Bjarmi

Árgangur

Bjarmi - 01.11.1928, Blaðsíða 18

Bjarmi - 01.11.1928, Blaðsíða 18
242 BJARMI sagt, fí'mni vjer vart þann dóm, einn eða neinn. Á þessu sviði verður að ske breyt- ing. Trúnaður milli prests og safn- aðar þarf að aukast. Nú ætla jeg að nefna þá orsökina, sem jeg bygg að valdi langmestu um, að prestarnir eru litlir sálusorgarar safnaðanna. Trúin er svo litil i söfn- uðunum. Öld vor er vantrúar- og efnishyggju-öld, og ekki sist bjer á landi er alment ræktarleysi við kirkj- una nú á timum. Stafar það af mörg- um ástæðum og get jeg að eins þeirrar, sem mjer finst helst. Nokkru fyrir og um aldamótin gegntókust fiestir mentamenn vorir af raunsæjisstefn- uiini, sjerstaklega sakir andagiftar og ritsnilli aðal-forvfgismanns bennar bjer á Norðurlöndum Georg's Brandesar. En hann var, sem kunnugt er, binn ákafasti og hatrammasti mótstöðu- maður kristni og kirkju. — E>ar sem þessir fylgjendur hans urðu síðar, sumir hverjir, meðal bestu og mestu manna þjóðar vorrar á ýmsum svið- um, er ekki að furða hve fijótt og mjög þeim ávanst í því efni, að snúa hug og bjarta fólksins frá trú og kirkju. Einkum eiga skáldin hjer hlut að máli. Tökum t. d. Hannes Haf- stein, Þorstein Erlingsson og Þorgils gjallanda. í Ijóðum og sögum þess- ara manna er varla minst svo á trú nje kirkju, að ekki sje gert gys að því, og leitast viö að rífa það niður. Og áhrifin urðu þau, að aðdáendur þeirra, einkum yngri kynslóðin, sneri baki við kirkjunni, ekki svo að hún segði sig úr henni, en sem var næst- um verra, með þvi að ganga af trúnni og verða að visnuðum stráum eða illgresi á kirkjn-akrinum. — Raun- sæjisstefnan ln-fir nú lifað sitt fegursta í nágrannalöndunum, En allir straum- ar fjara hjer siðar út, enda renna hingað siðar. — Enn munu þessi áhrif valda mestu um trúleysi safn- aðanna og sljóhygni manna á gildi kirkju og klerka. Að sumu leyti hefir heimsstyrjöldin, hjer sem annars- staðar, hrist menn upp úr dauöa- blundi efnishyggjunnar. En á hinn bóginn hefir hún lika fest hug manna við heiminn og dregið hann frá himninum, Á jeg þar aðallega við, að hún helir hert á lífsbaráttunni og gert bana örðugri, svo flestum finst þeir nú hafi fult i fangi með að draga fram likamslifið, og virðist þeir ekki geta gefið sjer tíma til að athuga um sáiarástand sitt. Þetta á að nægja til að gera Ijóst að doðinn i trúarlifinu er höfuðorsök þess, hversu illa er komið sambandi prests og safnaðar. Þeir, sem balda sig beila, leita ekki læknis. Ekki þeir heldur, sem enga trú hafa á læknin- um. Kynslóð full efnishyggju, sem álítur að enginn Guð sje til, eða æðri heimur, leggur að sjálfsögðu leið sina hjá kirkjunni og hirðir ekki að mæla prestana málum. Efnishyggjuöldin, margir samtima- menn vorir halda að bin svonefnda sál sje að eins verkanir hinna ýmsu parta liffæranna, — sagt með berum orðum, — þeir trúa því ekki að þeir hafi neina sál. Engin von þá, að þeir íinni nokkra þörf á sálusorgara. En er það ekki svo um mikinn hluta manna f söfnuðunum, að sálin, eilift líf, himnaríki og jafnvel Guð, eru að eins gömul og úrelt orð í eyrum þeirra, engar staðreyndir, — ekki það sannverulegasta. Nú hefi jeg minst á meinin. Þá er að drepa á læknisráðin. III. Samband prests og safnaðar fer því að eins batnandi að hvorir- tveggju hafi hug á þvi. Þess vegna tala jeg hjer til beggja aðila og byrja

x

Bjarmi

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Bjarmi
https://timarit.is/publication/379

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.