Jörð - 01.10.1943, Page 20

ur einnig í nágrannalöndurium. Fvrir tæpum tuttugu ár-
um var ég á ferð í Noregi með manni minum. Heyrði
ég þá menn ])ar í landi kvarta mjög yfir siðspillingu þeirri,
sem þeim fannst liafa komið í kjölfar stríðsins. Þessu
er víst ekki liægt að neita, en hverjar geta verið ástæður
til þess, að svo þurfi að fara? Satt er það, að milljónir
manna féllu í þeirri styrjöld og að það var blómi þjóð-
anna, að minnsta kosli livað lireysti og líkamlegt atgervi
snertir. En ég trúi því ekki, að þeir, sem tóku sæti þeirra
i lífinu, liafi verið neitt lakari en þeir, sem féllu á víg-
völlunum. Hitt finnst mér sanni nær, að þeim hafi þótt
gamlir siðir og venjur lítils virði, samanhorið við þá sáru
og erfiðu reynslu, sem þeir urðu fyrir í styrjöldinni, og
hafi þess vegna haft þær að engu. Ég' lít svo á, að þess
vegna hafi margt fallið, sem feyskið var, en því miður
lika margt annað, sem gott var og viturlegt og studdist
við reynslu margra kynslóða.
Eitt er það enn, sem ég er sannfærð um, að þarna kem-
ur til greina: margir þeir, sem áður lifðu við lítinn kost
og fátækt, hafa nú brotizt til hjargálna og jafnvel góðra
efna. Geri ég ráð fyrir, að mörgum þeim, sem áður réðu
almenningsálitinu, þyki siðir og venjur þessa fólks lítt
lil eftirhreytni, en það veit ég, að muni vera upp og of-
an eftir mannkostum hvers einstaklings, en „nýir siðir
koma með nýjum herrum“, og þýðir ekki að fást um það.
Ég álít, að til framanskráðra orsaka megi rekja mörg
þau þjóðfélagsmein, sem mest er kvarlað yfir nú á dög-
um, en hitt sé ég líka, að þetta mál er miklu víðtækara
en svo, að unnt sé að gera því skil í stuttri blaðagrein,
svo að tæmandi sé. En það þvkist ég vita, að framtíðin
muni hæta úr mörgu þvi, sem okkur finnst nú fara af-
laga, og að við þurfum ekki að vera uggandi um okkar
hag, út úr þeim „lífsvenjubreytingum“, sem á hafa orðið.
En það gerir ekkert til, þó að við kvörtum lítið eitt vfir
því, sem okkur finnst ganga í öfugar áttir, því að svo
getum við hezt leiðrétt það, sem rangt er í fari okkar,
að við gerum okkur Ijóst, hvar við erum á vegi stödd.
272 jörð