Morgunblaðið - 03.09.1968, Blaðsíða 14

Morgunblaðið - 03.09.1968, Blaðsíða 14
14 MORGUNBLAÐIÐ, ÞRIÐJUDAGUR 3. SEPT. 19*8 HfoygiinMaftift Útgefandi Framkvæmdastjóri Ritstjórar Ritstjórnarfulltrui Fréttastjóri Auglýsingastjóri Ritstjórn og afgreiðsla Auglýsingar Askriftargjald kr 120.00 1 lausasölu. Hf Arvakur, Reykjavík. Haraldur Sveinsson. Sigurður Bjarnason frá Vigur Matthias Johannessen. Eyjólfur Konráð Jónsson. Þorbjörn Guðmundsson. Björn Jóhannsson. Árni Garðar Kristinsson. Aðalstræti 6. Sími 10-100. Aðalstræti 6. Síml 22-4.-80. á mánuði innanlands. Kr. 7.00 eintakið. LANDHEL GISMALIÐ \lteð lögum um vísindalega ¦*•'¦¦ verndun fiskimiða land- grunnsins, sem sett voru ár- ið 1948, mörkuðu íslending- ar stefnu sína í landhelgis- málum. Og á grundvelli þejrra laga hafa unnizt þeir sigrar í landhelgismálinu, sem allir þekkja. Útfærsla landhelginnar í fjórar sjó- rmílur 1952 og sigurinn í deilunni við Breta 1961 er þeir viðurkenndu 12 sjómíl- urnar og með samkomulagi reyndist unnt að færa út þýð ingarmiklar grunnlínur. Hinn 1. sept. 1958 gaf Lúð- vík Jósepsson þáverandi sjávarútvegsmálaráðherra út reglugerð um 12 sjómílna fiskveiðilandhelgi. Aðdrag- andinn að því máli var með endemum. Vinstri stjórnin, sem þá sat við völd, hafði riðað til falls margsinnis, ein mitt út af þessu máli. Hver hendin var uppi á móti ann- arri og undirbúningur máls- ins með þeim hætti, að ekki leyndi sér, að annað vakti fyrir sjávarútvegsmálaráð- herra og kommúnistum en að koma málinu heilu í höfn. Þeir kepptu beinlínis að því að árekstrar yrðu og átök við bandalagsþjóðir okkar. Fyrir sérstaka hæfni og dugn að landhelgisgæzlunnar tókst þó að afstýra átökum, sem hæglega hefðu getað leitt til blóðsúthellinga, og smám saman varð ljóst að Bretar hlutu að tapa þorskastríðinu svonefnda. Vinstri stjórnin hrökklað- ist líka frá völdum, svo að kommúnistar höfðu upp frá því engin áhrif á landhelgis- málið og gátu ekki spillt fyr- ir því, að íslendingar ynnu þann sigur, sem þeir kepptu að. Og loks tókst að ná hinu þýðingarmikla samkomulagi við Breta, einkum fyrir til- stuðlan Ólafs Thors, sem ræddi málið við Macmillan, þáv. forsætisráðherra Breta, er hann átti leið hér um. Samkomulagið við Breta var í því fólgið, að þeir við- urkenndu 12 sjómílurnar og einnig þýðingarmikla út- færslu grunnlína, langt um fram það, sem fyrirhugað var 1. sept. 1958. Þeir fengu að vísu takmarkaðar lieim- ildir í 3 ár til að veiða á vissum svæðum innan land- helginnar, og töldu stjórnar- andstæðingar það mikinn undanslátt, en sá tími rann skjótt á enda og íslendingar sátu einir að landhelgi sinni. Nú er því haldið fram af stjórnarandstæðingum, að íslendingar hafi fórnað ein- hverjum réttindum með samningunum við Breta og Tíminn segir sl. sunnudag, að við höfum afsalað okkur „hinum einhliða rétti til út- færslu fiskveiðilandhelginn- ar". Sannleikurinn er sá, að íslendingar afsöluðu sér eng- um rétti. Þeir lýstu því bein- línis yfir í samkomulaginu við Breta, að þeir mundu halda áfram að vinna að því að friða landgrunnið allt, en þeir áréttuðu að vísu að þeir ætluðu að fara að alþjóða- lögum héðan í frá eins og hingað til og væru fúsir til að hlýta úrskurði alþjóða- dómstóls. Enginn hefur lagt meiri áherzlu á nauðsyn þess að haga aðgerðum í land- helgismálum á þann veg, að við séum ætíð reiðubúnir til að leggja málefni okkar fyr- ir alþjóðadóm en einmitt nú- verandi formaður Framsókn- arflokksins, Ólafur Jóhann- esson, lagaprófessor. Engu eru því líkara en að Tíminn sé beinlínis að ráðast vísvit- andi á formann Framsóknar- flokksins. Og hins er einnig að gæta, að blaðið er að leggja hugsanlegum and- stæðingum okkar í landhelg- ismálum í framtíðinni vopn- in upp í hendurnar, þegar það segir að við höfum afsal- að okkur rétti. Annars er ofur einfalt að gera sér grein fyrir því, hvort íslendingar sigruðu með samkomulaginu við Breta eða afsöluðu sér rétti, því að á tveimur Genfarráð- stefnum börðumst við fyrir því að fá 12 sjómílur viður- kenndar sem fiskveiðiland- helgi og öll íslenzka þjóðin stóð að baki þeim tilraunum. Genfarráðstefnunum lauk án þess að 12 mílur væru sam þykktar sem alþjóðalög, og vissulegft ber nú að fagna því, vegna þess að með sam- komulaginu við Breta náð- um við 12 mílna landhelgi, án þess að 12 mílur væru sam þykkt sem alþjóðalög og meira að segja lýstum við því yfir í sjálfu samkomu- laginu, að við mundum halda áfram að færa út land helgina. Naumast er til svo heimsk- ur maður, að hann geri sér ekki grein fyrir því, hve mikill árangur það er að fá 12 mílurnar samþykktar, án þess að þar með sé ákveðið að þær skuli gilda sem al- þjóðalög og óheimilt að færa landhelgina lengra út, í stað þess, sem verið hefði, ef stefna okkar á Genfarráð- stefnunum hefði sigrað. Sam- komulagið við Breta var því einhver mesti stjórnmálasig- Guareschi kiknaði undir frægðinni GIOVANNI Guareschi er dauður. Það eru ekki allir sem átta sig á inafnimu strax, en þegar því er bætt við, að hann var höfundur „Don Camillo", ranka fleiri við sér. Því að Don Camillo er millj ónum manna ógieymanLeg per- sóna, ekkj síður en „Góði dátinn Sveik." Sagan uim Doo Caimillo var þýdd á 32 tungur, fimm milljón eintök voru gefin út af bókinni, og svo bættist það ofaná, að hún var kvi'kmynduð, og lék sniillingurinn Fprnandel Camillo prest og Cino Cer, kommúnista- borgarstjórann. Og þetta varð gamanmynd margra ára, af því tagi. Giovanini Guareschi græddi tugi milljón/a króna á Don Cam- Qlo. Hainin haíðd dregið fram iífið á bLaðamemnsku þangað til hanm lemti í famgabúoum á stríðsápiun- urn, og þegar hamm losniaði þaðam, hélt hanm silyppur og snauður heim í fæðLngarþarp sitt í Ron- cole. Og þar fór hainn að gefa út lítið vikuiblaið, sem hamn kallaði „Settimaniale". Hamm skirif aiði neer alLt bLaðið sjáLf/uir — oig teiknaðí mynd í það líka. En þetta litiLa bLað haf ði eignast I 400.000 kauperadiuir tveiim áiwn síðar. Gua/reschi leið sáLarkvaiLLr þegar hanin var að „uppgötva" efni í blaðið, ag eitit aðfangadags- kvöldið þegar haran var þuinra/uis- inn að aiLLri hugkvæmini, byrjaði hann á „Don CaimAilo". Þetta vairð framihaldssagia í biaðin/u og byrj- uirtin varð vinsæL, svo að höf- uinidirnuim óx huguir. Og síðan var ur, sem íslendingar hafa unnið. Stjórnarandstæðingar halda því nú fram, að síðan sam- komulagið við Breta var gert, hafi ekkert verið unnið í landhelgismálum. Þetta eru vísvitandi ósannindi. Sér- fræðingar okkar hafa á mörg um ráðstefnum unnið að því að auka skilning á nauðsyn frekari útfærslu landhelg- innar og þegar náð veruleg- um árangri í því efni. Hins vegar er að sjálfsögðu alltaf álitamál, hvenær réttur tími er til að hefjast handa um framkvæmdir, og vissulega væri meiri ástæða til þess, að íslendingar reyndu að sameina krafta sína og skoð- anir í landhelgismálum en að rokið sé upp með afgaml- ar dylgjur um undanslátt og svik í landhelgismáli, ósann- indi, sem þjóðin hefur þegar tvívegis kveðið upp dóm sinn um. Er vissulega von- andi að formaður Framsókn- arflokksins reyni að koma því til leiðar, að blað hans sýni ofurlítið meiri ábyrgð- artilfinningu í landhelgismál- um en raunin varð á sl. neðanimáLssagiain, sem vair að mestu Leytá óskrifuð þegar hún byrjaði að koma út, gefin út sem bók — þýdd á aðnar tumg'Uir, kvikmynduð — og varð heims- fraag. PiLtuirinn seim í æsku hafði genigið milLi bLaðanna í Milaino tiL að bjóða þeim smágireimair, vair orðinn heimsfrægur. En hann var eLdheitur koniungssinirai og það gat verið hætibulegit, ekíki aðeins í veldistíð MussoLini heldur líka eftir stríðsLokin. — Nú gerðist það, að ítalskir fascisar fóru að gefa út föLsutð bréf, sér tiL áróð- uirs. f þeiim fLolkki voru m.a. nokkuir bréf, sem talið var að Alcido de Gasperi, sem öli ár eftir stríð hefur sitaðið fra/mariLega í sitjómmáluim ftala, hefði skrífað, og efni þeirra var það, að hvetja VesturveLdin til að gera sprengju- árásir á Róm. Gasperi hafði aldnei skrifað þessi bréf, en Guaresohi birti þau í sínu út- breidda vilkuibLaði. Hvont hann hefur tirúað því að bréfin væru ófölsuð, eða hvont hann hefiuir fal'Lið fyrir þeirri freistinigiu, að binta gifurtíðimdi „uppá von eða óvon sannieikans", skaL óaagt Látið. — En svo mikið er víst, að hann var dæmidiur í f jóntán mán- aði fanigelsi fyrir birtinigu faLs- bréfanina. Talið er, að ef hann hefði beiðzt náðunar rmmdi hainn hafa fenigið hana. En Guaresehi vildi ekki beygja odd af ofLæti sínu — hann var frægasti rirthöf- uindur ítala það árið — og fór í tuíkthúsið. sunnudag. Hitt skiptir minnstu máli, hvað kommún istar segja um það efni, þeir hafa aldrei borið hagsmuni íslands fyrir br)ósti og gera ekki enn. EKKERT HEFUR BREYTZT lTommúnistar eru nú byrj- "¦ aðir að skrifa sig frá at- burðunum í Tékkóslóvakíu. Það kemur berlega fram í grein Gunnars Benedikts- sonar í kommúnistablaðinu sl. sunnudag. Hún hefst á hálfkæringslegum skrifum um innrásina í Tékkósló- vakíu en síðan er því haldið fram, að framferði kommún- ista í Tékkóslóvakíu sé svo sem ekkert verra en athafn- ir Bandaríkjamanna hingað og þangað um heimsbyggð- ína. Þá kemur kafli um það, hvers vegna kommúnistum hafi ekki tekizt að finna neina Kvislinga í Tékkósló- vakíu og sett fram sú sér- stæða kenning, að það sé vegna þess að í Tékkósló- — Þegar hann kom þaðan aft- ur var hann gerbreyttur maður. Allir bjuggust við að nú mundi hann skrifa iogandi árásargrein- ar í „Settimanale". En þar kom ekki eitt orð frá honum. Hann var orðinn innhverfur og trúði engum. Og hann hafði ekkert gaman af blaðinu sínu lengur og lét það hætta að koima út. Út- gefendur með fulLar hendur fjár viidu kaupa það af honum, en hann sinnti því ekki. Guareschi hætti að skrifa greinar í önnur bLöð, og sömuleiðis að ieggja út- varpinu og sjónvarpinu tilefni. Hann hætti að svara bréfum fékk ekki svar við bréfum sín- um til hans. — Guareschi hafði líklega hugsað sér að fara að kenningu Rousseaus um að „hverfa aftur tii náttúrunnar". Nú varði hann stórfé til að kaupa jarðeignir í nágrenni við fæðingarstað sinn í Roncole. Hann varði milljón- um króna ,til að koma þessum jörðum í rækt og keypti allar nauðsynlegar landbúnaðarvéLar. En von bráðar mun hann hafa reynt það, að búskapur borgar sig iLLa í ftalíu. — En ítalskur iðnaður — var ekki hægt að „betrumbæta" hann? Guaresöhi safnaði að sér félagsskap iðnaðarmanna í Ronc ole, og váLdi Láta þá samieinasit um að smíða „vandaðri vöru", en áður var til í landinu. List- ræna vöru. En innan skamms gafst hann upp á þessu. Hann Framhald á bls. 1S vakíu sé „stéttlaust" þjóð- félag. Kommúnistar hafa jafnan haft þann hátt á, þegar þeir standa frammi fyrir ofbeldis- verkum, sem framin eru í nafni sósíalisma, að þeir byrja á því að harma „mis- tökin" og „skyssurnar". Það er fyrsti áfanginn í vörn þeirra fyrir ©fbeldisverkin. Annar áfanginn er svo sá, að einhverjir þekktir kommún- istar ganga fram á ritvöllinn og færa „rök" að því að of- beldisverkið sé ósköp svipað og hitt stórveldið fremji við og við. Og þriðji áfanginn er svo sá, að ofbeldisverkið gleymist og allt fellur í ljúfa löð. Þannig mun það fljótlega koma í ljós, að kommúnista- blaðið á íslandi hættir að harma „mistökin" í Tékkó- slóvakíu, það heldur áfram uppi lofsöng um dýrðarríki sósíalismans í austri, for- ustumenn kommúnistaflokks ins á íslandi halda áfram að eyða sumarleyfum sínum í kommúnistaríkjunum austan járntjalds. Ekkert hefur gerzt. Ekkert hefur breytzt.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.