Fréttablaðið - 28.04.2006, Blaðsíða 50

14
Einstaka menn eða konur hafa nú þegar orðið vör við sveim-
andi býflugnadrottningar en koma geitunga og býflugna
vekur hjá mörgum óhug. Erling Ólafsson, skordýrafræðingur
hjá Náttúrufræðistofnun Íslands, segir eina tegund hunangs-
flugunnar þegar vera komna á stjá en annars sé það breytilegt
eftir árum og tegundum hvenær vissar tegundir fara af stað.
„Geitungarnir fara yfirleitt seinna af stað eða í kringum
miðjan maí,“ segir Erling, en í raun er aldrei hægt að segja til
um hvenær herlegheitin dynja yfir.
Erling segir of snemmt að spá fyrir um hvernig sumarið verð-
ur í ár enda sveiflast stofnarnir eftir árum og aðstæðum. Búin
geta sprottið uppi í trjám, jarðvegi, þakskeggjum, innan húsa
og í raun hvar sem er. „Eina leiðin til að koma í veg fyrir að fá
bú í garðinn er að uppræta allt sem í honum er og malbika,“
segir Erling en fyrir garðunnendur þykir það ekki vænlegur
kostur. Erfitt er að koma auga á bú sem eru í myndun enda
eru vikugömul bú á stærð við golfkúlu. Stærstu búin geta svo
orðið á stærð við fótbolta þar sem, eftir tegundum, geta allt að
fimm þúsund geitungar lifað.
Fólk ætti að hafa bak við eyrað að búin þrífast víða og sýna
nokkrar varúðarráðstafanir. Í flestum tilfellum er ráðlagt að
eyða öllum búum sem finnast. Þó svo ekki sé mikið ónæði
af þeim á byrjunarstigum þess getur ónæðið orðið æði mikið
síðla sumars og þá sérstaklega undir lok þess þegar geitung-
arnir verða árásargjarnari. Erling segir hafa færst í aukana
síðustu ár að fólk eyði búunum á eigin spýtur. „Ég ráðlegg
fólki að kalla til fagmenn,“ segir Erling. „Það er engin ein
aðferð við að eyða búi og það getur farið mjög illa sé ekki rétt
staðið að verki.“
Einnig ætti fólk að sýna aðgát við garðvinnu og nota
hanska. Geitungar eru sólgnir í sætindi, bjór og vín sem geta
dregið þá að ásamt því að ýmis ilmefni, til að mynda í krem,
hafa sömu áhrif. Ágætt er að hafa flugnabana við höndina
en hárlakk getur einnig dugað vel. Einnig skal forðast að
ganga mikið um berfættur og passa vel að hafa þétt net yfir
barnavögnum. Stunga frá geitungi er sársaukafull og getur
framkallað sterk ofnæmisviðbrögð hjá sumum. Umfram allt
skal ekki setja geitungagildrurnar á þá staði sem geitunganna
er ekki óskað. Þessar gildrur draga geitunga til sín í þeim
tilgangi að fanga þá og því ættu þær að vera í fjarlægð frá
mönnum.
Fólk getur nálgast ýmsar upplýsingar um geitunga, býflug-
ur og lifnaðarhætti þeirra á heimasíðu Náttúrufræðistofnunar
Íslands, www.ni.is.
„Verið er að endurhanna vefinn,“ segir Erling. „Eftir tvær
til þrjár vikur verður vefurinn aðgengilegri til að leita sér
gagnlegra upplýsinga.“
Svo er einfaldlega að bíða og sjá hvernig sumarið mun
þróast fyrir geitungana.
Eina ráðið að malbika garðinn
Með nýrri árstíð koma nýir tímar. Sólin skín skærar og fuglarnir syngja. En að sama skapi fara
vængjuð skordýr á stjá og þeir eru margir sem kvíða komu geitunga í garða sína.
Í einum garði geta leynst mörg geitungabú og því ágætt að fara með gát
þegar rótað er í beðum og trén klippt til. NORDICPHOTOS/GETTYIMAGES
Bú trjágeitunga getur hýst nokkur hundruð geitunga þegar líður á sumarið.
Erling Ólafsson skordýrafræðingur. FRÉTTABLAÐIÐ/HARI
Hér má sjá opið geitungabú frá síðasta sumri. Þó að geitungarnir séu hvim-
leið kvikindi verður að gefa þeim hrós fyrir snilldar byggingarlist.
FRÉTTABLAÐIÐ/HÖRÐUR
■■■■ { hús & garðar } ■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■
C M Y CM MY CY CMY K