Fréttablaðið - 23.02.2016, Blaðsíða 13
Fréttablaðið birti þann 18. febrúar sl. grein eftir Hörð Arnarson for-stjóra Landsvirkjunar undir heit-
inu Skýrar reglur eru forsenda sáttar.
Tilefnið er umræða undanfarna daga
um drög að breyttum starfsreglum
verkefnisstjórnar rammaáætlunar.
Drögin birtust á vef umhverfisráðu-
neytisins í byrjun febrúar og voru að
miklu leyti eftir forskrift Landsvirkj-
unar, sbr. grein framkvæmdastjóra
Landverndar í Fréttablaðinu 16. þ.m.
Landvernd er hjartanlega sammála
forstjóra Landsvirkjunar um það að
skýrar reglur eru nauðsynlegar í þessu
mikilvæga og viðkvæma ferli og að
um þær þurfi að ríkja einhvers konar
sátt í þeim skilningi að fólk hafi það á
tilfinningunni að unnið sé eftir anda
laganna. Samtökin hafna því aftur á
móti algerlega að þær breytingar sem
Landsvirkjun hefur hlutast til um
stuðli að sátt eða séu samkvæmt bók-
staf og anda rammaáætlunarlaga.
Megintilgangur rammaáætlunar er
auðvitað sá að orkunýting vegist á við
aðra nýtingu landsvæða (vernd er líka
nýting) í faglegu ferli þar sem sérfræð-
ingar leggja mat á náttúrufar, verndar-
gildi, hagkvæmni virkjanakosta,
samfélagsleg áhrif o.s.frv., til þess að
tryggja að við förum ekki fram úr
okkur í einhliða orkunýtingu. Náttúra
landsins er nefnilega ekki bara óvið-
jafnanlegur orkugjafi, eins og skilja
má af orðum Harðar, heldur á hún sér
tilverurétt óháð mönnum, er hluti af
menningu okkar og þjóðarsál, fjöregg
ferðaþjónustunnar og óviðjafnanleg
uppspretta andlegrar næringar.
Hlutverk Orkustofnunar
ofmetið
Landvernd dregur ekki í efa hlutverk
Orkustofnunar við að skilgreina og
leggja fram lista nýrra virkjunarkosta,
sbr. 2. mgr. 9. gr. laganna. Deilan snýst
um endurupptöku virkjunarkosta á
svæðum sem Alþingi hefur þegar sett
í nýtingarflokk eða verndarflokk og
um verklag varðandi það endurmat.
Landsvirkjun heldur því fram að verk-
efnisstjórn beri, skv. lögum, að fara í
öllu að tilmælum Orkustofnunar, líka
þegar um er að ræða endurmat virkj-
unarkosta á skilgreindum verndar-
eða orkunýtingarsvæðum. Fyrirtæk-
inu var eins og kunnugt er misboðið
þegar verkefnisstjórn hafnaði mati á
Kjalölduveitu á þeim forsendum að
um væri að ræða lítt breytta Norð-
lingaölduveitu, nota bene á land-
svæði sem þegar er í verndarflokki.
Landvernd hafnar lagatúlkun
Landsvirkjunar. Í því sambandi er rétt
að benda á að Orkustofnun leggur
ekki mat á landsvæði og rammaáætl-
unarlögin kveða skýrt á um hlutverk
verkefnisstjórnar varðandi endurmat,
sbr. 3. mgr. 9. gr.: „Verkefnisstjórn
getur … endurmetið virkjunarkosti
og landsvæði sem gildandi áætlun
nær til og lagt til breytingar á henni“.
Flokkun Alþingis í verndarflokk
er yfirlýsing um friðun
Flokkun svæðis í verndarflokk
er yfirlýsing um að svæðið sé svo
verðmætt í náttúrufarslegu, menn-
ingarlegu og/eða samfélagslegu til-
liti að það beri að friðlýsa fyrir orku-
nýtingu. Enda segja lögin skýrt að
stjórnvöld skuli hefja undirbúning
friðlýsingar svæða í verndarflokki
strax og Alþingi hefur samþykkt
tiltekinn áfanga rammaáætlunar
(4. mgr. 6. gr.). Orkufyrirtæki geta
á sama hátt hafið undirbúning að
nýtingu svæða í nýtingarflokki.
Samkvæmt rammaáætlunarlögum
heyrir endurmat þessara flokka til
undantekninga: „Ætla má að það
verði einkum virkjunarkostir sem
eru í biðflokki áætlunarinnar sem
færist í annan flokk þótt ekki sé úti-
lokað að virkjunarkostir í öðrum
Sátt Landsvirkjunar er ólán náttúrunnar
flokkum geti færst á milli flokka.“
(aths. með frumvarpi til laga nr.
48/2011, undirstrikun höfundar).
Það er fullkomlega óeðlilegt að
stjórnsýslustofnun orkumála, Orku-
stofnun, hafi vald til að skikka verk-
efnisstjórn rammaáætlunar, þessa
yfirlýsta sáttaferlis, til að endurmeta
svæði sem ber að friðlýsa að lögum.
Ríkir jafnræði?
Orkugeirinn bendir á að jafnræði
ríki í þessum efnum þar sem einn-
ig megi taka upp virkjunarkosti
í nýtingarflokki. En er jafnræðið
e.t.v. meira í orði en á borði? Hafa
náttúruverndarsamtök, ferðaþjón-
ustuaðilar og aðrir sem bera hag
náttúrunnar fyrir brjósti sama efna-
hagslegt bolmagn og stór orkufyrir-
tæki til að móta tillögu um endur-
mat og fylgja henni eftir?
Aðrar tillögur til breytinga á
starfsreglum verkefnisstjórnar sem
Landsvirkjun hefur haft frumkvæði
að eru ennfremur til þess fallnar að
gera ferlið pólitískara og tortryggi-
legra, ekki skýrara, þar á meðal til-
laga um að umhverfisráðherra fari
með yfirstjórn verkefnisstjórnar og
faghópanna. Of langt mál er að fara
út í þá sálma í þessari grein. Vel má
vera að endurskoðaðar starfsreglur
að hætti Landsvirkjunar auki sátt
á þeim bæ og öðrum orkubæjum.
En fari þær óbreyttar í gegn munu
þær rústa sátt og tiltrú Landverndar
á þessu mikilvæga ferli og ég hygg
allra þeirra sem vita að framleiðsla
unaðsstunda er ekki síður mikilvæg
þjónusta náttúrunnar en framleiðsla
kílóvattstunda.
Nái breytingar á starfsreglum
verkefnisstjórnar ramma-
áætlunar fram að ganga
munu þær rústa sátt og tiltrú
Landverndar á þessu mikil-
væga ferli og ég hygg allra
þeirra sem vita að fram-
leiðsla unaðsstunda er ekki
síður mikilvæg þjónusta
náttúrunnar en framleiðsla
kílóvattstunda.
Snorri
Baldursson
formaður
Landverndar
Vélarnar fást eingöngu í Bosch-búðinni.
Tilboð gildir til 1. mars eða á meðan birgðir endast.
Opið virka daga frá kl. 11 - 18
og á laugardögum frá kl. 11 - 16.
Bosch, þvottavél
Serie 4, WAN 282B7SN
Ný 7 kg þvottavél með íslensku stjórnborði.
1400 sn./mín. og í orkuflokki A+++.
Mjög hljóðlátur, kolalaus mótor með 10 ára ábyrgð.
Kynningarverð: 89.900 kr.
Fullt verð: 129.900 kr.
Bosch, þurrkari
Serie 4, WTH 8520SSN
Nýr 8 kg þurrkari með íslensku stjórnborði og rafrænum
rakaskynjara. Orkuflokkur A++. 40 mínútna hraðkerfi.
Krumpuvörn við lok þurrkunar.
Fullt verð: 129.900 kr.
Kynningarverð: 89.900 kr.
Bjóðum nú nýja þvottavél
og nýjan þurrkara á
einstöku kynningarverði.
8
Frábært par, sem hugsar vel um þig.
Hlíðasmára 3 . Sími 520 3090
www.bosch.is
s k o ð u n ∙ F R É T T A B L A ð i ð 13Þ R i ð J u D A G u R 2 3 . F e B R ú A R 2 0 1 6