Íslenskar landbúnaðarrannsóknir - 01.09.1975, Blaðsíða 43

Íslenskar landbúnaðarrannsóknir - 01.09.1975, Blaðsíða 43
MYNDUN MÓAJARÐVEGS í SKAGAFIRBI 41 SUMMARY Soil formation in Skagafjörður, northern Iceland. Grétar Guðbergsson Agricultural Research Institute, Keldnaholt, Reykjavík. Loessial soil formation during the Holocene in Skagafjördur is investigated. Twenty seven soil profiles have been measured and grain size and mineralogical analysis have been made. Tephrochronology, based on four light tephra layers (H5, H4, H3, Hi) from the vol- cano Hekla, provides a time scale for the history of the soil formation. The grain size analysis show that the mean grain size in three soil profiles (8, 14, 24) is 0,07 mm, i.e. fine sand. The raatio between fine sand (d > 0,063 mm) and fines (d < 0,063 mm) is used to reveal changes in grain size within profiles and between pro- files. This ratio decreases from the beginning of soil formation at the end of the Last Glacial up to the later Bog Period (Subat- lantic). With increasing vegetation the movement of windblown material will be reduced and formation of loessial soils consequently limi- ted. This reflects the climatic deterioration at the beginning of the later Bog Period. Loessial soil in the Skagafjördur area is mainly composed of dark brown and altered brown volcanic glass, derived from the Ice- landic Moberg Formation. Rhyolithic tepra is only 17% and rock fragments and crystals contribute about 15% of the grains. This soil material, apart from rock fragments and crystals contrasts within the bedrock of the area, and must largely have been transported by wind into the area during the soii forma- tion period. Clay minerals 'have not been de- tected. As said above the rhyolithic tephra layers originate mainly from the volcano Hekla. The oldest is H-, (7100 B.P.) and after that rhyolithic tephra grains begin to appear in the soil and these are markedly enriched after the fall of the tepra layer Hi (2900 B.P.) which is the thickest in the area, 3 — 12 cm. Accumulation of soil has been relatively slow up to Hi (4500 B.P.), averaging about 0,05 mm/year. During the time between H ( and H3 (4500—2900 B.P.), the accumula- tion decreases to 0,04 mm/year. During the later Birch Period climatic conditions have been more favorable than at any other time during the Holocene. During that period vegetation covered larger areas than at any other time in Holocene times. Thus the area exposed to wind erosion was reduced. Rate of soil accumulation was then doubled during the period 2900 B.P. (H3) to the Settlement (874 A.D.) to become 0,07 mm/year. This is due deteriorating climate during the earlier half of the later Bog Period. Since the be- ginning of the Settlement the accumulation rate increases greatly, probably due to influ- ence of dense population and subsequent cle- aring of shrubland for farming and grazing. From 874 A.D. to 1104 A.D. (Hi) the accu- mulation rate is 0,74 mm/year, and from 1104 A.D. to the present the rate has been 0,5 mm/year. It is noteworthy how close the relationship is between the soil formation and the changes in vegetation cover during pre- historic time as can be seen by the low sand/ fines ratio. This relationship is greatly distur- bed by human activity in historical time.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72


Íslenskar landbúnaðarrannsóknir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Íslenskar landbúnaðarrannsóknir

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.