Morgunblaðið - 26.01.2002, Síða 22
NEYTENDUR
22 LAUGARDAGUR 26. JANÚAR 2002 MORGUNBLAÐIÐ
LISTIR
SNORRAVERKEFNIÐ í Vest-
urheimi varð að veruleika í
fyrrasumar, þegar tvær íslensk-
ar stúlkur fóru til Manitoba til
að taka þátt í verkefninu. Það
stendur í um sex vikur og er
skipulagt með það í huga að
þátttakendur kynnist Nýja Ís-
landi, menningu, tungumáli og
sögu svæðisins. Ennfremur er
það hugsað sem tækifæri fyrir
Íslendinga á aldrinum 18 til 23
ára til að miðla menningu Ís-
lendinga og styrkja böndin milli
Íslands og Kanada.
Bæklingur
og veggspjald
Ernest Stefanson var á Ís-
landi á dögunum, m.a. í þeim til-
gangi að vekja athygli á Snorra-
verkefninu í Vesturheimi. Hann
kom með bæklinga og vegg-
spjöld um verkefnið til dreif-
ingar hér á landi og ræddi m.a.
við Atla Ásmundsson, blaðafull-
trúa utanríkisráðuneytisins, og
Skarphéðin B. Steinarsson,
skrifstofustjóra í forsætisráðu-
neytinu, um málið.
Að sögn Ernest Stefanson
tókst verkefnið vel á liðnu sumri
og segir hann að samfara því
hafi áhuginn á því aukist. Marg-
ar fjölskyldur séu tilbúnar að
taka á móti íslensku ungmenn-
unum frá Íslandi og fjöldi fólks
vestra sé í viðbragðsstöðu vegna
dagskrárinnar.
Umsóknarfrestur
til 15. mars
Gert er ráð fyrir að Snorra-
verkefnið í sumar standi yfir frá
því í lok júní til 10. ágúst eða
þar um bil, en sækja þarf um
fyrir 15. mars nk.
Þátttakendur eru í gistingu
og fæði hjá fjölskyldum af ís-
lenskum uppruna og taka þátt í
daglegu lífi auk þess sem þeir
sinna léttri vinnu í sjálfboðal-
iðsstarfi tvær til þrjár vikur,
ferðast um Íslendingaslóðir og
taka þátt í Íslendingadeginum á
Gimli í byrjun ágúst. Eigi þeir
ættingja í Vesturheimi verður
þeim veitt aðstoð við að hafa
uppi á þeim. Sannkölluð fjöl-
þjóðamenning ríkir í Manitoba
og eru íbúarnir ættaðir frá
mörgum löndum eins og t.d.
Úkraínu, Póllandi, Rússlandi,
Þýskalandi og Skotlandi auk
þess sem frumbyggjar indjána
búa á svæðinu. Ernest Stefan-
son bendir á að þessi þjóðabrot
búi í sátt og samlyndi sem ein
þjóð og þátttakendur í Snorra-
verkefninu kynnist því af eigin
raun.
Snorraverkefnið hefur verið í
gangi á Íslandi undanfarin þrjú
ár en síðan sumarið 1999 hafa
komið 44 ungmenni frá Kanada
og Bandaríkjunum til sex vikna
dvalar víða á Íslandi. Skipulagið
á verkefninu í Kanada er byggt
á reynslunni á Íslandi og ytra er
nú auglýst eftir ungmennum
sem hafa áhuga á því að taka
þátt í Snorraverkefninu á Ís-
landi í sumar.
Tengiliðir
Fjáröflunarnefndin Sameinað
íslenskt átak, United Icelandic
Appeal, starfar með nefnd
Snorraverkefnisins í Vestur-
heimi en ýmsar stofnanir og fyr-
irtæki, þar á meðal Flugleiðir,
koma að verkefninu og styrkja
það.
Upplýsingar um verkefnið er
að finna á slóðinni snorri-
west.ca, en tengiliðir verkefn-
isins eru Ásta Sól Kristjánsdótt-
ir, framkvæmdastjóri Snorra-
verkefnisins á Íslandi, (snorri-
@norden.is) og Penny Sigmund-
son (sigmundson20@hotmail.-
com) og Wanda Anderson
(tander@mts.net) í Kanada.
Snorraverkefnið í Vesturheimi
Morgunblaðið/Árni Sæberg
Ernest Stefanson og Claire Gillis, sambýliskona hans.
„Eflum sam-
skipti og vin-
áttutengsl“
Íslenskum ungmennum stendur til boða að taka
þátt í svonefndu Snorraverkefni á Nýja Íslandi
í sumar eins og í fyrrasumar. Steinþór Guð-
bjartsson hitti Ernest Stefanson, formann
rekstrarstjórnar elliheimilisins Betel í Gimli, en
hann er í framkvæmdastjórn verkefnisins.
NEYTENDASAMTÖKIN segja
„stórlega vanta á þyngd brauða og
bökunarvara“ í verslunum. Samtökin
gerðu skyndikönnun á uppgefinni
þyngd bökunarvöru hinn 15. janúar
síðastliðinn í Nóatúni í Austurveri og
Nýkaupum í Kringlunni og segir í
frétt frá samtökunum að vantað hafi
upp á uppgefna þyngd í „flestum til-
vikum“. Var borin saman uppgefin
þyngd og niðurstaða úr vigtun starfs-
manna Neytendasamtakanna.
„Í stuttu máli kom niðurstaða
þeirra mælinga okkur verulega á
óvart. Í flestum tilvikum vantar stór-
lega á þyngd brauða og bökunar-
vara,“ segja Neytendasamtökin.
Er tekið fram að umræddar vörur
komi pakkaðar frá bakaríunum og því
beri þau ábyrgð á því að uppgefin
þyngd standist. Einnig segir að Neyt-
endasamtökunum sé kunnugt um að
Nóatún og Nýkaup hafi skrifað bak-
aríum sem í hlut eiga bréf og farið
þess á leit að „þessu verði komið í lag
svo uppgefin þyngd standist“.
Jafnframt segir að samkvæmt lög-
um og reglum skuli geta um nettó-
þyngd og geymsluþol á pökkuðum
brauðvörum. „Þar með er ljóst að um-
búðir beri frá að draga svo vitnað sé í
reglugerðina. Í ljós kom að það er að
jafnaði ekki gert.“
Fram kemur að „umtalsverð und-
irvigt hafi verið á fjölda vörutegunda
frá Myllunni, nema í einni tegund af
níu því marsipanrúllan var með um
13% yfirvigt. Tvö hamborgarabrauð
af þremur stóðust vigt. Annars vant-
aði um 7% á rúgbrauðið og var algeng
undirvigt á brauðum um 1%, þó oftar
um 3%.“
Rúm 3% vantaði upp á á kleinur,
segir ennfremur, og „ábyggilega“ um
6% upp „á vínartertuna ef umbúðir
eru áætlaðar 10 grömm.“
Í könnuninni varð vart við yfirvigt
og segja Neytendasamtökin að hún
hafi verið allt að þriðjungur, eða 33%
á hvítum samlokubrauðum hjá Sam-
sölubakaríinu. „Ráðskonubrauðið
þeirra var að meðaltali með rúmlega
13% yfirvigt. Þessi niðurstaða kom
okkur hins vegar skemmtilega á
óvart,“ segja Neytendasamtökin.
Einnig segir að „risasamloku-
brauð“ frá Nýbrauði, sem framleitt er
fyrir Aðföng og selt í Nýkaupum hafi
verið rúmum 6% undir auglýstri vigt
en „samlokubrauð“ frá Nýbrauði sem
fást í Nóatúni hafi verið um 5% undir
vigt. „Minna vantaði á önnur brauð
frá Nýbrauði,“ segir jafnframt.
Umbúðir reiknaðar með og
undirvigtin því enn meiri
„Meira en fjórðung vantaði á Korn-
brauð frá Bakaríinu Austurveri“ en
þriggja korna brauð frá sama bakaríi
með um fjórðung í yfirvigt. „Engar
geymsluþolsmerkingar fundust og
einnig vantaði þyngdina á normal-
brauðið þeirra sem er ólöglegt,“ segja
NS.
Flatkökur og kleinur frá Gæða-
bakstri voru rúm 15% og 6% yfir aug-
lýstri vigt en flatkökur frá Ömmu-
bakstri allt að 5,6% undir vigt.
Hjá Kökugerð HP á Selfossi vant-
aði um 27% upp á flatkökupakkann,
sem jafngildir „rúmlega einni flat-
köku í pakkanum“ samkvæmt út-
reikningum Neytendasamtakanna.
Einnig vantaði geymsluþolsmerk-
ingu.
„Árbak framleiðir Ragnars marm-
arakökur, sem eru allt að 10% undir
vigt ef tekið er tillit til álbakkans sem
er um 10 grömm. Sveinsbakarí við
Arnarbakka gefur ekki upp þyngd á
sínum bökunarvörum.“
„Þetta er afleit niðurstaða,“ segja
Neytendasamtökin ennfremur.
Fram kemur að umbúðir hafi verið
vigtaðar með í könnuninni.
„En þær eru stundum umtalsverð-
ur hluti af þyngdinni ... Undirvigtin er
því meiri en hér kemur fram, eða sem
nemur þyngd umbúða, nema annað sé
tekið fram. Frávik geta verið eðlileg,
hvað varðar til dæmis kleinur eða
flatkökur, þó má ætla að séu til dæmis
tíu pokar vigtaðir standist þeir upp-
gefna þyngd, að meðaltali. Almennt
skal gera ráð fyrir því að vara stand-
ist vigt þegar hún er keypt. Til að
tryggja slíkt þurfa framleiðendur að
hafa eilitla yfirvigt og skal fylgjast
reglulega með að vigt standist,“ segja
Neytendasamtökin að endingu.
Neytendasamtökin segja mun á uppgefinni og raunverulegri vigt brauðmetis „afleita niðurstöðu“.
„Vantar stórlega á
þyngd brauða og
brauðmetis“
Neytendasam-
tökin gera skyndi-
könnun á uppgef-
inni þyngd
bökunarvöru í
verslunum
!"
#$"
%
&
!"#
$ #
% % % '
(
'
(
'
(
)
*+,$ ./ #
./ #
0 #
'
(
$"
)!
*
$ #
1 & #
2
#
##
#
#
*#
)
&#
!
#
3
& #
4
./ &
+,
$"
$
+,
(
#
,-.
/-0
,-1
,
,.
,-
/ 0
,21
/ 2
/ 2
,3
% % % % % % $ #
!"#
5
--( &
6
!"#
!"#
7
# 8
$&#
'
(
$"
)!
*
& -#
& -#
* #
#
)&
9&
5 #2 6
%
&
2 $ #
,8
#
:.; <,88-#
-
$ #
,8
&
5 --#-
1# +,
$"
$
+,
(
#
, 1
,
/
,
,-
/32
/0-
,3-
,3
,-
,.
=&
&&
&
=&
&&
&