Mímir - 01.05.1972, Blaðsíða 14

ur, tekur við flatlendi um 100 m langt og 70
m breitt. Hjá gilinu er hálfsokkinn grjótveggur,
sem að öllum líkindum mun ekki hafa verið
varnarveggur, heldur táknræns eðlis.
I öðrum átmm blasir einungis við haf og
himinn. Ekki hefur verið grafið upp þarna, en
þó er nokkuð Ijóst, hvernig háttað hefur til.
Mest ber á kirkjurústum á miðju svæðinu.
Hefur kirkjan verið ferhyrnd, 5bó m löng og
3 m breið að innanmáli. Dyr eru á miðjum
vesturvegg, og sér móta fyrir glugga á ausmr-
veggnum, en þetta er sammerkt flesmm kirkj-
um frá þessum tíma. Hún er líklega ekki yngri
en frá 8. öld, en gæti jafnvel verið byggð fyrir
700. Þó er óvíst um aldur steinkirkna yfirleitt
og skiptar skoðanir um það.
Skipulagslaust umhverfis kirkjunna eru grasi-
vaxnar tóftir ferhyrndra kofa af ýmsum stærð-
um, og er það óvanalegt, þar sem slíkir kofar
vora yfirleitt hringlaga. Munu þetta hafa verið
kofar munkanna og hinir stærsm tii sameigin-
legra afnota, svo sem bókasafn, gestahús, korn-
þurrkunarhús o. s. frv. Þarna eru þó einnig
tóftir lítilla hringlaga kofa. Klausmrstað þenn-
an má bera saman við keltneska klaustrið í
Tintagel á Cornwall, sem vitað er, að var í
notkun á 5.—8. öld. Dýrnesborgar er hvergi
getið í miðaldarheimildum, en með fornleifa-
uppgreftri mætti sjálfsagt komast að því, hve
lengi þarna var klaustur.23
Bezt varðveitta írska klaustrið stendur á klett-
óttri eyju undan Kerry-ströndinni á SV-Irlandi.
Er það klaustrið á Skellig Michael. Orðið Sceil-
lec merkir klettur og er sérstaklega notað um
hengiflug. Seinna orðið vísar til heilags Mikaels.
Reyndar mætti fremur nefna eyju þessa stórt
sker, því að úr lofti að sjá líkist hún mest skeri
og virðist alls ekki uppgöngufær. Þarna var
klaustur þegar á 8. öld, en ekki er vitað, hve-
nær það var stofnað, líklega þó á 6. eða 7.
öld. I Píslarvottasögu klaustursins í Tallaght,
sem rituð er í lok 8. aldar, er getið um einn
munka klaustursins. Auk þess er minnzt á
klaustrið í annálum, fyrst árið 823, er sagt er
frá árás á það, og má ætla, að þar hafi verið
klaustur eitthvað fyrir þann tíma. Þetta tvennt
sannar tilvist klausmrsins á 8. öld.
Mynd 2: Uppdráttur af Skellig Michael.
14