Þjóðviljinn - 17.06.1978, Blaðsíða 19

Þjóðviljinn - 17.06.1978, Blaðsíða 19
Laugardagur 17. júni 1978 IÞJÓDVILJINN — StÐA 19 af eriendum vettvangi ¦MMMHn^MMSIEBH^H Kúrdar og kommúnistar í Stjorn Baþ (endurfæbingar — flokksins, sem ráðið hefur rikjum i Irak i tiu ár samfleytt, gerir jafnan sitt besta til þess að sem fæst fréttist til annarra landa af ástandinu heima fyrir, sérstak- lega ef átök við KUrda i noröur- hluta landsins eru á döfinni eöa iUdeilur milli baþista og annarra aoila i höfuðborginni Bagdað. Þvi er oft erfitt ao átta sig á fréttum frá landi þessu. Svo er og um fregnir, sem undanfariðhafa bor- ist af vaxandi skæruhernaði Kúrda og kólnandi sambúð viö Sovétrikin. Frá f réttamónnum i Libanon og stjórnmálamönnum i Sýrlandi hafa undanfarið borist þrálátar ftegnir um hriöversnandi sam- skipti Iraks og Sovétrikjanna. Þetta eru miklar fréttir, þvi aö um langt skeið hefur Irak verið talið eindregnasta vinariki Sovét- rikjanna af öllum Arabarikjum. Iraksstjórn hefur nýveriö harð- lega mótmælt þvi að nokkuð sé til i þessum orðrómi og kallað hann lygar vondra manna, helst Sýr- lendinga, en það þarf ekki að vera mikið að marka. Fréttamenn i Beirút, sem lengi hefur verið mikil fréttamiðlunarstöð i Aust- urlöndum nær, segjast hafa heimildir fyrir þvi að Iraksstjórn sé farin að lita svo á, að Sovét- menn séu orðnir full voldugir og umsvifamiklir i vestanverðri Asiu og austanverðri Afriku. Stjórnarbyltingin i Afganistan, þegar vinstrisinnar að likindum hlynntir i Sovétrikjunum komust til valdá, kvaö hafa aukið þessar áhyggjur íraksstjornar. Irönsk- um valdhöfum gremst einnig stuðningur Sovétmanna og bandamanna þeirra við Eþlópiu- stjórn, en uppreisnarmenn i Eri- treu, sem berjast við Eþiópa, hafa samúð Iraksstjórnar. Aftökurá kommúnistum Ef marka má fréttir þessar, er sem sé svo komið að íraksstjórn finnstoFðiðþröngtfyrir dyrunum hjá sér, vegna nefndra umsvifa Sovétmanna og bandamanna þeirra. Jafnhliðaþessuberastsvo fréttir af blóðugum ofsdknum íraksstjórnar gegn þarlendum kommúnistum og auknum skæru- hernaði Kúrda, sem nú kváðu fá birgðir og skotfæri frá Sovét- mönnum. íraski kommúnistaflokkurinn, sem sagður er heldur sovét- sinnaður, hefur um margra ára skeið verið i bandalagi við Baþ-flokkinn, án þess pó að þvi bandalagi haf i fylgt nokkur völd fyrir kommúnista. Kommúnistar hafa þó ekki verið aðgerðalausir með öllu og kváðu hafa aukið fylgi sitt talsvert undanfarið bæði meðal almennings og hersins, en það siðarnefnda er sérstaklega alvarlegt mál i augum Baþ-vald- hafanna, end^i er herinn helsti máttarstólpi valda þeirra. Harð- bannað er að nokkrir aðrir en ba- lrak þistar reki áróður innan hersins og týna þeir engu f yrir nema lif- inu, sem brjdta þaö bann. Enda hafa aö sögn yfir 20 kommúnistar verið teknir af lifi i Bagdað ný- verið og aðrir fangelsaðir. Frelsisstrið Kúrda KUrdamálið hefur að sögn fréttamanna i Beirút einnig aukift misklíð valdhafa og kommúnista. Kommúnistar taka svari kUrd- neska þjóðernisminnihlutáns, sem mun vera um hálf þriðja miljón talsins af um tiu miljónum. landsmanna, og saka baþista-stjórnina um kúgun á KUrdum. Talsmenn Djalals Tala- bani, eins og af leiðtogum kúrd- nesku skæruliðanna, segja að margir iraskir kommúnistar hafi flúið norður i f jöll og gengiö I lið með Kúrdum. Talabani hvetur kommUnista einnig til þess að slita að fullu bandalaginu við ba- þistastjórnina. Íraks-Kúrdar háðu sem kunn- ugt er strið gegn Iraksstjórn með nokkrum hvildum árin 1961-75 dg höfðu lengst af þeim tima mestan hluta fjalllendisins i noröurhluta landsins á sinu valdi. Kúrdar kröfðust sjálfstjórnar, en ekki al- gerssjálfstæðis.ogleiðtogi þeirra i frelsisstriðinu var garpurinn Múlla Mústafa Barsani, sem nú er um áttrætt og býr i Bandarikj- unum. Hann var formaður KUrd- neska lýðræðisflokksins, sem að sögn eins forustumanna hans var „sósialdemókratiskur I megin- atriðum, en byltingarsinnaður þegar harðstjórn væriað mæta." Viss ágreiningur var þó löngum milli Barsanis, sem var kúrd- neskur ættarhöfðingi og studdist sem slikur mest við fornar erföa- venjur þjóðar sinnar, og yngri forustumanna flokksins, sem meira voru mótaðir af evrópsk- um hugmyndum. íranskeisari brást Meðan fjandskapur var á milli írans og Iraks, veittu Iranar Iraks-Kúrdum mikla aðstoð i vopnum og öðru, og urðu KUrdar þegar frá leið mjög haðir þeirri aðstoð. Þessvegna brast vörn þeirra gersamlega siðla vetrar 1975, er Iranskeisari sættist við ráðamenn i Bagdað og tók fyrir alla aðstoð til kúrdneska frelsis- hersihs. Þrátt fyrir óljósar fréttir frá Irak siðan virðist ljóst, að Iraksstjórn hafi fylgt sigrinum eftir með miskunnarlausum of- sóknum á hendur öllum þeim Kurdum, sem taldir voru hlynntir uppreisnarmönnum. Fjölmargir hafa verið teknir af lifi og tugþús- undir að minnsta kosti fluttar ÚTBOÐ Tilboft óskast í hlifftarfatnaft fyrir Slökkvistöft Reykjavík- ur. Útboösgögneruafhent á skrifstofu vorri, Frikirkjuveg 3, Reykjavik. Tilboftin verða opnuft á sama staft miðviku- daginn 12. juli 1978 kl. 11.00 f.h. INNKAUPASTOFNUN REYKJAVÍKURBORGAR Frikirkjuvegi 3 — Sími 25800 Kommóðiir hentugar fyrir sumarbústaði Sala varnarliðseigna Kúrdar I Norftur-lrak hafa gripið til vopna nauðungarflutningi til suðurhluta landsins. Nýlega tóku nokkrir Kurdar, bUséttir i Sviþjóð, sér stöðu á Sergels-torgii Stokkhólmi og fóru þar i hungurverfall til þess að mótmæla dauðadómum yi'ir 165 löndum sinum i Irak. Skærulioar sameinast Fljótlega eftir ósigur kúrdneska frelsishersins fóru á ný að berast fréttir af skæruhern- aði Kúrda i Norður-Irak, að visu i smáum stil, en svo er að heyra að súbarátta hafi heldur færst i auk- ana. Skæruliöar voru fyrst sundr- aðir i þrjár fylkingar, og lýsti ein þeirra Barsani leiðtoga sinn, önn- ur var undir stjórn Talabanis og fyrir hinni þriðju var Ali nokkur Askar. Talabani hefur að baki nokkuð litföróttan feril. Hann var lengi vel einn helstu forustu- manna Kúrdneska lýðræðis- flokksins, en lenti siðan i illindum við Barsani og gekk i lið með Iraksstjórn. Þegar sá sem þetta ritar var i iraska KUrdistan 1969, var Talabani þar talinn verstur allra kvislinga. En hann skipti aftur um og gekk i lið með Bar- sani. Eftir hrunið 1975 stofnaði hann svo eigin flokk, sem heitir KUrdenski þióðareiningarflokk- urinn. Talabani hefur fengið ein- hvern stuðning frá Sýrlandi, en þótt baþistar séu þar einnig við völd, er svæsinn fjandskapur milli þeirra og f lokksbræðranna i Irak vegna deiina Ut af áveitu- vatni Ur Evfrat. TrUlegt er og að hjálp sU, sem kUrdnesku skæru- liðarnir fá frá Sovétmönnum, ef einhver er, komi þá leiðina, þvi að Sovétmenn hafa enn nokkuð gott samband við Sýrlendinga. Nú er hermt að nefndar þrjar fylkingar KUrda hafi sameinast. Hafa skæruliöar trúlega eflst við það, og sem dæmi um vaxandi virkni þeirra er nefnt, aö nýlega hafi beir raðist á varðsti» traks- ;hers ndlægt Mosúl og fellt yfir 30 hermenn. Verulegur hluti Iraks- hers hefur að sögn verið fluttur norður á bóginn til þess að eltast við skæruliðana. Valt að treysta Sovét- mönnum Séu Iraks-Kúrdar i raun farnir að fá einhverja hjálp frá Sovét- mönnum, hljóta þeir að taka við henni með blönduðum tilfinningum. Meðan striðiö stóð yfir 1961-75 fékk Iraksstjórn lengst af mestan hluta vopna þeirra, sem hun notaði gegn Kurdum, frá Sovétrikjunum, og það á verði sem var langt undir heimsmarkaðsprisum á vopnum, að þvi er KUrdar sögðu mér. Mestur var þessi stuðningur So- vétmanna við Iraksstjórn siðustu ár striðsins. KUrdar þurfa heldur varla aö vænta þess, að þeir geti treyst á sovésku aðstoðina til langframa. Sovétmenn vilja trUlega mikið til vinna að missa Iraksstjórn ekki sem bandamann, og á sama hátt hugsar Iraksstjórn, sem enn fær mestan hluta vopna sinna frá So- vétrikjunum, sig væntanlega tvisvar um áður en hUn slitur sambandi við Kremlverja. Og takist ráðamönnum i Moskvu og Bagdað aö greiða Ur þeirri snurðu, sem hlaupin kann að vera á þráðinn milli þeirra, þurfa Kurdar ekki að búast við frekara, liðssinni frá Sovétmönnum. dþ. h* StórFeIIcI VERÖl/EkkuN Vörubíktjórar athugid — vió höfum takmarkabar birgöir af hinum vidurkertndu BARUM vörubíh- hjólböröum til afgreiöslu nú þegar á ótrúlega /ógu verói 1200X20/18 verókr. 1100X20/16 verófrákr 1000X20/16----------- 900X20/14----------- X20/14----------- 89.350 72.500 6Z690 61.220 47920 JÖFUR hf AUÐBREKKU 44-46 - KÓPAVOGI - SÍMI 42600

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.