Tíminn - 25.04.1982, Blaðsíða 30

Tíminn - 25.04.1982, Blaðsíða 30
30 Sunnudagur 25. apiil 1982 Tedrykkja eftir morð! ¦ Myra Hindley hefur eignast fjölda vina þessi ár sem hun hefur setio i fangelsi og allir vitna um sterkan og, að þvi er virðist, heil- steyptan perstínuleika hennar. HUn er nú 39 ára gömul en virðist yngri, andlitsdrættirnir eru skýr- ir og röddin áköf þegar htín talar um hugaðarefni sín. Hana langar til að vera frjáls. Skömmu fyrir jól lagði hún enn einu sinni fram beiðnium að skilorðsnefndin tæki mál hennar til meðferðar en frá innanrikisráðuneytinu kom skip- un um að slikt kæmi ekki til greina. Arið 1980 kærði hiin bresk yfirvöld vegna þess að mál hennar fékk ekki einu sinni að koma fyrir nefndina en allt kom fyrirekki. Breskir stjtírnarherrar virðast staðráðnir i að halda henni i fangelsi um ókomin ár, og lái þeim hver sem vill. A mánudaginn var voru liðin nákvæmlega sextán ár siðan réttarhöld hófust i máli Ian Bradys og Hindleys. Réttað var i Chester Assizes, ákæran: morð á þremur börnum, Lesley Ann Downey, Edward Evans og John KUbride. Fyrir tvær sakir voru þessi réttarhöld skráð á spjöld sögunnar. 1 fyrsta lagi var lagt fram i réttinum segulband með óttasleginni rödd hinnar tiu ára Lesley Ann Downey, barnið veinaði og grét og grátbað um að fá að fara til móður sinnar. Lesley Ann Downey sást aldrei framar á lifi. Hins vegar var framburður mágs Myru Hindley, David Smith, 18 ára. Hann hafði, sagði hann, þurft að horfa upp á táninginn Edward Evans barinn til ólifis, og siðan neyddu þau Brady og Hindley hann til að hjálpa sér við að þrifa upp um- merkin um morðið — og þau voru ekki liul. Skömmu siðar komst David Smith, frá sér numinn af ótta, undan og flýtti sér til lög- reglunnar. Hann var aðalvitni saksóknara við réttarhöldin, og enn þann dag i dag segir Smith — sem núer 34raára — aðhann fyll- ist skelfingu og viðbjöði ef honum verður hugsað til morðsins. „Strákurinn hafði verið barinn 14 sinnum og blóðið flaut út um allt en hann vildi ekki deyja. Brady varð ofsareiður og hamað- ist á honum með hamrinum uns hann dó loskisn. Ég sé þetta fyrir mér eins og hæggerga kvikmynd, hvert smáatriði situr fast i huga mér. En siðan varð allt kalt. Brady sagði: ,,Myra, meiri subbuskapurínn af þessum," og siðan fórum við að þrifa. Hun náði i vatn og þvoði gólfið og veggina. Svo settumst viðniður og fengum okkur te og hún sagði: „Maður sá höggin speglast iaugunum á hon- um"." ,.Hún er mjög góð manneskia!" Framburður Smiths, ásamt rödd hennar á segulbandinu með Lesley Ann Downey, leiddi til þess að Myra Hindley var dæmd sek. Hvorttveggja leiddi einnig til þess að i vitund Breta varð hUn holdtekja hins illa. Það tóku margir undir með blaðinu Daily Star er þaö hrópaði: „Látið hana rotna i helviti!" Lögreglu- mennirnir sem unnu að mál- inu eru enn sama sinnis. Arthur Benfie'.d, fyrrum yfirmaður rannsoknarlögregluliðs sem vann að málinu, sagði er hann var spurður um álit á tilraunum Hindleys til að komast a skilorð:_ „Sextán ár eru vissu- lega langur timi i fangelsi. En hún á hvert einasta þoirra skilið." Hann minnti einnig á að dauðarefsing var afnumin i Bret- landi ári áður en morðin voru framin, og kvaðst ekki efast um að að öðrum kosti hefði hiin verið hengd. Annar fyrrverandi lög- reglumaður segir: „Ég hefði hengt hana með eigin höndum ef ég heföi haft tækifæri til." En hvernig má það vera að vin- ir Hindleys leggja svo gerolikt mat á persónu hennar? Hinn þekktasti meðal þeirra sem vinna að máli hennar er Longford lá- varður, vammlaus og virtur 76 ára gamall aðalsmaður, sem hefur heimsótt hana i fangelsið meöreglulegumillibilisiðan 1969. Annar þekktur maður i bresku þjóðlífi fór til fundar við hana árið 1974, John Trevelyan, sem segir að hann hafi hitt fyrir „stúlku sem sýnilega var gáfuö, aðlað- andiog tilfinninganæm. Mér þótti gaman að tala við hana." Dóttir Trevelyans, Sarah, tekur i sama streng. „Hún er mjög gáfuð og virðuleg. Hun er lfka mjög góð manneskja." Margir fleiri hafa látið i ljós svipaðar skoðanir og verða trauðla allir sakaðir um blindni i garð harðsvi'raðs morð- ingja. Það er skiljanlegt að David Smith vakni kófsveittur og ótta- sleginn eftir ógurlegar martraðir þar sem hann endurlifir atburði þennann hræðilega dag fyrir sextán árum, og það er lika skiljanlegt að hrollur fari um Arthur Benfield i hvert sinn sem hann heyrir lagið „Litli trommu- leikarinn" sem leikið var undir siðustu ópum Lesley Ann Downey. En hvernig ber þá að skilja að svo margir hafi látið heillast af Myru Hindley? Sumir hafa jafnvel gengið svo langt að fullyrða að ef til vill sé hun sak- laus af morðunum — en þvi hefur hún alla tið haldið fram sjálf. ..Kynngi blandin ró" Vist er að Myra Hindley er búin rikum persónutöfrum. Lög- fræðingur sem starfaði með henrii einu sinni segir: „Ég bjóst við að hitta skrimsli en það var nú eitt- hvað annað. Það var eitthvað við hana, ég veit ekki alveg hvað — einhver kynngi . blandin ró." Annar lögfræðingur hefur aldrei komist yfir kynni sin af henni. Fangelsissálfræðingur sem hafði afskipti af henni um hrið geymir eins og sjáaldur auga sins litla brUðu sem Hindley gaf honum, eða henni þvi sálfræðingurinn er kona. Bniðan er geymd á snyrti- borðinu. „Þannig hugsa ég um hana á hverjum degi." Annar sálfræðingur hefur út- skýrt þetta með þvi að Myra Hindley sé einfaldlega biiin ein- hvers konar „valdi", bæði yfir stuðningsmönnum sinum og and- stæðingum. Hann hefur lýst þvi að hUn hafi ótrUlega hæfileika til að koma sér fyrir á sömu bylgju- lengd og sá sem hiin hittir og vinna hann yfir á sitt mál. Þetta „vald" á áreiðanlega mikinn þatt i þvi að hún er ósködduð á sálinni eftir 16 ára vist i fangelsi, en fangelsi á Bret- landi eru, að flestra dómi, á- kaflega andstyggilegar vistar- verur. Flest þeirra eru gómul og illa búin, fangar eru allt oft margir og aðstæður bágar i flesta staði. Eins og minnst var á hér aö framan er Ian Brady niðurbrotinn maður eftir svo langa faneavist oe sennilega verður hann fluttur i geðveikra- fangelsi, ensii hefur orðið raunin um marga langtimafanga á Bret- landseyjum. Hindley lætur hins vegar engan bilbug á sér finna, enda þótt hiin viðurkenni að oft hafi hún verið að falli komin — ekki sist eftir að innanrfkisráðu- neytið neitaði hvað eftir annað að mál hennar yrði tekið fyrir. En lögreglumennirnir sem rannsökuðu morðmálið á sinum tima voru heldur ekki i neinum vafa um að þeir áttu i höggi við mjög óvenjulega manneskju. Flestir þeirra muna ennþá hvert smáatriði málsins og eru varla liklegir til að gleyma þvi ilr þessu það hefur greypst i huga þeirra sem geymir þó mörg ó- hugnanleg morðmál. ,,Það sem hann hefur gert. hef ég gert..." Lögreglumennirnir eru flestir hverjir ánægðir með sinn hlut I málinu. Morguninn eftir að Ed- ward Evans dó fór lögreglan að Wardlebrook Avenue 16, Hyde, en þá hafði DavidSmith tilkynnt um atburðinn. Þetta gerðist vel að merkja 7. október 1965. 1 svefn- herbergi & efri hæð hússins fundu lögreglumennirnir lik Edward Evans, þvihafði veriökomið fyrir iplastpoka og læst inni. Brady og Hindley voru flutt á lögreglustöð- ina og Brady haf ði fárra kosta völ en að játa. Hann sagði: „Við rif- umst og það kom til slagsmála." Hindley tók allt aðra afstöðu. „Ég gerði það ekki," sagði hiin, „og Ian gerði það ekki." Hún hélt þvi fram að dauði Evans væri „slys — það hefði aldrei átt að gerast." En jafnframt hnýtti hiin sig öað- skiljanlega við Brady með þvi að segja: „Það sem hann hefur gert, hef ég gert." Brady var ákærður fyrir morð- ið á Evans þennan sama dag en fyrsta kastið ftír Myra Hindley frjáls ferða sinna. En þá komu hin morðin upp á yfirborðið. 1 geymsluhtílfi á lest- arstöðinni i Manchester fann lög- reglan ferðatöskur sem höfðu meðal annars að geyma segul- bandsupptökuna með skelfdri rödd Leysley Ann Downey og niu ljósmyndir sem sýndu hana i klámfengnum uppstillingum. Daginn eftir fann lögreglan svo lik stúlkunnar i grunnri gröf á Saddleworth heiðinni. Þá skildi lögreglan loks mikilvægi ljós- mynda sem fundist höfðu og sýndu þau Brady og Hindley á heiðinni. Ein myndin sýndi Hind- ley nálægt gröf Downeys, og önn- ur, sem sýndi hana krjúpa með rakka sinn, leiddi til þess að lög- reglan fann gröf hins 12 ára gamla John Kilbride. Hindley var nú handtekin og færð til yfir- heyrslu en er nún var spurð um Lesley Ann Downey sagði hún: „ftg gerði það ekki. ftg drap hana ekki". John Kilbride kvaðst hún aldrei hafa heyrt minnst á áður. Arthur Benfield var staðráðinn I að brjóta mtítspyrnu hennar á bak aftur. Hann notaði rólegar aðferðir við yfirheyrslur, spjall- aði um hitt og þetta og reyndi svo ¦ Fyrir sextán árum voru þau Ian Brady og Myra Hindley dæmd I ævilangt fangelsi ú Bretlandi fyrir grimmdarleg morð á þremur börn- um. Mál þetta vaktimikla athygliá sinum tima og var ekkilaust viöað hrollur færi um breskan almenning, þau skötuhjú voru kölluð „læri- sveinar djöfulsins" og annað i þeim dúr enda varð ekki séð annað en þauhefðu framið morðin til þess eins að fullnægja afar afbrigðilegum og i rauninni illum hvötum. Eftir sextán ára fangavist er Ian Brady niðurbrotinn maður, andlega og Ukamlega, en Myra Hindley er stál- slegin sem aldrei fyrr. Og það sem meira er. Fjölmargir þeirra sem heimsótt hafa hana i fangelsið segja að hún sé nú ný og betri mann- eskja og þar sem betrunarhúsvistin hafi þegar borið tilætlaðan á- rangur eigi að gefa henni tækifæri til að spreyta sig úti I frelsinu. Al- menningsálitið er hins vegar algerlega á móti þvl og innanrikisráðu- neytið hefur ekki einu sinni leyft að mál hennar komi fyrir skilorðsnefndina.hvaðþá meira.Breska stórblaðið The Sunday Times fór nýlega isaumana á þessu máli og reyndi að kanna, fordömaláust, merkileganpersónuleikaMyruHindley.Héraðneðan er byggt á úttekt blaðsins. að leiða talið snögglega að morð- unum, en aldrei gaf Hindley færi á sér. A sama veg fór er lögreglu- fulltrúinn Margaret Campion reyndi að skapa sér traust Hind- leys með viðræðum um hvaðeina milli himins og jarðar — til dæmis trúmál, en þær Hindley voru báð- ar fæddar kaþtílskar. Allt kom fyrir ekki, er vikið var að morð- unum var Hindley ekki til við- ræðu um annað en hún hefði ekki gert neitt. 1 fyrstu hafði lögregl- an talið að Ian Brandy væri sterkari aðilinn af þeim tveimur en hún varð nú að skipta um skoðun. „Brady varð öðru hvoru fótaskortur i yfirheyrslunum" segir lögreglumaður einn, „en Hindley ekki i eitt einasta sinn". ..Hvers vegna gerðu þau þetta?" 18. október spilaði Benfield út trompi si'nu. Fyrst sýndi hann Hindley myndirnar af Downey. „Hún bar vasakliít sinn upp að vórunum.einsog hiin væri hrædd um að eitthvaðhrykki út Ur henni, en hún sagði ekki orð". Siðan lék hann fyrir hana segulbandið margumtalaða. „Ég sá æðarnar hamast á hálsinum á henni. HUn rak upp dálitið óp og sagði: „Ég blygðastmfn",enþetta var ieina skiptið sem við fengum nokkur viðbrögð frá henni. HUn endur- tók: „Ég segi ekki neitt , og við þaðsat". Er réttað var i málinu þóttist lögreglan viss um aö Brady yrði dæmdur sekur þar eð hann hafði játað aö hafa orðið Edward Ev- ans að bana. Lögreglumennirnir höfðu hins vegar enga hugmynd um hvernig málinu gegn Hindley myndi reiða af. Hún hafði ekki játað neitt og læknar lögregl- unnar hafði ekki tekist að greina dánarorsök þeirra Downeys og Kilbrides. A móti kom vitnis- burður David Smiths, sem lýsti þvi hvernig hUn hafði tekið þátt i að myrða Evans, fingraför hennar yoru á myndunum af Downey og rödd hennar heyrðist af segulbandinu. Einnig má nefna að sama dag og Kilbride hvarf hafði Hindley tekið bil á leigu og starfsmenn bilaleigunnar mundu vel að er honum var skilað hafði hann verið mjög forugur. Loks voru svo myndirnar af henni nálægt gröfunum á heiðinni. Framkoma Hindleys við réttar- höldin hjálpaði henni ekki. HUn brosti og gerði að gamni sinu við Brady á ákærendabekknum en bar fram vitnisburð sinn þurr- legri og tilfinningalausri röddu. Lögfræðingur hennar sagði henni að „nokkur tár" myndu ekki skaða, en hUn virti ráð hans að vettugi. Og niðurstaða var sú að þrátt fyrir algera neitun hennar var hUn dæmd fyrir morðin á Evans og Downey og fyrir að vera samsek i morðinu á Kilbride. Ásamt Brady, sem dæmdur var fyrir öll þrjU morðin, hlaut hUn Hfstiðarfangelsi. En lögreglunni þótti samt ým- islegt óútskýrt. Arthur Benfield segir: „Mörgum spurningum var ósvarað. Yfirheyrslurnar man ég mjög vel og aldrei, aldrei nokk- urn tim a, sýndi hUn nokkra iðrun eða sorg yfir þvl sem gerst hafði. Þó maður eigi að heita sjdaður lögreglumaður þykir manni ætfð ofurlitið vænt um slfkt. Og hvers vegna gerðu þau þetta? Hvað gerðu þau? í rauninni höfumvið ekki hugm ynd um það.'' ,,Enginiðrun ekki neitt" Rannsóknarlögreglumaðurinn Norman Mattin tók einnig þátt i yfirheyrslunum yfir Hindley, en hann starfar nU f lögregluliði Hong Kong. Hann hefur þetta um

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.