Ægir - 01.01.1951, Qupperneq 8

2
Æ G I R
Haf narfjö rður sem útgerðarbær.
Eigi verður uin það deilt, að Hafnar-
fjörður er elzti útg'erðarstaður landsins á
nýja vísu. Þegar ég' orða það svo, á ég við,
að þær stoðir, sem lyft hafa útveginum í
það horf, sem hann veit nú, stóðu öndverð-
lega í jörðu í Hafnarfirði. Að sönnu má
ekki vanmeta þá bjargálnastoð, sem útver-
in gömlu voru, né láta sér sjást yfir þau
tengsl, er frá þeim lágu lil síðari þáttaskila
í sögu islenzkrar útgerðar. Það er t. d. ekki
ólíklegt, að Rannveig Filippusdóttir í Nesi
í Selvogi hefði haft minni fjárráð til stuðn-
ings frainkvæmdum liins unga bónda sins,
ef eigi hefði hún í fyrri búskap sínum áln-
ast nokkuð á útgerð úr jafnfengsælu útveri
og Selvogurinn var. En sem kunnugt er
var Bjarni Sivertsen síðari maður Rann-
veigar, og nú orðið vita flestir skil á þvi, að
hann er faðir að útvegsbænum Hafnarfirði.
Skúli landfógeti kaus Hafnarfjörð sem
bækistöð fyrir þilskipaútveg sinn, og það-
an gerði Bjarni Sivertsen út fyrsta þilskip
sitt og síðan hvert af öðru. En síðan B jarni
hóf útgerð sína þaðan, liafa Islendingar
stundað útveg á þilskipum óslitið. — Nú
gnæfir líkan af Bjarna í Hellisgerði, og vita
augu suður yfir fjörð, þangað sem skúta
hans stóð fullsmíðuð í septembermánuði
1803, einn merkilegasti forboði í islenzkri
útgerðarsögu.
Þræðirnir milli athafna Bjarna Sivertsens
og samtaka um kaupin á fyrsta togaranum
hingað til lands eru auðrakin. Hins vegar
bera þeir elcki með sér, að hann hefði
þurft að gera út frá Hafnarfirði, svo sem
raun á varð.
Enn má geta þess, að hafnfirzkur út-
gerðarmaður réðst fyrstur Islendinga í að
kaupa herpinót og hefja fiski með því veið-
arfæri.
I þessu blaði er leitazt við að gera nokkra
grein fyrir útgerðarbænum Hafnarfirði eins
og hann er um þessar mundir. Ætla ég, að
Iesendur blaðsins verði margs vísari eftir
að hafa lesið greinar þær, sem hér fara á
eftir. En þótt þar sé drepið á margt, er sitt
hvað ótalið enn, meðal annars ýmis fyrir-
tæki, sem eiga öðru fremur tilveru sina að
þakka útgerðinni í bænum.
Tvær stórar vélsmiðjur eru starfræktar
þar, Klettur og Vélsmiðja Hafnarfjarðar.
Þótt til þeirra fljóti niörg verkefni úr ýms-
um áttum, má fullyrða, að útgerðin og fisk-
iðnaðurinn j'cynist þeim drýgst. — Þá eru
þar þrjár netjagerðir, og er netjagerð Krist-
ins Kristjánssonar þeirra elzt. — Þorbjörn
Eyjólfsson verkstjóri og Haraldur Krist-
jánsson slökkviliðsstjóri hafa fundið upp
vél til að þvo stíuborð úr togurum, og gagn-
ar hún vel. Þá hefur Haraldur fundið upp
fiskþvottavél, mikið áhald, sem hann er
stöðugt að endurbæta. Hefur hún verið
notuð talsvert. Má vel fara svo, að uppfynd-
ing hans hafi mikilsverða þýðingu fyrir
saltfiskverkun okkar.
Umsvifamesti bátaútvegsmaður í Hafn-
arfirði er Jón Gíslason. Á hans vegum
starfar síldarsöltunarstöð, frystihús, fisk-
þurrkunarhús, nýtt og' stórt, fiskherzla og
netjagerð. Þeir munu fáir hér á landi, er
hafa jafnmörg og stór járn í eldi þessum
atvinnuvegi viðkomandi sem Jón Gíslason
og félög hans.
Ég' hefði kosið að geta greint frá því,
hve mikill hundraðshluti Hafnfirðinga lif»'
af sjávarútvegi og' atvinnugreinum tengdum
lionum og jafnframt, hve sjávarafurðir
framleiddar þar nema árlega miklu vcrð-
mæti. En mér hefur ckki lánazt að afla
gagna, er nægja til að greiða úr því.
L. K.