Morgunblaðið - 20.09.1991, Blaðsíða 15

Morgunblaðið - 20.09.1991, Blaðsíða 15
MORGUNBLAÐIÐ FOSTUDAGUR 20. SEPTEMBER 1991 15 Við frestum ekki framtíðinni eftír Leu Þórarinsdóttur Þrátt fyrir ríkidæmi og háar þjóðartekjur er umsamið kaup lágt á íslandi. Kauptaxtar opinberra starfsmanna eru til marks um það, en nú í septemberbyrjun þegar samningar eru lausir eru meðal- taxtalaun BSRB-félaga vel innan við 70 þúsund krónur á mánuði. Stærsti hluti póstmanna fellur t.d. inn í þennan hóp láglaunamanna. Um kaupmáttinn þarf ekki að fjöl- yrða við fólk sem stundar það efna- hagslega kraftaverk að teygja á slíkum launum milli mánaðamóta. Það eru raunar engin ný sann- indi að kauptaxtar séu lágir hér á landi, og nú þegar lýkur alllöngu samningstímabili sem kennt hefur verið við þjóðarsátt er því við hæfi að rifja upp forsendur þeirra kjara- samninga. Það er engin ástæða til að draga fjöður yfir það að kauptaxtar voru lágir þegar skrifað var upp á þjóð- arsáttina í febrúar í fyrra, og að kaupmáttur kauptaxta megi heita hinn sami nú og þá. Mergurinn málsins er sá, að samtök launa- fólks sömdu um því sem næst óbreyttan kaupmátt, gegn því að unnið yrði á verðbólgunni og efna- hagslegur stöðugleiki aukinn. Er í því sambandi nauðsynlegt að rifja upp að atvinnulífið var í úlfakreppu og fjöldaatvinnuleysi á næstu grös- um að öllu óbreyttu. Jafnframt fór ekki á milli mála að þetta umþótt- unartímabil ríkisvaldsins og at- vinnufyrirtækjanna skyldi notað til að búa í haginn fyrir aukinn kaup- mátt launafólks. Samningstímabilinu lauk núna um mánaðamótin, og í ljósi þess sem hér hefur verið rifjað upp er launafólki fyllsta alvara þegar það nú gerir tilkall til þess að staðið verði við gefin fyrirheit. Því verður ekki skotið á frest inn í einhverja óskilgreinda framtíð. Eða með orð- um Ógmundar Jónassonar, for- manns BSRB, á bandalagsráð- stefnu samtakanna fyrir skemmstu: „Ef viðsemjendur okk- ar fallast ekki á að næstu kjara- samningar grundvallist á þessari hugsun og samþykkir hana í verki eru þeir einfaldlega að hlaupast undan merkjum. Og þá er eitt víst að næstu kjarasamningar verða ekki kenndir við þjóðarsátt." í umræðum um launamál er þeirri skoðun mjög flaggað að tómt mál sé að tala um taxtalaun; heild- arlaunin séu miklu hærri og ekki T6C Litsjónvarpstæki 14" m/Qarst. Kr.21.950,stgr. 5 ára ábyrgð á myndlampa VÖNDUÐ VERSLUN HIJÓMCO FÁKAFEN 11 — SÍMI 688005 Þú svalar lestrarþörf dagsins ásíöum MoggansT raunhæft annað en að miða við þau. Sannleikskornið sem í þessari skoðun felst er í meira lagi létt- vægt, og það af tveimur ástæðum: 1. Hvað sem öllum meðaltölum um heildarlaun líður er það stað- reynd að fjöldi fólks hefur ekkert annað en dagvinnulaunin. Dag- vinnutaxtarnir einir sér eru öðru fremur hlutskipti opinberra starfs- manna eins og sýnt hefur verið fram á í fjölmörgum könnunum. 2. Langur vinnutími hér á landi er nauðvörn fólks út úr ógöngum lágra taxtalauna. Fram hjá því verður ekki litið að frítíma, tóm- stundum og samvistum við fjöl- skylduna er fórnað á altari „heildarlaunanna". KjarasamningavJðræður þær sem standa fyrir dyrum verða háð- ar í skugga niðurskurðaráforma núverandi ríkisstjórnar. Jafnan þegar rætt hefur verið um niður- skurð og sparnað í hinu opinbera kerfi hafa ráðamenn einblínt á „Fram hjá því verður ekki litið að frítíma, tómstundum og sam- vistum við fjölskylduna er fórnað á altari „heildarlaunanna"." velferðarkerfið og þá sem við það starfa. Nú þegar er einsýnt að skattahækkanir ríkisstjórnarinnar í formi ýmissa þjónustugjalda og álagna nema nokkrum prósentum. Þref undanfarinna daga og vikna meðal ráðherra og þingmanna rík- isstjórnarflokkanna um skólagjöld og sjúklingaskatta sýna að langt er seilst og takmörkunin er lítil. Sannleikurinn er sá að velferð- arkerfið íslenska er að ýmsu leyti gloppóttara en gengur og gerist hjá grannþjóðum okkar á Norður- löndum sem við berum okkur gjarnan saman við á góðum stund- um. Þannig eru stórir póstar á borð við leikskólavist yngstu barn- anna að mestu leyti gerðir að einkavandamálum foreldra þeirra, og það þótt slík mál hrópi á samfé- lagslegar lausnir vegna þess að láglaunastefnan smalar öllum sem vettlingi geta valdið út að vinna. Það liggur ta.m. fyrir að atvinnu- þátttaka kvenna er hvergi meiri í heiminum en á íslandi, að Svíþjóð einni undanskilinni. Þrátt fyrir þetta er ríkisstjórnin komin á fullt með að draga úr þjón- ustu velferðarkerfisins. Eins og tí- undað hefur verið í fréttum er þó ekki einhugur í röðum stjórnar- flokkanna um niðurskurðinn. Sem betur fer. Þessi atlaga er ekki í samræmi við^ þann veruleika sem launafólk á ísladi býr við í dag. Hreyfing launafólks á drýgstan þátt í uppbyggingu íslenska vel- ferðarkerfisins og mun ekki horfa Lea Þórarinsdóttir upp á niðurrif þess með þegjandi þögninni. Höfundur er formaður Póstmannafélags íslands og stfórnarmaður í BSRB. MÝTTi NfTT! EXE SÉRÚTGÁFA TAKMARKADURFJÖLDI WED EFTmfíUUMDI SÉRBÚMABI: ¦ Stuðarar, vatnskassahlíf. hliðarllstar, hurðahandfðng og útispegfar. allt í sama lit og yffírbyggingin Heilir hjólkoppar ¦ Rafstýrðir og rafhitaðir útispeglar ¦ Vindkljúfur á framstuðara Sætaáklæði/gólfteppi - ný gerð ¦ Vlndkljúfur að aftan (Lancer stallnakur og Colt) ? Sportstýrishjól MITSUBISHI MOTORS MITSUBISHI MOTORS MITSUBISHI COLT-EXE MITSUBISHI LANCER stallbakur-EXE MITSUBISHI LANCER hlaðbakur-EXE ALUR MEÐ 12 UENTLA HREYFIL MEÐ FJÖLINNSPRAUTUN ALLIR MEÐ AFLSTÝRI - ALLIR MEÐ HVARFAKÚT ÞRIGGJA ÁRA ÁBYRGÐ HVARFAKÚTUR MINNI MENGUN El HEKLA LAUGAVEGI 174 SÍMI 695500

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.