Sjómannablaðið Víkingur - 01.02.2008, Blaðsíða 15

Miðjarðarhaf sem þeir voru vanastir.
Kannski var það af því þeir höfðu ávæn-
ing af mörgu skuggalegu sem gerst hafði
á ókunnum bökkum þessa hafs: Akkilles
var grafinn á eyju í mynni Dónár, á suð-
urbakkanum var inngangur Heljar þar
sem Herkúles barðist við varghundinn
Cerberus, bæði norðan hafsins og sunnan
þess bjuggu hinar mannskæðu amazónur,
í Sæviðarsundi voru Skellibjörg lífshættu-
leg öllum sæfarendum, yfir haffletinum
sveimuðu hinar viðurstyggilegu harpýjur,
á norðurbökkunum bjó fólk sem í hvoru
auga hafði tvo augasteina, menn sem
lifðu mestmegnis á lúsum og aðrir sem
breyttust með reglulegu millibili í úlfa.
Svo breyttist nafnið allt í einu, án þess
að sagan geymi á því neinar marktækar
skýringar, úr Pontos Axeinos í Pontos
Euxinus sem þýðir gestrisna eða jafnvel
góðlynda hafið. Hvað hafði gerst? Var
þetta ritvilla sem festist í sessi? Var þetta
hluti ímyndarherferðar líkt og þegar
Eiríkur rauði nefndi jökuleyju Grænland?
Í Miklagarði töluðu menn bara um
Pontos, hafið, þar þurfti enga einkunn
að gefa því öllum var augljóst hvað átt
var við. Í arabískum textum var bætt
um betur og hafið kallað bahr Buntus,
sem eiginlega þýðir Hafshaf og minn-
ir á Miðhálsstaðaháls. Eftir þetta tók
við lausungartími í nafnsögunni, þegar
hafið var kennt við þá sem bjuggu á
hafsbökkunum og mönnum voru efstir
í huga í það og það sinnið: Skýþahaf,
Rússahaf, Khasarahaf, Trabzonsjór eða
Konstantínópelsjór, svo fátt eitt sé til tínt.
Á miðöldum fóru ítölsku kaupmenn-
irnir frá Genúa og Feneyjum að tala um
Stórasjó, Mare Maius eða Mare Maggiore
og kannski vakti fyrir þeim að und-
irstrika sjódáðir sínar. Svo hvarf nafnsag-
an aftur til upphafsins; frá sautjándu öld
hafa flestir kallað Svarta hafið svart, án
þess að hafa fyrir því haldgóð litfræðileg
rök; Kara Deniz (Tyrkir), Chernoe More
(Rússar.), Maure Thalassa (Grikkir),
Marea Neagra (Rúmenar) . Þennan apr-
íldag virtist það vera ýkjur og ofsögur að
kalla þennan dauflita vökva svartan.
5.
Skammt frá bænum Hopa, þeim síðasta
áður en kemur að landamærum Georgíu,
renndi ég inn á útskot, settist á bekk,
teygði úr löppunum og fékk mér safa
úr fernu. Vörubíll stansaði og hleypti út
stúlku á dálítið óræðum aldri í svo stuttu
og þröngu pilsi að það var eins og strikað
hefði verið með breiðum tússpenna yfir
rass hennar og lendar. Netsokkabuxur
og hælahá leðurstígvél. Hún settist á
bekkinn hjá mér, fékk sér að reykja og
brosti heimasætulega til mín. Ég átti
aukafernu af safa og bauð henni, því ég
veit hvað mann getur þyrst eftir erfiði og
hún þakkaði fyrir sig á rússnesku. Þessar
stúlkur að norðan eru kallaðar natössj-
ur og þær voru fjölmennari á þessum
slóðum fyrst eftir að Ráðstjórnarríkin
liðuðust í sundur heldur en núorðið.
Hún reyndist tala ofurlítið hrafl í ensku,
en kunni einkum þau orð sem tengdust
faginu. Hún vildi vita hvaða ég kæmi. Ég
sagði það. Þó svarið lægi nokkurn veginn
í augum uppi spurði ég á móti: „What are
you doing here?“
Fyrst kváði hún en svo kviknaði ljós:
„Í fuck“ sagði hún blátt áfram og benti
feimnislaust milli fóta sér, „for money“,
bætti hún við, „good money.“
„What you do here?“ vildi hún síðan
vita.
Sameiginlegur orðaforði okkar hefði
aldrei dugað til að útskýra Silkileiðina,
bókarskrif sem engan veginn bera sig né
rökin fyrir ferðalögum mínum, sem ég
skil ekki einu sinni sjálfur.
„I fuck a bicycle,“ sagði ég, „for not-
hing.“
Hún leit á mig. Það var ekki beinlínis
hluttekning í svipunum, heldur ekkert
yfirlæti, en einhver svipur sem mér sýnd-
ist segja: „Já, við getum ekki öll orðið
ofan á í lífinu.“
Skömmu síðar vorum við aftur farin að
sinna okkar; hún snaraðist upp í langt
að kominn vörubíl með tengivagni og ég
hjólaði af stað í áttina að landamærunum.
Þvottavél Þurrkari
Íslenskt stjórnborð
Vinnuþjarkar frá Miele