Morgunblaðið - 11.02.1978, Blaðsíða 10

Morgunblaðið - 11.02.1978, Blaðsíða 10
10 MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 11. FEBRUAR 1978 Ómar Skúlason við eitt verka sinna. Sýning Ómars Skúlasonar A Kjarvalsstöðum stendur nú yfir fyrsta einkasýning ungs manns, sem Ómar Skúlason heit- ir. Hann hef ur tekið þátt f nokkr- um sýningum að undanförnu og er í þeim hópi, sem stendur að Gallerí Sólon. Allt frá því ég sá í fyrsta sinn myndir eftir Ömar, hefur hann vakið eftirtekt mína og stundum meir en margir aðrir, sem hafa verið honum samferða út á listabrautina. Ég tek það strax fram, að mér finnst það ekki fara milli mála, að Ómar Skúlason sé einn af þeim ungu myndlistar- mönnum, sem hefur þá hæfileika, sem mikils má vænta af, ef rétt er á haldið. En hvernig er rétt á hæfileikum til myndgerðar haldið? Það er spurning, sem er svo einstaklingsbundin, að vart verður að gagni svarað. Ég skal vera eins heiðarlegur og mér er unnt og segi því aðeins, að eitt ráð virðist nýtast allra. Það er vinna og aftur vinna, sjálfsagi og aftur sjálfsagi, en fyrst og fremst vinna og enn vinna. Á þessari sýningu Ömars, sem er í helmingi Vestursals Kjarvals- staða, eru nokkur dúkþrykk, blónduð tækni, teikningar, sam- klippur og spraututækni, sem ég kann ekki nafn á. Því verðu ekki neitað, að þessi fyrsta einka- sýning Ómars er dálítið misjöfn, og er ekkert eðlilegra. Einmitt á þessum árum eíga menn að spreyta sig sem mest við hitt og þetta. Samklippu-tækni hefur verið mikið í víndunum hérlendis að undanförnu, og margir ungir menn hafa hrifist af þessari skemmtilegu tækni. Þetta er svo- lítið skemmtilegt, þegar þess er gætt, að einmitt um þessar mund- ir er á ferð um heiminn mikil sýning á samklippum, er meistar- inn Matisse gerði um miðja öldina, og nú er svo komið, að margir halda því fram, að hann hafi bókstaflega endurnýjað málverkið með samklippum sfn- um. Hann var fársjúkur maður og var vart hugað líf, er hann fór að vinna í þessari tækni rúm- liggjandi. Með einstakri þraut- seigju og viljaþreki tökst honum að skapa sér afturbata, sem sumir segja, að endurspeglist í sam- klippum hans frá þessum tíma. Samklippur voru eitt sinn f svo- lítilli tísku hjá myndlistarmönn- um hér, en fengu ekki hljóm- Myndllst eftir VALTY PÉTURSSON grunn, en það er önnur saga. Eg nefni þetta hér aðeins til að minna á, að þessi myndgerð er ekki algerlega ný af nálinni, en það gerir ekki þessar samklippur ungu mannanna í dag verri, síður en svo. Mér finnst pað ánægju- legt, að þessara áhrifa skuli gæta hjá ungum myndlistarmönnum okkar í dag, og fagna því, að jafn mikið lífsmark skuli vera með þessari myndgerð og raun ber vitni. Ekki veit, eg hvort Ómar Skúla- son er mér sammála um það, að dúkþrykk hans séu með því besta á þessari sýningu.en þau hafa sér- lega ríka litameðferð, sem fellur vel að því formi, sem fyllir mynd- flötinn. Einnig var ég sérlega ánægður með myndröð frá no. 5 til 14. Þar má til dæmis benda á verk eins og „Selur" og „Bleika peysan" ennfremur „Svartbak- ur". ÖU þessi myndröð fannst mér bera merki um styrkleika Ómars sem málara, og pað er eins og hann blómstri í þessum verkum ekki síður en í dúkþrykkjunum, sem ég hef þegar nefnt. Teikning- ar hans hafa ennig mjög aðlaðandi svip og eru margar hverjar verk, sem maður man eft- ir. En því verður heldur ekki sleppt, að sumar af minni sam- klippuröðunum eu nokkuð hráar i lit og hafa ekki sama þokka og mörg önnur verk á þessari sýningu. Ég á þar eingöngu við hina skæru og hvellu liti, sem stundum verka heldur óþægilega, og sum þessara verka eru þannig hengd, að þau eiga það tii að éta hvort annað upp, ef svo mætti að orði kveða. Þetta er nokkur hnök- ur á heildarsvip sýningar Ömars, en þrátt fyrir þessa annmarka finnst mér þetta vera mjög skemmtilega og hressilega gengið til verks hjá ungum manni, sem er að sýna í fyrsta skiptið. Það er ferskur blær yfir þessum verkum, en auðvitað vantar ýmislegt, sem við eldri mennirnir gerum kröfur til. Við þessu er ekkert að segja annað en það, að alltaf er það sama sagan; þetta var líka sagt, þegar mín kynslóð var ung. Þetta er aðeins einn þáttur í þróun list- ar, þannig hefur það ætíð verið, og guði sé lof fyrir. Annars væri allt jafn bragðdauft og litlaust og engin hreyfing á hlutunum, og það er einmitt það versta sem fyrir list getur komið, í hvaða formi sem hún er tjáð. Ég óska Ömari Skúlasyni til hamingju með þessa fyrstu sýningu hans, og hann má vel una við árangurinn. Það er ýmislegt, sem hann mætti taka eftir á þessari sýningu og læra af, en það er hans að þroska sjálfan sig. það getur enginn annar. Þetta var hressandi heimsókn. Ég þakka fyrir mig. Valtýr Pétursson. Sveinn Yngvi Egilsson leikur Albert á brúnni. Alberts- brú Herranótt: ALBERT A BRÚNNI Eftir Tom Stoppard. Þýðandi: Olga Guðrún Arnadóttir. Leikstjóri: Þórhallur Sigurðsson Leikmynd: Nemendur f byggingarlist, kennari Stefán Benediktsson. Lýsing: Magnús Axelsson Skraparóts predikun: Illugi Jökulsson. Hver hlustar á útvarpsleikrit á sumrin? Að minnsta kosti fór Lelkllst EFTIR JÓHANN HJÁLMARSSON Sýning Gudbergs Auðunssonar í Vestursal Kjarvalsstaða standa nú tvær sýningar. Það eru Ómar Skúlason og Guðbergur Auðunsson, sem skipt hafa saln- um á milli sín. Þetta eru ungir listamenn með sínar fyrstu einka- sýningar, en mjög ólíkir í list sinni, svo að eðlilegt er að fjalla um þá í tveimur greinum. Þessar lfnur verða um sýningu Guðbergs Auðunssonar. Hann mun vera sérfræðingur í auglýsingagerð og hefur stundað nám í þeirrí grein erlendis. Sú iðja mun þó ekki hafa nægt honum sem tjáningar- form, svo að hann gerði sér lítið fyrir og fór í nám í listmálun við Myndlista- og handíðaskóla ís- Iands á síðastliðnum vetri. Ekki er mér kunnugt um, hverjir voru kennarar Guðbergs þar, en árang- ur af þessari kennslu virðist góður, og mega bæði kennarar og nemendur vel una. Guðbergur sýnir 23 málverk (ég heid Acryl) á þessari sýningu, og líklegast man ég eftir að hafa séð tvö þeirra áður á Haustsýn- ingu FÍM. Hann hefur nokkuð sérstæðan stíl, sem byggir á letri og formi einstakra stafa. Litur hans er hreinn og á stundum því nokkur hrár, en heildarsvipur á þessari sýningu er bæði í góðu samræmi og persónulegur. Þau verk, sem sýnd eru, hafa verið vel valin saman, en ef til vill hefði mátt vera meiri fjölbreytni í stærð þessara verka, en þau eru öll af afar líkri stærð, ef ekki flest af sömu stærð. Þetta gerir upp- hengingu sýningarinnar nokkuð einhæfa, en innihald þessara verka er fjölskrúðugra. Það hefur ætíð strítt mínum taugum ofurlít- ið, þegar okkar menn þurfa endi- lega að nota enska tungu til að koma pop-hugmyndum sínum á framfæri, hvort heldur er í text- um dægurlega eða með skrifuðum texta f myndflöt. Við eigum ágætt ¦ mál og notum mikið til sömu stafi og þeir ensku. Þetta er leiðinlegt fyrirbæri, en gerir myndlistar- Myndllst eftir VALTÝR PÉTURSSON verk hvorki verri né betri. Það er mín einkaskoðun, að slíkar kúnst- ir séu óþarfar, og mér finnst betra að sletta útlendum orðum í skrif- uðu máli, þegar ekki finnst í okkar eigin þau orð, sem ná hug- taki fyililega. Samt er það leiðin- legt og stundum spjátrungslegt að þurfa að grípa til slíkra ráða. Þessi sýning Guðbergs Auðuns- sonar kom mér nokkuð á óvart. Ég vissi ekki, að hann réði yfir slíkri tækni og hefði eins næmt auga og þessi verk sýna. Þarna kemur hann fram með ýmislegt merkilegt, sem hann virðist hafa þróað með sér á sérstæðan hátt. Þetta er raunar í annað sinn á skömmum tima sem auglýsinga- maður kemur á óvart í myndlist. Hinn var Torfi Jónsson með vatnsliti sína á Loftinu fyrir ekki löngu. Það er skemmtilegur og ferskur andi á þessari sýningu Guðbergs, og hún hefur sérkenni- legt útlit, sem fyrst og fremst er að þakka rökréttum vinnubrögð- um, sem beitt er af fimi og skiln- ingi. Ef til vill mun sumum finn- ast þessi verk nokkuð um of abs- trökt í eðli sínu. En um það verður hver og einn að dæma eftir eigin höfði. Hitt er vísast, að Guðbergur Auðunsson við eitt verka sinna. Guðbergí verður gefin meiri eftir- tekt á komandi tímum en áður. Þar með er miklum árangri náð með þessari sýníngu Guðbergs að mínum dómi. Það er alltaf erfitt að koma fram í fyrsta sinn með sýningu fyrir myndlistarmenn. Báðir þeir ungu menn, sem skipt hafa Vestursalnum á Kjarvalsstöðum að þessu sinni, standa sig með prýði og það á mjóg mismunandi hátt. Það er gott til þess að vita, að líf er og átök í íslenskri mynd- list, en það sanna þessir ungu menn með þessum tveim sýning- um. Nokkur verk á þessari sýningu Guðbergs fóru sérlega vel í mig, og nefni ég sem dæmi eftirfar- andi: Nr. 8, 9, 13, 15, 21 og 22. Allt eru þetta málverk af þeirri gerð, er maður festir sér í minni, og að mínu áliti eru þau þungamiðja þessarar sýningar. Ég óska Guðbergi Auðunssyni til hamingju með þann árangur, sem hann hefur þegar náð, en hann má gjarnan hafa það hug- fast, að með hverjum unnum sigri vandast málið og meiri kröfur myndast til manna, sem sýna, að þeir vinna af alvöru og dugnaði. Það er í hans valdi, hvernig stefn- ir á komandi tímum, og ég óska honum góðs á þeirri braut, en umferðin er mik.il og hættuleg. Hliðargötur margar og leiða í ýmsar áttir. Jafnvel höggstokkur í nánd. Það er enginn dans á rósum að koma sáman þokkalegu málverki, hvað þá listaverki. Að lokum vil ég, að sem flestir sjái þessar sýningar að Kjarvals- stöðum. Þær eiga það skilið og mundu uppörva viðkomandi unga menn, sem komið hafa sýningar- flóðinu af stað á því ári, sem mí er að ganga í garð. Það var ánægju- legt að kynnast þessum verkum Guðbergs Auðunssonar. Valtýr Pétursson.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.