allir komnir vel til ára og
hefur á einhvern hátt tekist að hreiðra
um sig í kreðsum peningafólks, því oft
þarf ekki nema að komast inná áhrifa-
mikið síðdegissamkvæmaheimili í bæn-
um til þess að koma sér upp talsverðri
eftirspurn. Þessir kallar hafa e.t.v. byrj-
að sem ungir og efnilegir málarar,
menntaðir á akademíum nágrannaland-
anna, komið heim með stórsýningu í
Bogasalinn sáluga með hæfilegar nýjung-
ar á ferð og síðan tekið að vinna úr sínu
eigin myndmáli eins og þar stendur, en
Hýbýlakagrafík. J6n Revkdal 1985 IGallerl Bor0'-
flestir þekkja. Þetta eru hinir sönnu sölu-
málarar og mynda saman, ásamt amatör-
um landsbyggðarinnar, sterkustu hefðina
í íslenskri myndlist, stofumálverkið.
í þessum hópi er einnig að finna port-
rettmálara sem er ákveðin aukabúgrein í
þessum landbúnaði. Komið er til þeirra
með ljósmyndir af börnum, hvolpum eða
bátum og þeim tekst yfirleitt að koma
svipnum yfir á strigann. Verk þeirra
þjóna því tilgangi sínum og fólk er ánægt,
þó verkin hafi ekkert almennt listgildi.
Fyrir unga menn er hún hinsvegar
löng, leiðin til fjárins. Er ástandið núna
þó skárra en oft áður þar sem list unga
fólksins í dag er mun aðgengilegri
kaupendum en hún var fyrir tíu árum eða
svo. Það þykir t.d. alls ekki óafsakanlegt
lengur að mála landslagsmyndir og það
er og verður líklega alltaf sölubesta mótíf
sem myndlistarmaður getur valið sér. Þá
er nauðsynlegt ungum mönnum að eiga
ofurhægt, þannig að smekkurinn, sem
alltaf lullar áfram hægaganginn, hefur
náð þeim og fólk því farið að kaupa. í
kjölfarið fylgdu síðan risasýningar á
Kjarvalsstöðum á þriggja ára fresti með
mörgum rauðum deplum, en Kjarvals-
staðir virðast enn vera vinsælasti sýning-
arstaðurinn meðal almennings og því sá
sölubesti. En eftir illa meðferð hjá
gagnrýnendum hafa þessir menn farið að
fækka sýningum og salan því færst inn á
heimili þeirra og vinnustofur, sem í milli-
tíðinni höfðu færst útí úthverfin, til
kaupendanna. Þó skjóta þeir stöku sinn-
um upp kollinum en þá í hæfilegri fjar-
lægt frá gagnrýnendum og sönnum list-
unnendum, sýnt er á öruggum stöðum
eins og í Hafnarfirði, Seltjarnarnesi,
jafnvel flúið austur fyrir fjall í dræf-inn
gallerí í Hveragerði og Þrastalundi. En
þessir þjóðmálarar eru alltaf traustir í
rammgerðum römmum með mótíf sem
44 HEIMSMYND