Morgunblaðið - 27.10.2017, Blaðsíða 20

20
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 27. OKTÓBER 2017
Hægt er að lýsa skoðun á ritstjórnargreinum Morgunblaðsins á http://www.mbl.is/mogginn/leidarar/
Það hefur ekkiverið mælthversu vel
háttvirtir kjós-
endur, eins og við
heitum öll þessar
vikurnar, fylgjast
með því sem á borð
er fyrir þá borið.
Frambjóðendur mæta í 10
manna kippum í útvarp og eru
allir spurðir um það sem „stjórn-
andinn“, sem frambjóðendur
hafa ekkert að segja um hver sé,
telur nauðsynlegt að fá upplýst.
Það er oftar en ekki helst auka-
atriðin. Engin raunveruleg um-
ræða á sér stað, hvað þá eitthvað
sem kalla mætti kappræður eins
og það hét forðum tíð.
Langflestir talsmenn fram-
boða telja það vænlegast til
vinnings (svo stolið sé slagorði
HHÍ) að lofa sem mestum fjár-
útlátum á næsta kjörtímabili.
Þeir, sem bjóða best, treysta því
að hinir háttvirtu gleypi það að
gæðin komi frítt fyrir þá því að
„þeir“ muni borga allan brús-
ann, allt frá tertum ofan í titt-
lingaskít sem lofað er að skaffa.
Það er engum vel við „þá“ og
sumum reyndar mjög illa við
„þá“. „Þeir“ eiga meira en nóg
og munar ekkert um það að
standa undir þessu smáræði sem
samanlagt er útgjaldaaukning
upp á svo sem 400 milljarða á
einu kjörtímabili. Það er ekki
nóg með að „þeir“ eigi auðveld-
lega fyrir þessu lítilræði heldur
liggur í loftinu að
„þeir“ hafi flestir
stolið því sem „þeir“
eiga. Það er því ekki
vonum fyrr að ná
þessu aftur.
Þá er því jafn-
framt lofað í ann-
arri hverri setningu
að lækka vexti hér á landi niður í
það sama og er „í löndunum sem
við berum okkur saman við“. Þar
eru opinberu vextirnir víða 0,0%
og það er ekki vegna þess að
neinn vilji það. Það er neyðar-
ástand sem átti að standa í eitt
eða tvö misseri en hefur staðið í
næstum áratug. Íslenskir fram-
bjóðendur halda að þetta sé öf-
undsvert neyðarástand, reyndar
eina öfundsverða neyðar-
ástandið sem til sé í heiminum. Í
þessum 0-vaxtalöndum hefur
ekki náðst að vekja hagvöxtinn
af þyrnirósarsvefni og atvinnu-
leysi ungs fólks er þar á milli 30
og 50%. En þar þurfa menn
heldur ekki að burðast með
krónu „sem hefur orðið okkur
dýrkeypt“ eins og einhver sagði
um myntina, þá sömu sem kom
Íslandi svo hratt upp úr krepp-
unni að vakti undrun nær og
fjær.
Er ekki hugsanlegt að þannig
hafi verið talað einmitt úr ranni
þess sem þekkti betur og nánar
til þess og þeirra sem raunveru-
lega reyndust okkur dýrkeypt,
þótt „sumir“ slyppu betur með
skrekkinn en sanngjarnt var.
Því miður fer senni-
lega flest framhjá
flestum í þessari
árlegu uppákomu
kosninga}
„Þeim“ skal blæða
Jean-ClaudeJuncker, for-
seti framkvæmda-
stjórnar Evrópu-
sambandsins, hefur
kynnt fjölda til-
lagna sem eiga að
hans sögn að „auka
lýðræði í Evrópu“.
Þessu aukna „lýðræði“ ætlar
Juncker að ná fram með því að
takmarka enn frekar völd aðild-
arríkjanna þegar kemur að
töku ákvarðana í Brussel. Nú
vill hann afnema neitunarvald
þeirra á ýmsum mikilvægum
sviðum, auk þess að koma á fót
embætti fjármálaráðherra Evr-
ópusambandsins, sem lið í því
að afnema efnahagslegt full-
veldi aðildarríkjanna.
Ætlunin er að hrinda þessu í
framkvæmd í vor, sem sagt lík-
lega um sama leyti og Evrópu-
sambandsflokkarnir íslensku
munu blása lífi í aðildarum-
sóknina fái þeir til þess þing-
styrk.
Ekki þarf að fara mörgum
orðum um Viðreisn, flokk sem
var stofnaður til þess eins að
reyna að koma Íslandi inn í
Evrópusambandið. Samfylk-
ingin er á svipuðu róli og hefur
lengi verið einsmálsflokkur
með Evrópusambandsaðild og
upptöku evru sem
svar við öllum
álitamálum. Flokk-
urinn áttar sig á að
lítill áhugi er á
þessu helsta
stefnumáli nú um
stundir þannig að
hann leggur minni
áherslu á málið en áður, en
frambjóðendur hans leyna þó
ekki áhuga sínum séu þeir
spurðir – og jafnvel óspurðir.
Vinstri grænir leika tveimur
skjöldum í þessu máli, sem eru
skýr skilaboð um að þeir ætla
aftur inn í aðlögunarferlið með
Samfylkingunni. Fyrir kosn-
ingarnar 2009 harðneitaði
flokkurinn því að til greina
kæmi að sækja um aðild en
sótti svo um aðild strax að
kosningum loknum. Nú gætir
flokkurinn sín vel á að segja
ekkert sem túlka megi sem svik
þegar hann mun standa að nýju
fyrir aðildarumsókn eftir kosn-
ingar.
Og ekkert bendir til að
Vinstri grænir muni láta það
trufla sig í þessum efnum þó að
ESB hyggist afnema stærri
hluta fullveldis aðildarríkjanna,
enda hefur sýnt sig að fullveldi
landsins er ekki ofarlega á blaði
hjá forystu flokksins.
Nú hyggst ESB
auka „lýðræði“ með
því að draga enn
frekar úr fullveldi
aðildarríkjanna}
Völdin verði aukin í Brussel
Í
kosningunum næstkomandi laugar-
dag felst sögulegt tækifæri til tíma-
bærra breytinga. Tvær síðustu
hægristjórnir hafa hrökklast frá, sú
seinni eftir aðeins átta mánuði. Þrjár
síðustu ríkisstjórnir sem Sjálfstæðisflokkur-
inn hefur leitt eða tekið þátt í hafa sprungið.
Að baki er glataður tími, heilt ár farið í súginn
frá kosningum í fyrra. Takmarkaður vinnu-
friður hefur gefist fyrir endurteknum
hneykslis- og spillingaruppákomum og orðstír
landsins hefur ítrekað beðið hnekki. Er ekki
komið nóg af slíku í bili?
Nú þarf að verða breyting á. Við þurfum
trausta stjórn sem hefst handa og notar hag-
stætt árferði til að byggja upp. Þannig stjórn
bjóðumst við Vinstri græn til að mynda með
þeim sem eru okkur sama sinnis um þörfina á
breyttum og betri vinnubrögðum, uppbyggingu í stað
kyrrstöðu, eflingu velferðarsamfélagsins og fjárfestingu í
innviðum, fjárfestingu í framtíðinni.
Formaður VG, Katrín Jakobsdóttir, talar mjög skýrt
um sinn vilja. Hún vill leiða heiðarlega og trausta ríkis-
stjórn, góða stjórn fyrir fólkið í landinu. Ég leyfi mér að
spyrja býður einhver flokkur betur? Eiga íslensk stjórn-
mál einhvern sem er betur til þess fallinn en Katrín Jak-
obsdóttir að sameina þjóðina að baki sér, einhvern sem
þjóðin getur betur treyst. Ekki benda ítrekaðar mælingar
á trausti og trúverðugleika stjórnmálaforingja til þess.
Undirritaður er sannfærður um að örvæntingarfullar til-
raunir að undanförnu til að reyna að rýra trúverðugleika
Katrínar hafa þegar snúist í höndum þeirra sem
það hafa reynt og munu hitta þá sjálfa fyrir í
kosningunum á laugardaginn. Almenningur vill
ekki stjórnmálabaráttu þar sem óhróðri er
dreift um andstæðinga. Þetta hef ég heyrt fjöl-
marga nefna undanfarna daga að gefnu tilefni.
Ekki heldur að stefna eins flokks sé skrum-
skæld af öðrum flokki eða reynt að magna upp
tilefnislausa hræðslu, hvort sem það er við
skattahækkanir sem ekki standa til eða annað.
Það sem ónefndum andstæðingum Katrínar
hefur yfirsést er að styrkur hennar liggur ein-
mitt í því að hún beitir ekki óvönduðum með-
ulum í sinni stjórnmálaframgöngu. Hún er mál-
efnaleg, hófstillt og kemur sínum boðskap
þannig til skila að þjóðinni líkar og þjóðin skilur.
Það er m.a. af þessum sökum sem Katrín Jak-
obsdóttir er svo prýðilega til þess fallin að leiða
næstu ríkisstjórn. Gegnumheiðarleg og traust, vönduð í
málflutningi og öllum samskiptum, er hún óumdeilanlega í
góðri stöðu til að laða menn til samstarfs, samstarfs sem
grundvallast á heilindum og er þar með líklegt til að end-
ast.
Tryggjum Vinstri grænum góða kosningu, Katrínu Jak-
obsdóttur sterkt umboð til að leiða næstu ríkisstjórn og
gerum næstkomandi laugardag sögulegan. Við getum
gert betur, miklu betur en að undanförnu og skulum gera
það saman.
Steingrímur
J. Sigfússon
Pistill
Gerum laugardaginn sögulegan
Höfundur er oddviti Vinstrihreyfingarinnar –
Græns framboðs í Norðausturkjördæmi.
STOFNAÐ 1913
Útgáfufélag: Árvakur hf., Reykjavík.
Ritstjóri:
Davíð Oddsson
Aðstoðarritstjóri:
Karl Blöndal
Ritstjóri og framkvæmdastjóri:
Haraldur Johannessen
hlutdeild vefmiðla árið 2015 32%,
31% í Svíþjóð en 18% hér. „Framan-
greindar niðurstöður sýna að ís-
lenskur fjölmiðla- og auglýsinga-
markaður er að mörgu leyti frá-
brugðinn mörkuðum annars staðar
á Norðurlöndunum,“ segir í árs-
skýrslu fjölmiðlanefndar. „Íslenskir
auglýsendur og birtingahús virðast
því enn sem komið er halda tryggð
við innlenda fjölmiðla og telja fé
sínu best varið til auglýsinga í
þeim.“
Kvartanir aukist um 60,9%
Skráðir fjölmiðlar hér á landi
voru 164 í árslok 2016, það ár voru
átta fjölmiðlar nýskráðir hjá fjöl-
miðlanefnd, sjö þeirra vefmiðlar.
Fjölmiðlar með almennt leyfi til
hljóð- eða myndmiðlunar voru 41 í
árslok 2016 en auk þess var Ríkis-
útvarpið ohf. með leyfi samkvæmt
lögum um Ríkisútvarpið. Þá voru
veitt 23 skammtímaleyfi til hljóð-
miðlunar, álíka mörg og árið áður,
en umsækjendur um skammtíma-
leyfi til hljóðmiðlunar voru fyrst og
fremst æskulýðsmiðstöðvar, grunn-
og framhaldsskólar, frístunda- og
félagsmiðstöðvar og sveitar- og
íþróttafélög, segir í ársskýrslunni.
Fjölmiðlanefnd bárust 23
kvartanir 2016, sem var 60,9% aukn-
ing frá fyrra ári. Átta kvartanir bár-
ust frá almenningi árið 2016, sjö
kvartanir bárust frá keppinautum
þeirra sem kvartað var yfir, þrjár
frá hagsmunasamtökum og hags-
munafélögum, tvær frá forseta-
frambjóðendum, ein frá stjórnmála-
flokki, ein frá erlendu fyrirtæki og
ein frá Ofcom, fjölmiðla- og fjar-
skiptaeftirlitsstofnun Bretlands. Sjö
málum lauk með ákvörðunum og
einu með áliti nefndarinnar.
Auglýsendur tryggir
innlendum fjölmiðlum
Skiptingauglýsingateknaámilli fjölmiðla2016
Heimild: Fjölmiðlanefnd
Prentmiðlar
(dagblöð, tímarit,
landsmálablöð o.fl.)
Sjónvarp
(leiknar, skjámyndir,
kostanir)Útvarp
(leikið, lesið, leikir)
Innlendir vefmiðlar
Erlendir vefmiðlar, 3,6%
Annað (útiskilti, bíó o.fl.), 4,2%
30,4%
28,5%
16,6%
16,7%
Dagblöð Stærstur hluti auglýsingatekna hér á landi fer til prentmiðla,
andstætt því sem er annars staðar á Noðurlöndunum.
SVIÐSLJÓS
Ingveldur Geirsdóttir
ingveldur@mbl.is
Stærsti hluti auglýsingateknahér á landi fer til prent-miðla, andstætt því sem erannars staðar á Norður-
löndunum þar sem auglýst er mest í
sjónvarpi og á netinu. Þetta kemur
fram í ársskýrslu fjölmiðlanefndar
2016, sem kom út í vikunni.
Auglýsingasala jókst hér á
landi í fyrra um 6,3% frá 2015, en
árið 2016 keyptu fimm stærstu birt-
ingahúsin á Íslandi auglýsingar fyr-
ir rúma fimm milljarða. Talið er að
birtingahús kaupi um helming aug-
lýsinga á markaði, segir í ársskýrsl-
unni.
Hlutur prentmiðla þ.e. dag-
blaða, tímarita, landsmálablaða o.fl.,
í auglýsingatekjum var 30,4% í
fyrra, sé eingöngu litið til auglýs-
inga sem voru keyptar af birtinga-
húsum, og varð 3,6% samdráttur frá
fyrra ári. Sjónvarpsauglýsingar
fylgja í kjölfar prentmiðlanna með
28,5% hlut af auglýsingatekjum og
standa í stað m.v. fyrri ár. Hlutur
útvarps var 16,6% og hélst nánast sá
sami á milli ára. Innlendir vefmiðlar
voru 16,7% auglýsingatekna 2016 og
fer sú hlutdeild vaxandi ár frá ári.
Erlendir vefmiðlar, þar með taldir
samfélagsmiðlar, virðast hins vegar
lítil áhrif hafa á íslenska auglýsinga-
markaðinn enn sem komið er en
þeir fengu 3,6% birtingafjár í sinn
skerf 2016.
Frábrugðin Norðurlöndunum
Auglýsingamarkaðurinn hér á
landi er að ýmsu leyti frábrugðinn
því sem gerist í Noregi og Svíþjóð.
Ef litið er til skiptingar birtingafjár
árið 2015, samkvæmt skýrslu Nordi-
com, má sjá að á Íslandi birtast 34%
auglýsinga í prentmiðli m.v. 14% í
Noregi og 20% í Svíþjóð. Sjónvarps-
auglýsingar eru tæp 30% hér en um
40% í Svíþjóð og Noregi og á meðan
útvarpsauglýsingar ná 17% hér eru
þær aðeins 5% í Noregi og 3% í Sví-
þjóð. Í þeim löndum er auglýsingafé
í auknum mæli varið í auglýsingar á
samfélagsmiðlum og leitarsíðum á
netinu.Vefmiðlar, innlendir og er-
lendir, höfðu alls 50,2% markaðs-
hlutdeild í Danmörku árið 2016 og
þar af runnu 56,5% af því fé sem
varið var til auglýsinga á netinu til
erlendra fyrirtækja. Í Noregi var