Jörð - 01.10.1943, Page 17

Eufemía Waage:
Aldarháttur
1VT 0 A DÖGUM heyrast háværar kvartanir um ])að, live
^ ósiðlæti, ókurteisi og‘ slæmar umgengnisvenj ur fari
i vöxt með þjóðinni og kemur mér ekki til hugar,
að hera brigður á það. En mig langar til að leita að or-
sökum þessa ástands og‘ bera það litilsháttar saman við
það, sem áður var.
Á uppvaxtarárum mínum voru umgengnisvenjur í mjög
föstum skorðum og voru það aðeins fáir, sem revndu að
ganga á svig við þær. Kann að vera að einhverjum hafi
fundizt sér þröngur stakkur skorinn, en fáir munu hafa
kveðið upp úr með það. Þjóðfélagið var lítið og hver
þekkti annan og það var ekki vandalaust að taka stefnu,
sem almenningsálitið fordæmdi. En því ber ekki að neita,
að þröngsýni og afskiptasemi um liag' annara var langt
úr iiófi á þeim árum og vandlæti um hegðun fólks, sér-
staldega kvenna, var svo mikið, að segja mætti, að fundið
væri að því, ef þær tóku fullstór skref. Það er satt, að allt
Ijótt klæðir konur ver en karla, en tepruskapur er þó
engu síður óklæðilegur en hispursleysi, þótt í meira lagi
sé. Er því sízt furða, þótt þröngsýni og ílilutunarsemi
fæði af sér andstæður sínar og að afleiðingarnar verði
léttúð og kæruleysi um álit annara. Enda held ég þvi
fram, að margt, sem talið var mönnum og konum til lýta
á þeim dögum, hafi verið helher vitlevsa, sem ekki stóðst
neina gagnrýni. Drykkjuskapur var þá töluverður meðal
karlmanna, og var lítið um það fengizt, ef ekki keyrði
langt úr hófi. Það þóttu samt meðmæli, að menn væru
góðir við vín, en að konur drykki þótti óhæfa, enda voru
þess þá fá dæmi, að vín sæist á konum, og her það sízt
að lasta. Að ganga á götunni með karlmanni þótti óvið-
eigandi fvrir stúlkur — jafnvel lalið til ósiðlætis.
Eitt er samt víst, að ])ótt einhverjar skorður hafi verið
settar við hegðun karlmanna af almenningsálitinu, þá
jöbd 269