Morgunblaðið - 17.12.2022, Síða 24

FRÉTTIR
Erlent24
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 17. DESEMBER 2022
JÓLAGJÖFIN
Í ÁR ER
PIZZAOFN
WWW.PIZZAOFNAR.IS
FRAKKLAND
Tíu manns fórust
og nítján slasaðir
Fimm börn
voru meðal
þeirra tíu
einstaklinga
sem fórust
í eldsvoða í
fyrrinótt í sjö
hæða blokk í
niðurníddu út-
hverfi í frönsku
borginni Lyon.
Nítján manns
eru slasaðir og þar af fjórir
alvarlega. Eldsins varð vart um
þrjúleytið um nóttina og þrátt
fyrir að slökkviliðið væri komið á
vettvang tólf mínútum síðar fór
sem fór. Talið er að snör viðbrögð
slökkviliðs hafi bjargað miklu því
aðkoman var skelfileg að sögn
vitna. Einhverjir létust eftir að
hafa stokkið út úr brennandi
byggingunni.
Þrátt fyrir viðgerð 2019 var
blokkin í niðurníðslu og átti að
gera meira við hana núna í janú-
ar. Íbúar í nágrenninu söfnuðust
saman í gær til að gefa föt og dýn-
ur til þeirra 100 íbúa semmisstu
húsnæðið við eldsvoðann.
Skelfileg aðkoma
var við bygginguna.
áfram, en vegna árásanna er rafmagn
skammtað naumlega um allt landið.
Það er orðið daglegur viðburður
að vakna upp í myrkri og kulda við
drunur loftárásanna. „Ég vaknaði
og sá eldflaug kljúfa loftið,“ sagði
hin 25 ára Lada Korovai við blaða-
mann AFP-fréttaveitunnar. „Ég sá
eldflaugina og vissi að ég þyrfti að
fara í neðanjarðarlestina. Þetta er
raunveruleikinn í þessu stríði og það
sem við búum við.“
Það er erfitt að gera sér í hugarlund
að búa við myrkur og rafmagnsleysi
í kulda sem getur verið langt undir
frostmarki. Í miðju stríðsátakanna
í Bakhmút fengu íbúar ofna til að
brenna trjávið til að halda á sér hita.
Hin 85 ára Oleksandra sagðist ekki
myndu gefast upp. „Égmun lifa þenn-
an vetur og gangamér til hita,“ sagði
hún við blaðamann AFP.
Jens Stoltenberg fram-
kvæmdastjóri NATO sagði í gær að
Rússar byggju sig undir langt stríð
og það væri hættulegt að vanmeta
getu þeirra til þess. „Við sjáum að þeir
eru að virkja meiri herafla og þeir eru
tilbúnir til þess að þola mikið mann-
fall,“ sagði hann.
Konstantín Vorontsov, embættis-
maður í rússneska utanríkisráðu-
neytinu, sagði í gær að allt tal um
efnavopn Rússa væri ekki rétt og
þeir myndu halda öll alþjóðleg lög sem
banna slík vopn. Hann sagði slíkt tal
vera til að leiða athyglina frá því sem
Bandaríkin væru að gera í Úkraínu,
en Rússar hafa sakað Bandaríkin um
þróun efnavopna í Úkraínu.
LoftárásumRússa linnir ekki og í gær-
morgun vaknaði þjóðin við drunurn-
ar úti um allt land. Í höfuðborginni
Kænugarði var bæði rafmagnslaust
og vatnslaust eins og í norður-, suður-
og miðhluta landsins. Orkuyfirvöld
landsins sögðu að lengri tíma gæti
tekið að koma rafmagni á vegna um-
fangs árásanna í gær. Mest áhersla er
lögð á að koma rafmagni á sjúkrahús
og tryggja vatn og hitamiðstöðvar var
sagt í tilkynningu frá orkuyfirvöldum.
Í Kænugarði voru neðanjarðarlestir
stöðvaðar, en þær eru notaðar sem
loftvarnarbyrgi í árásunum.
Í myrkri og kulda heldur þjóðin
áfram að reyna að halda lífi sínu
Vakna í kulda við drunur loftárása
lLoftárásir um alla ÚkraínulKuldi víða langt undir frostmarkilRafmagns- og vatnsleysi daglegt
brauðlStoltenberg varar við löngu stríðilRússar neita framleiðslu efnavopna og benda á Bandaríkin
Dóra Ósk Halldórsdóttir
doraosk@mbl.is
AFP/Yuriy Dyachyshyn
VerslunVerslunareigandi í borginni Lvív bíður eftir viðskiptavini í
myrkraðri verslun með rafalknúna ljóstíru í hendinni.
Eldflaug var send á loft í gær frá
Kaliforníu til að safna gögnum
um vatnsbúskap jarðarinn-
ar. Talið er að verkefnið sé
tímamótarannsókn á áhrifum
loftslagsbreytinga á höf og vötn
plánetunnar og er samvinnuverk-
efni NASA og frönsku geim-
ferðastofnunarinnar CNES. Eld-
flaugin semmun safna gögnum
var sett á loft í gær kl. 11.46 frá
Vandenberg-geimferðastöðinni í
Kaliforníu. Talsmenn NASA segja
verkefnið munu valda byltingu
á skilningi okkar á vatnsbúskap
jarðarinnar vegna nákvæmni og
skýrleika gagnanna sem safnað
verður. Hægt verður að segja fyr-
ir um flóð og þurrka með mikilli
nákvæmni. Úr 890 km hæðmun
eldflaugin geta mælt hækkun
vatnsborðs á 90% af yfirborði
jarðar á 21 dags fresti. Verkefnið
mun standa yfir í rúm þrjú ár.
Bandaríkin: Space X Falcon 9-eldflaugin send af stað til að kanna vatnsbúskap jarðar
Bylting í
öflun upp-
lýsinga
AFP/NASA/Keegan Barber
Kína aukin ógn
við stöðugleikann
lTvöfalda framlög til varnarmála
Forsætisráðherra Japans, Fumio
Kishida, kynnti á blaðamannafundi
í gær mikla aukningu fjármagns til
varnarmála landsins. Hann sagðist
staðráðinn í því að vernda landið og
japönsku þjóðina á þessum sögu-
legu viðsjárverðu tímum. Kishida
sagði að Japan myndi eyða 2% af
vergri landsframleiðslu til varnar-
mála til að tryggja öryggi landsins.
Talið er að Kishida hafi mikinn
stuðning landsmanna við þessar
breytingar sem eru þær mestu í
Japan í áratugi. Frumvarp Kishida
var samþykkt í þinginu í gær og í
því kemur fram að áætlað er að ná
markmiðinu um 2% fyrir árið 2027.
Þessi breyting er í reynd tvöföldun
á því sem Japan eyðir núna í
varnarmál og er í takt við það sem
mælst er til í löndum Atlantshafs-
bandalagsins.
Viðsjárverðir tímar
„Í löndunum í kringum okkur er
verið að styrkja kjarnorkuvopna-
eign, og mikil uppbygging í hermál-
um og í augsýn eru tilraunir til að
koma á breytingum,“ sagði hann
á fundinum og vísaði einnig í stríð
Rússa gegn Úkraínu sem dæmi um
breytta heimsmynd.
Í frumvarpinu segir að yfirvöld
í Kína hafi aldrei verið meiri ógn
við stöðugleika Japans og heimsins
alls. Aukið fjármagn verður nýtt
til að kaupa vopn sem auðvelda
gagnsóknir á hættuleg eldflauga-
svæði sem Japan stendur hætta
af. Kishida sagði að eldflaugakerfi
Japana væri ekki nægjanlegt
og meiri loftvarnir gætu skipt
sköpum í framtíðinni. Lagt er til að
keyptar verði allt að fimm hundruð
Tomahawk-eldflaugar frá Banda-
ríkjunum. „Japan er enn á móti
kjarnorkuvopnum og aukin fjárlög
til varnarmála breyta því ekki að
við erum friðsöm þjóð.“
AFP/David Mareuil
Tókýó Forsætisráðherrann Fumio
Kishida á blaðamannafundi í gær.