Samvinnan


Samvinnan - 01.05.1976, Side 11

Samvinnan - 01.05.1976, Side 11
Sbluskattskerfið er mjög gallað og þarfnast úrbóta á einn eða annan hátt, enda tel ég vafasamt að snúið verði aft- ur á þann hátt að auka beina skatta og draga úr óbeinum. Kemur þar margt til og ekki síst óskir verkalýðsfélaganna. Nefnd, sem skipuð var af fjármálaráðherra um tekjuöfl- un ríkisins skilaði áliti 1973. Nefndin taldi að úrbóta væri Þörf og taldi að um tvo kosti væri að ræða. !• Tekinn verði upp almenn- ur virðisaukaskattur, sem ég hef lýst hér að framan. 2- Söluskatti á siðasta stigi viðskipta verði að megin- reglu haldið. Gjaldstofn hans verði almennur (þ. e. flestar undanþágur felld- ar niður). Hins vegar verði tekið upp endurgreiðslu- kerfi til þess fyrst og fremst að eyða uppsöfn- unaráhrifum skattsins og jafna samkeppnisaðstöðu atvinnuvega í samkeppni við erlenda framleiðendur. Nefndin telur, að hvor kost- urinn sem verði fyrir valinu geri það nauðsynlegt að semja lög og reglugerðir nú þegar með það fyrir augum, að ný- skipan komi til framkvæmda eins fljótt og kostur er til að mæta tekjumissi vegna tolla- lækkana. Ég hef persónulega meiri trú á, að virðisaukaskattur verði valinn og má þar t. d. benda á st j órnarsáttmála ríkisstjórnar. núverandi © VHIHORF SAMVINNU- FÉLAGA Samvinnuhreyfingin hlýtur að sýna þessu máli mikinn á- huga. Ég hef fundið að sam- vinnufélögin hafa kvartað mjög undan söluskatti á smá- sölunni. Samvinnufélögin hafa inn- heimt og gert skil á söluskatti, af miklum heiðarleik, en það sama verður því miður ekki sagt um alla aðra, sem hafa jafnvel fallið i þá freistingu að draga undan söluskatti til að bæta samkeppnisaðstöðuna. Það skapar samvinnufélög- unum einnig erfiðleika, hversu mikil lánsverslun er á þeirra vegum. Þetta og ýmislegt fleira hefur orðið til þess að vekja mótmæli samvinnufélag- anna gagnvart söluskattinum. Samvinnufélögin verða því að athuga þessi mál, í þeim til- gangi að hafa áhrif á það, hvernig málum verður best fyrir komið frá þeirra sjónar- miði og þeirra aðila, sem þau hafa mest viðskipti við eins og bændur og útgerðarmenn. •— Aukin skriffinnska hjá smáað- ilum mun að verulegu leyti bitna á samvinnufélögunum. Heimildir: VirSisaukaskattur. Skýrsla fjármála- ráðherra, Jón Sigurðsson. Skatterne, Leiv Várdal. Nytt og bedre skattesystem, Trænd Hegne. ^ VÍSNASPJALL í jólabókaflóðinu ár hvert fljóta jafnan með bækur, sem litið ber á. Verðleikar þeirra eru ekki blásnir upp með básúnum sjónvarpsauglýsinga og myndarlegum ritdómum í blöðum. Þær hverfa — eins og dropi í hafið. Ekki eru þessar bækur þó ómerkari en hinar — nema siður sé. Vísur Æra Tobba nefnist snoturt kver, sem kom út á síðasta ári, og fáir virðast hafa tekið eftir. Jón frá Pálmholti hefur safnað saman rúm- lega fimmtíu Tobbavísum og ritar formála um höfundinn. Hringur Jó- hannesson listmálari hefur mynd- skreytt bókina fagurlega. Um Æra Tobba eða Þorbjörn Þórð- arson, eins og hann hefur ef til vill heitið réttu nafni, er fjarska lítið vit- að. Hann mun hafa verið uppi á sautj- ándu öld og hefur sannanlega verið samtíðarmaður Hallgríms Pétursson- ar og Brynjólfs biskups. Ekki hefur tekizt að koma Tobba inn í ættir landsins, þrátt fyrir góða viðleitni mikilhæfra ættfræðinga. Dr. Jón Þor- kelsson segir svo i bók sinni „Þjóðsög- ur og munnmæli": „Þorbjörn hét maður á 17. öld, er lézt nær 1660. Hann gerði sér upp vitleysu, að því er sumir segja, og var því ýmist kallaður Þor- björn vitlausi eða Æri Tobbi. Aðrir segja að hann hafi á yngri árum sín- um þótt efnilegur maður, skáldmælt- ur vel en æringi mikill. Hafi hann þá einu sinni eða oftar, er hann var spurður til vegar yfir vötn, svarað i gáska með visu°) og vísað þar til vaðs sem ófært var og ólíklegast, en ferða- menn hafi verið ókunnugir, farið að leiðsögn Tobba og drukknað allir..." Er annað svipað atvik hafði gerzt, átti að hafa komið ringl á Þorbjörn, og væri honum eftir það fyrirmunað að koma saman vísu, svo að vit væri í. Átti það að vera refsidómur drottins fyrir vanbrúkun á skáldskapargáf- unni. Æri Tobbi hefur að öllum líkindum verið úr alþýðustétt og unað illa rang- læti heimsins; til þess benda nokkrar vísur eftir hann. Jón frá Pálmholti varpar fram þeirri tilgátu, að Tobbi hafi verið mótmælaskáld og flutning- ur vísna hans einn liður í mótmælun- um. Kannski hefur hann verið Megas síns tíma? Þótt lítil vitneskja sé til um ævi Tobba, hafa vísur hans lifað fram á þennan dag. Og loksins nú, þegar lík- lega eru þrjár aldir liðnar frá láti skáldsins, hefur þeim verið safnað saman í bók. Við skulum fletta þessu kærkomna kveri hins sérstæða skálds og gripa niður í það hér og þar: °)Við ferðamann Veit ég víst hvar vaðið er vil ég ekki segja þér. Fram af eyraroddanum undan svarta bakkanum. Tobbi og Hallgrímur Hallgrímur Pétursson kvað: Finnst þú Tobbi firðum hjá flónsku reyrður hafti. Tobbi svaraði: Varaðu þig ef vilt ei fá verst úr mínum kjafti. Síldarmœr Aldan skjaldan galda grær græfa ræfra russu. Sæfra tæfra síldarmær sussu sussu sussu. Á sjó Högtum bögtum tæfra tögtum tunging þvaga. Gögtum skögtum gugnings snaga nú ætla ég að fara að draga. Á ferð Umbrum bumbrum hrævra hross hér eru menn á eftir oss. Umbrum bumbrum hrævra hre hverjir ætli þetta sér. Málum hallar Traðkast mengi tíð er dauf tekur málum halla. Réttargangur rass í klauf ruddafengið mútupauf. Á leið til prests Agara gagara úra rá ég held þið verðið að víkja frá. Agara gagara úra rum svo ég nái prestinum. Tómur askur Vampara stampara vumpara bumpara vaktist rómur. Fumbara þumbara fjandans lómur fékk mér ask og hann var tómur. 11

x

Samvinnan

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Samvinnan
https://timarit.is/publication/340

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.