Íslendingaþættir Tímans - 12.05.1971, Page 32

70 ÁRA:
Séra Gubmundur Benediktsson
FRÁ BARÐI
í dag er sjötugur mágur minn,
séra Guðmundur Benediktsson,
áður prestur að Barði í Fljótum.
Hann fæddist á Hrafnabjörgum í
Svínadal í Austur-Húnavatnssýslu,
6. apríl 1901. Voru foreldrar hans
Benedikt bóndi á Hrafnabjörgum
og kona hans, Guðrún ólafsdóttir.
Var Benedikt, faðir hans, Helgason,
bónda á Svínavatni, en móðir hans
var Ingibjörg Arnórsdóttir, prests
á Bergstöðum í Svartárdal, Árna-
sonar biskups á Hólum, Þórarins-
sonar. Amma séra Guðmundar
Ingibjörg var af hinni alkunnu og
fjölmennu Bó'staðarhlíðarætt, dótt
ir Margrétar Björnsdóttur frá Ból-
staðarhlíð. Var Margrét ein af hin-
um kynsælu Bólstaðarhlíðarsystr-
nm, gift séra Arnóri á Bergstöðum.
í móðurætt er séra Guðmundur
kominn af hinni svonefndu Guð-
laugsstaðaætt. Var móðir hans
dótturdóttir Guðmundsar Arnljóts
sonar alþingismanns á Guðlaugs-
stöðum. Er sú ætt allcunn og í
henni margir hæfileikamiklir gáfu
menn, sem komið hafa mjög við
sögu síðari ára. Má meðal þeirra
nefna Guðmund Hannesson lækni
og prófessor, Guðmund Ólafsson
alþingísforseta í Ási í Vatnsdal,
P.jörn Pálsson alþm. Ytri-Löngu-
mvri, Halldór Pálsson búnaðarmála
stjóra og ýmsa fleiri. Af þessu
sést, að að séra Guðmundi standa
miög merkar ættir á báða vegu.
Ungur, eða nánar tiltekið 5 ára,
missti séra Guðmundur föður sinn
og fluttist hann þá tveim árum síð-
ar, með móður sinni að Ási í Vatns
dal til móðurbróður sins, Guðm.
'alþ.forseta. Ólst hann þar síð-
an upp og var þar óslitið fram
yfir tvítugsaldur. Vann hann þar
að búi frænda síns, er hann hafði
aldur til. Þótti hann strax mikill
dugnaðarmaður, kappsamur og
ósérhlífinn. Á námsárunum var
hann þar einnig að sumrinu og átti
þar heima þar til hann gerðist
prestur og fluttist að Barði.
Hann hóf nám við menntaskól-
ann á Akureyri og lauk þar stúd-
entsprófi vorið 1928. Var hann
einn þeirra fimm, sem fyrstir út-
skrifuðust úr Akureyrarskólanum
með stúdentsprófi.
Fór hann því næst í guðfræði-
deild Háskólans og lauk þar emb-
ættisprófi 15. júní 1933. Sama ár
var hann settur sóknarprestur í
Barðsprestakalli í Skagafjarðarpró
fastsdæmi og vígður að Hólum í
Hjaltadal 23. júlí. Veitingu fyrir
embættinu fékk hann 7. des. sama
ár. Þjónaði hann síðan prestakall-
inu í þriðjung aldar. Tvisvar var
hann settur til að þjóna Hofsós-
prestakalli ásamt sínu eigin.
Árið 1932, 25. júní kvæntist
hann Guðrúnu Jónsdóttur frá
Lambastöðum í Borgarsveit í
Skagafirði, hinni ágætustu konu,
sem var á allan hátt vel gefin og
vel gerð. Stóð hún honum trúlega
við hlið í störfum hans og við sam-
eiginlega umsýslu heimilis þeirra.
Var hún sérstakt góðkvendi, gest-
risin með afbrigðum og vildi öll-
um gott gera. Varð hún bráð-
kvödd á heimili sínu rétt fyrir jól-
in, á Þorláksdag 1959. Var mikill
harmur kveðinn að fjölskyldunni
við hið sviplega fráfall hennar.
Þau hjónin eignuðust alls 5
'börn. Misstu þau einn dreng á
fyrsta ári, sem hét Ármann Bene-
dikt. Hin börnin eru sem hðr se^
ir: Guðmundur Ólafs dr. f efna-
fræði, búsettur í Reykjavík, kvænt
ur þýzkri konu, Hildi að nafni. Er
hann deildarstjóri hjá rannsókn-
arstofnun byggingariðnaðarins að
Keldnaholti, Jón Björgvin líka bú-
settur í Reykjavík, kvæntur Ásu
Stefánsdóttur. Er hann skrifstofu-
stjóri hjá fyrirtækinu Vélverk,
Signý kennari og húsfrú á Akur-
eyri gift Ágústi Berg arkitekt,
sem þar starfar og Guðrún Bene
dikta búsett í Þýzkalandi, gift
Helfried Heine, tæknifræðingi þar.
Fóstúrdóttir þeirra hjónanna er
Guðfinna Gunnarsdóttir húsfrú á
Þúfum í Óslandshlíð í Skagafirði,
gift Baldvini Jónssyni, bónda þar.
Þau eðliseinkenni í fari séra Guð
mundar, sem í ljós komu strax á
unglings- og námsárum hans, svo
sem mikil atorka og ósérhlífni í
störfum, mikil glaðværð og
greiðasemi í sambúð og umgengni
og fastlyndi og tryggð við ættfólk
sitt og kunningja, öll þessi ein-
■kenni urðu áberandi í framtíðar-
lífi hans og prestsstarfinu.
Barð er landmikil jörð og erfið,
ef nýta á hana til hlítar og að-
koman þar var ekki góð. íbúðarhús
ið var gamalt og hrörlegt, útihús-
in lítil og léleg, túnið var að vísu
ekki lítið, en það var í mikilli
órækt, mikið þýft og fyrir
það hafði lítið verið gert. Þarna
setti hann upp bú, að vísu ekki
stórt og stundaði búsKap þar um
allmörg ár. Bætti hann jörðina
mikið, byggði vandað íbúðarhús,
sléttaði allmikinn hluta túnsins,
lagði vatnsleiðslu heim og lagfærði
nauðsynlegustu útihús. Sjálfur
vann hann með mikilli atorku
að búskapnum og ýmsum þessum
umbótum.
Dugnaður hans og atorka kom
einnig fram í þjónustu prestakalls-
ins. Fljótin hafa lengi haft orð á
sér fyrir hve mikil snjóakista þau
eru og mörg árin af veru hans
þar, reyndist líka svo. Vegir voru
þar í fyrstu litlir eða engir og ekki
viðlit að koma við bílum, jafnvel
Framliald á bls. 31
32
ÍSLENDINGAÞÆTTIR