Morgunblaðið - 14.08.1988, Blaðsíða 59

MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 14. ÁGÚST 1988
59
heim til Nýja Sjálands og ferðaðist
á jeppa um landið. Ég hugsaði með
mér að ég þyrfti að sjá eigið land
áður en ég ferðaðist um heiminn.
Ég ferðaðist einn og var með stóran
kíki á þaki jeppans. Ég sá margt
skemmtilegt. í norðurhluta landsins
bjó hópur hippa sem ég dvaldist
með í tvo daga. Hippamir höfðu
dvalist þama í nokkra mánuði og
bjuggu í rútum.
Frá Nýja Sjálandi fór ég til
Skandinavíu og gekk í þijár vikur
um Noreg. Fór til strandarinnar og
sigldi um norsku firðina. Fór þaðan
til Svíþjóðar og í Uppsölum hitti
ég háskólafólk sem ég ferðaðist
með í lest um Svíþjóð. Frá Svíþjóð
fór ég til Finnlands og á leiðinni
þangað hitti ég stúlku sem bauð
mér að koma og heimsækja sig í
skólann sem hún stundaði en hann
var rétt fyrir utan Helsinki. Ég
dvaldi við nám í finnskum skóla í
eina viku en hætti vegna þess að
ég skyldi ekki málið segir Alan og
rekur upp hrossahlátur.
— Hvað tók þá við?
Eftir skamma viðdvöl í Helsinki
fór ég með lest til Stokkhólms og
áfram til Parísar. Eftir að ég hafði
gengið um austurhluta Frakklands
og sofið undir tijám og stjömum
kom ég hingað til íslands.
— Hvað hefurðu starfað við?
Ég fór til Stöðvarfjarðar þar sem
ég starfaði í fiskvinnu. Þar hef ég
dvalist í þrjá mánuði og farið
nokkra túra á togara í íhlaupum.
Ég hef verið í tveggja vikna fríi því
frystihúsið sem ég starfa í tekur
tveggja vikna frí á ári.
— Hvað hefurðu gert í fríinu?
Ég fór til London að versla. Vin-
kona mín hér í Reykjavík sagði mér
að ég væri orðin ekta íslendingur
af því ég fór til London að versla.
— Hvemig er að vera Nýsjálend-
ingur á íslandi?
Ég er vanur litlum þorpum. Þeg-
ar ég starfaði í Nýja Sjálandi var
ég langt frá öllu. Til að byrja með
var erfitt að ná sambandi við fólkið
og það átti erfítt með að sætta sig
við mig... En núna á ég marga
vini og allt gengur vel. Meginástæð-
an var líklega feimni. Þegar ég
byijaði að vinna fyrir austan vora
líklega flestir í prófum en eftir að
skólunum lauk lifnaði mikið yfír
þessu öllu saman. Allir vora miklu
hressari og afslappaðri.
— Ætlarðu að dveljast hér í
langan tíma?
Já, allavega fram í janúar. Ég
hef ekki upplifað kaldan vetur enn-
þá og dauðhlakka til. Ég hef heyrt
að frostið fari alveg uppí 25 stig.
Það verður mjög gaman.
— Ferðu heim eftir dvölina héma jT
á íslandi?
Ég stefni að því að ferðast um
heiminn alla ævi. Líkt og menn era
háðir einhveiju er ég háður ferða-
lögum. Þetta er kannski ótrúlegt
en þetta er staðreynd. Mismunandi
lönd og menning. Það er lífið.
— Hvar á að byija næsta ferða-
lag?
Ég fer líklega til Zaire í Afríku
og stefni að því að sigla niður
Zaire-ána.
Ég kvaddi Alan Wayne Johnston
og óskaði honum góðrar ferðar en
hann var að fara útá Reykjavíkur-
flugvöll. Ferðinni var heitið til Eg-
ilsstaða en þar heldur Alan áfram
í fiskvinnunni. Er að safna pening
í næstu reisu. A.G.B.
Þetta verður eins og stór fjölskylda
þegar við eram átta til tíu daga úti
í senn og stoppum ekki nema þijátíu
tíma í landi á milli túra. Margt er
rætt, margt sem er einvörðungu til
umráeðu um borð og fer ekkert
lengra. Þetta er fyrir mér eins og
stór vinkonuhópur sem maður segir
frá ýmsu sem ekki er vert að flíka
út um allt.
— Hvað finnst vinkonum þínum
um þig sem sjómann?
Þær era nú orðnar vanar þessu,
þekkja sumar til starfsins af eigin
raun. Ein þeirra var til að mynda
á miklu minni bát en Baldri í fýrra-
sumar, þar sem aðstaðan er mun
verri. Þar er ekki einu sinni salemi
og því þurfa menn að gera þarfir
sínar í fötu. Allar vistarverar era
frammi á skipinu, bæði eldhús og
svefnaðstaða, og menn fara sko
ekki aldeilis í sturtu á hveijum degi
á bát sem þessum. Raunar gerir
maður það ekki heldur um borð í
Baldri því það verður að spara vat-
nið, þú leiðir ekki hitaveituna um
borð í þetta!
Ég fer í sturtu svona þriðja hvem
sólarhring, þegar ég er orðin það
drallug að ég þoli ekki við lengur.
Sjórinn skvettist á mann og seltan
fer ekki beint vel með húðina og
þegar maður er í aðgerð þá sést
varla út úr augum fyrir slori og
blóði og öðram viðbjóði.
Svo vill það verða þannig að allt
er orðið hálf ógeðslegt um borð í
enda túrsins því það er ekki mikið
þrifið meðan verið er úti, rétt sleikt
af það mesta. Gallamir era orðnir
stífir af slori og geta nánast staðið
sjálfir er komið er í land. Þannig
að þetta er ekki nein snyrtivinna.
— Finnst þér þetta gaman þrátt
fyrir skemmtilegheitin sem þú lýsir
hér á undan?
Ég tek sjómennskuna fram yfir
að vinna í landi. Pabbi átti nú trillu
þegar ég var yngri og ég var byijuð
að fara með honum á sjó þegar ég
var sex ára gömul. Þá dorguðum
við hér úti á firðinum.
Það. má segja að sjórinn hafí í
raun og vera alltaf heillað mig. Mér
finnst afskaplega friðsælt úti á sjó.
Þó viss kjami manna sé um borð
er enginn að þröngva sér upp á
mann og hægt er að fá að vera
eins mikið út af fyrir sig og manni
hentar. Það getur verið ótrúlega
erfitt að vinna í óveðri, bara að
þurfa að hafa sig allan við til að
standa uppréttur. Fegurðin getur
einnig verið ótrúleg. Við förum
i kannski út klukkan tvö eða þijú á
nætumar, horfum á sólina koma
upp yfir spegilsléttum sjónum og
sjávarlyktin og fuglasöngurinn fylla
öll skilningarvit af fegurð. Mér
fínnst þetta allt eitthvað svo heil-
steypt.
Ég held að það sé með alla sjó-
mennsku að þegar maður er einu
sinni búinn að fara út á sjó, þá
verður maður alltaf að komast ann-
að slagið eftir það. Ég skil mjög
vel að menn skuli sækja í þetta
starf, þó svo það sé ákaflega erfitt
og lýjandi oft á tíðum.
— Myndirðu vilja segja mér,
manneskju sem veit hvorki haus
né sporð á sjómennsku, frá síðasta
túmum þínum með tilliti til þessar-
ar vanþekkingar?
Ég er nú sjálf enginn sérfræðing-
ur, hef ekki einu sinni hugmynd
um hvað helmingurinn af trollinu
heitir og læri eitthvað nýtt í hverri
ferð. Trollið þarf t.d. að vera í
hundrað prósent lagi ef eitthvað á
að fiskast, en sú var ekki reyndin
hjá okkur núna síðast. Það era vírar
í svokallaðri höfuðlínu og hún var
metra styttri á stjómborða en á
bakborða. Það veldur því að mis-
jafnt átak kemur á togvírana og
trollið sígur saman öðra megin. Því
kom lítill sem enginn fiskur í trollið.
Á meðan bátamir vora að fiska
tíu til fímmtán tonn í hali þama í
ísbreiðunni þar sem við voram, þá
fengum við kannski ekki nema þijú,
það var ansi hreint slakt. Ég man
ekki nákvæmlega hvar við voram,
það er dálítið erfitt að átta sig á
því vegna þess að á hveijum sólar-
hring er tekið stím, kannski rúntur
í tvo tíma, þá kippur og aftur keyrt
yfir á annað svaeði. En meirihlutann
af tímanum voram við stödd í
ísbreiðu á Strandagranni að ég
held. Það var fullt af ís þama,
manni leið eins og á norðurpólnum
og að maður gæti stokkið á ísbjam-
arveiðar án mikillar fyrirhafnar.
Þessum ís fylgdi fimbulkuldi og
mikil þoka, sem varð til þess að við
sigldum á jaka og skemmdum bát-
inn þó nokkuð mikið. En þetta var
mjög tilkomumikið að sjá, þessa
endalausu ísbreiðu og sjóinn spegil-
sléttan á milli. Ég sé mest eftir að
hafa ekki tekið myndavélina með
mér.
Við fiskuðum ekki neitt fyrstu
fjóra sólarhringana í túmum vegna
trolisins en svo fannst út hvað var
að og þá var gert við höfuðlínuna
í snatri, þá fórum við fyrst að fiska
almennilega. Við komum svo inn
eftir tíu sólarhringa með fullfermi,
92 tonn.
— Hver er þinn hlutur eftir ferð-
ina?
Fyrir þennan túr gæti ég búist
við að það yrðu rúm sjötíu þúsund.
Svo er auðvitað dregið af manni,
þannig að í peningum ættu þetta
að verða eitthvað um sextíu.
Vindum okkur yfír í framtíðina,
ferðu aftur til Svíþjóðar í haust?
Já, ég fer til Malmo í lok ágúst
og verð líklegast að vinna þar hjá
ljósmyndara fram á veturinn. Eg
ætla þó mest að reyna að vinna
fyrir sjálfa mig. Þjálfa mig upp í
tækni í sambandi við svart/hvítar
myndir og hef reyndar verið á fullu
við það í sumar þegar tími hefur
gefist til. Ég tók myndir hér heima
á milli jóla og nýárs núna síðast
sem þóttu ansi tilkomumiklar þama
úti og seldi fjórar af þeim á sýningu
sem við héldum í lok skólaársins.
Það dugði mér fyrir farinu heim,
sem kom sér vel því ég var orðin
mjög blönk undir það síðasta.
Ég sótti um inngöngu í listaskóla
í Stokkhólmi og fékk jáyrði. Var
lengi á báðum áttum hvort ég ætti
ekki bara að drífa mig, en það varð
ofan á að þjálfa sig betur áður en
ég sest á skólabekk að nýju.
Mig langar að ná því betur að
láta myndirnar útskýra sig fullkom-
lega sjálfar þannig að ekki þurfi
neitt skrifmál með þeim. Til að
verða góður blaðaljósmyndari þarf
maður að vera glöggur á slíkt.
En svo er stefnan sett á frekara
nám i blaðaljósmyndun, það er eins
líklegt að ég fari í skólann í Stokk-
hólmi seinna, hann sérhæfir sig ein-
mitt í þessu.
— Og sjómennskan?
Ætli maður leggi hana bara ekki
á hilluna núna. Eg flyt út eftir
nokkrar vikur og reikna með að
verða þar í fjögur til fímm ár í
námi. Býst ekki við að verða neitt
á íslandi þennan tíma nema þá í
stuttum fríum og þá kem ég ekki
til að vinna neitt að ráði.
Ég er mjög ánægð með fram-
vindu mála þessa stundina. Vil helst
geta unnið eins og ég mögulega
get það sem eftir lifir sumars til
að hafa næga peninga. Það er mér
mikils virði að þurfa ekki að fá lán-
að og öll þessi vinna þjónar einmitt
þeim tilgangi. Mig langar að leggja
eitthvað fyrir og vaxta það í eitt
ár, þá losna ég við að taka námslán
þegar ég fer í skóla. Bæði er það
nú, að lánin þarf að borga á sínum
tíma og svo að þegar maður hefur
unnið hörðum höndum fyrir náminu
sínu, þá leggur maður harðar að
sér til að allt erfíðið sé nú ekki
unnið fyrir gýg. Þetta heldur manni
uppi yfir veturinn.
— Að lokum, ertu kjarnakona?
Ég er það auðvitað! S.Á.
Menonsson er 19 ára indverskur
íslendingur og búsettur í
Reykjavík. Andri fæddist í London
og ég bað hann að segja mér eitt-
hvað um upprana sinn?
Ég ólst upp í London en fluttist
til Islands þegar ég var fjögurra
ára og gekk í skóla hér en fluttist
aftur til London þegar ég var sjö
ára. Var í heimavistarskóla þang-
að til ég var 10 ára. Þegar ég var
11 ára fluttist ég til Cambridge
og var þar í virkilega góðum skóla,
St Johns College School. Skólinn
var viðurkenndur kórskóli og ég
gleymi aldrei jólamessunni sem fór
fram í kapellu skólans. Því næst
fór ég í skóla sem heitir Leys og
var þar frá 13 ára aldri til 16 ára
aldurs. í Leys gat maður alltaf
valið eitthvað sérstakt á miðviku-
dögum. Það var um að ræða að
fá tækifæri til að kynnast ýmsum
deiidum innan breska hersins.
Fyrst æfðum við að marsera en
síðan fóram við á skotæfíngar.
Ég man ég fór í þijár herútilegur
og í einni þeirra áttum við að
ganga 13 kílómetra yfir heiði með
kort og kompás og fínna tjald-
stæðin. í síðustu herútilegunni var
næturæfing með hemum sjálfum.
Maður varð var við þyrlumar
fljúgandi fyrir ofan sig.
— Hvenær fluttist þú svo til
íslands?
16 ára gamall kom ég heim til
íslands og byijaði í Menntaskólan-
um í Hamrahlíð. Ég varð fyrir
dálitlu menningarsjokki þegar ég
kom hingað. Þekkti bara nánustu
ættingja en sem betur fer kornst
ég í eina af þessum klíkum sem
alls staðar eru. Ég byijaði í karate
og æfði samfara náminu í tvö ár.
í fyrrasumar fór ég á fyrsta Evr-
ópumótið í Goju-kai en það er
nafnið á þeirri tegund karate sem
ég stunda.
— Hvemig gekk á mótinu?
Þetta var mikil lífsreynsla en í
fyrsta riðli lenti ég á móti svissn-
eska meistaranum og tapaði fyrir
honum. En það var aukaatriði.
Mér gengur bara betur næst.
— Attu áhugamál fyrir utan
karate?
Ég hef gaman af tónlist. Mér
fínnst gott að hlusta á klassík
annað slagið. Og síðan hefur mað-
ur gaman af öllu poppi. Síðan hef
ég gaman af því að ferðast. Bæði
hér innanlands og erlendis.
— Ætlarðu að búa hér á ís-
landi í framtíðinni?
Það er óvíst. Ég klára menntó
líklega næsta vor. Ég hef spáð í
háskólanám. Annað hvort læknis-
fræði eða hagfræði. Annars hef
ég ekki ákveðið mig ennþá.
— Líður þér vel á íslandi? ^
Já. íslenskt þjóðfélag er gotU
Mér líður vel hérna. A.G.B.