Dagblaðið Vísir - DV - 01.04.1985, Qupperneq 20
20
DV. MANUDAGUR1. APRlL 1985.
f
Rakarastofan Klapparstíg
Sími 12725
Hárgreiðslustofan Klapparstíg
BP
Tímapantanir
13010
k
THBOÐ
Pöntunarlistinn
ÓKEYPIS
Kanniðverð og
gæði og þið munuð
sjá að Kays er
besti listinn.
örfá
eintök
eftir.
Þúsund síður,
allir nýjustu sumarlit-
irnir í dömu-, herra-
og barnafatnaði —
úrval af heimilisvör-
um o.fl. o.fl.
RM B. MAGNUSSON
fevlVI HÓLSHRAUNI 2 - SÍMI 52866 - P.H. 410 ■ HAFNARFIRÐI
MNGMANNS-
LAUN FYRR
OGSÍDAR
Kjaramál hafa verið ofarlega á
baugi í þjóömálaumræöum síöustu
misseri. Miklar kjaraskeröingar,
veruleg gengisfelling íslensku
krónunnar og harkalegar verkfalls-
aögeröir eru meginorsakir þessarar
miklu umræöu sem vikiö hefir mörgu
ööru til hliðar um stund. Sýnist sitt
hverjum svo sem geta má nærri en
ýmislegt athyglisvert hefir ekki veriö
dregiö fram í dagsljósið og er þaö
miður. 1 pistli þessum veröur vakin
athygli á niöurstööuin könnunar á
kjörum 2ja mismunandi stórra hópa:
alþingismanna og hafnarverkamanna
í Reykjavík.
Fyrir nokkru las undirritaöur endur-
minningar kunns baráttumanns í
íslenskum stjórnmálum. Eins og nærri
má geta var margt athyglisvert í
þeirri lesningu en um eitt hnaut ég
ööru fremur. Baráttumaöurinn gat
þess á einum staö aö launamunur þing-
manna og verkamanna heföi veriö
óverulegur fyrr á tímum. Tók hann
áriö 1937 sérstaklega og kvaö þing-
manninn hafa þá fengið 15 krónur dag
hvern meöan þing sat. Engin
hlunnindi, sporslur né bitlingar af
neinu tagi eins og nú tíðkast heföu
verið til, utan þingmenn sem bjuggu
fjarri Reykjavík fengu ferðakostnað
Kjallarinn
GUÐJÓN JENSSON
PÓSTAFGREIÐSLUMAÐUR
sinn endurgreiddan samkvæmt fram-
lögöum reikningum. Sama ár voru
daglaun verkamanna um 13 krónur
miöað viö f ulla vinnu.
Frásögn þessa gamla þingskörungs
hefur veriö mér hugstæö og orðið til
þess aö ég athugaði þessi mál betur.
Hefi ég athugað í þessu skyni þær
bestu heimildir sem um þessi atriði
fjalla: gömul lög um þingfararkaup
alþingismanna svo og rit Hagstofu
Islands: Tölfræöihandbók 1974, Rk.
1976 sem inniheldur óhemjufróðleik í
samanþjöppuöu formi. Á bls. 153—154
eru dregnar saman upplýsingar um
laun, vinnutíma og ýmis réttindi sem
áunnist hafa á 70 ára tímabili, 1906—
1975, og eru upplýsingar miðaöar viö
samninga verkamannafélagsins Dags-
brúnar.
Eftir upplýsingum þessum er hlut-
fall launa hafnarverkamanna af
launum þingmanna eftirf arandi:
1919 er hlutfalhö 80,8-96,7%
1937 erhlutfaUiö86,7%
1953 erhlutfalUö 93,8% en
1964 hrapar þetta hlutfall niöur í
67,0%. í vetur stórhækkuöu laun þing-
manna eftir ákvöröun kjaradóms og
lætur nærri að þingfararkaupið sé nú
hálft þriöja verkamannakaup ef ekki
meir! I raun og veru er orðiö iUmögu-
legt fyrir íslenskt almúgafólk aö fá vit-
neskju um hvaö ýmsar starfsstéttir
íslenska þjóöfélagsins bera úr býtum.
Kaup þingmanna er t.d. aö verulegu
leyti utan venjulegs launakerfis, helstu
tekjustofnar þeirra eru nefndastörf
innan og utan þings sem ærir
óstöðugan ef aUt ætti aö tina til. Undir-
ritaöur benti í grein i DV 15.2.1984 á
þaö hróplega misræmi sem oröið er í
þessa átt. Grein sú nefnist „Banka-
ráðsmaöurinn og bréfberinn” þarsem
vakin var athygli á óeöUlega hárri
þóknun fyrir nefndastörf. Þingmaöur,
sem þar á í hlut, halaöi í sína vasa jafn-
mikið og 2 bréfberar aUt áriö sem
þóknun fyrir setu í tveim banka-
nefndum!
Meöal jafnlaunastefnan stóö nutu
alþingismenn meira trausts og áUts
meöal þjóöarinnar. Þá voru tengsl
þings og þjóöar nánari og sterkari.
Gagnkvæmur skiUiuigur var yfirleitt
meiri en síöar hefir oröið, margur þing-
maöurmn hefir Util eöa jafnvel engrn
tengsl viö fólkið nú og er það miöur.
Guðjón Jensson.
^ ,,Meöan jafnlaunastefnan stóö
nutu alþingismenn meira trausts
og álits meöal þjóöarinnar. Þá voru
tengsl þings og þjóðar nánari og sterk-
ari.”
Mismvmtf ó íoum/ttt fitnqirtttnna og ho/rvtt-/trknnuinntr.
— ^937
— /933
? /S /n-ónur 3.70- /ftánur V
» /S - -i3
1 /30 - /2Z. •— *)
i/m £?5oo.
'ffrshun -/32-000 - oo:jWl __
Uein\ilclir: l/m /onn /mjmtnna r /Htjum nr. 36/'fý-rg, S-j-/4953 oy ý/
J/a/norv«rlrcunanna / Tb/{r-(pZ>ihandbók. -/97^., hli-isj -
l/m /aun ai-sins i937 ■' Einar O/q<?ii-JS0n 05 JÓO 6ruZnason:
Kra-fiovcrk einnar- kynsh>6ar.
fUhutfQSemdir:
1) fyrri -/olon er ówiné^oKp/, en slj 5i^>ari eins oq laun «o»-u l árslolt ^
5-íunda vinnutimi. '
2) Sii-Unda Vinnut'imi.
8 s-iunda Viwuit'w a
'c'Yl.V>\/k\st.
'i 49" orlof 5tot) 3 UiV.«y. MeVllqun 1<)6A oonw.