Morgunblaðið - 07.11.1971, Blaðsíða 11

Morgunblaðið - 07.11.1971, Blaðsíða 11
MORGUNBLAÖIÐ, SUNNUDAGUR 7. NÓVEMBER 1971 11 Við gluggann eftir sr. Árelíus Níelsson Boðorðin tíu og boðorðið eina Fréttir berast af þeirri gremju, sem ráðamenn í Sov- étríkjunum eru haldnir yfir auknum ahuga fólks á kristn- um boðskap og kirkjulegum menningararfi. En vel mæitti jafnframt vekja athygli á þvi, að hægt og hœgt þokar í sömu átt hér norður á Islandi, þrátt fyrir allt aðra stjórnarhætiti. Þar er undanhaldið í kennslu kristinna fræða kunnasta dæmið er fer þó svo hægt að fáir veita at- hygli. Sama eða svipað má segja um feirningarundirbúníng, sálimanám og salimasönig, sem talið er ámælislaust að gera broslegtt í augum f jöldans og foreldrair virðast lárbt fcunna að meta til hags og heiMa börnuim siniuom. Ég hitti einn af mætum borgoruim ekki aMs fyrir Höngu. Hann segisit raun- ar ekki hafa imikið traust á kirkjunni og spurði mig, hvað mér fyndist um að af- nema kristinfræðikennsliu úr skólium. „Ég kann vel við orðalagið um itrúarbragðafræðsJu" bætti hann við. „Hér ríkir tirúfrelsi og þá á ekki að kenna í aknennium skólum neitt sem sérstaklega heiitdr kristinfræði", sagði hann lika. Satt að segja fann ég, að flest trúarbrögð eru að ein- hverju leyti götur rcil Guðs, og að því leyti gat þessi hugs andi maður hafit rétt fyrir sér. Og sannarlega hefur ver- ið nóg af sundrung og böli, grimmdaræði og styrjöídum, sem eiga rót að rekja til mis- munandi itrúarbragða, og svo er ennþá víða um heim. Saninarlaga meguim við, sem köiiumst kristin bera kinn- roða af skömm yfir því, hve hræðilega oft og langt marg- ir foringjar kirkjunnar fyrr á öldum hafa villzt frá anda Krists og leiðsögn úit á hinn breiða veg haturs og hræsni, hroka og þröngsýiri. En samt varð mér að orði við þeranan samborgara, að slikt afhám kristinna fræða væri eða mundi verða þjóð- arógæfa og glæpur gegn börnium og komandi kynslóð- um. „Auðvitað finnst mér, að ætti að kenna boðorðin tiu" sagði hann þá. „Þau tU- heyra að vissiu leyti öllurn trúarbrögðum, og eitithvað verður að haida sig við." En lítam þá á þennan horn stein hans. Lítium þau ekkl í Ijósi óþægilegra regina, sem hafðar eru til þess að dæma eftir og fordæma fyrir brot á eða sem bönn, sem flest- ir þykjast geita fuillyrt, að ekki ættu að vera til. „Ekk- ert að banna", segja jafnvel uppeldisfræðinigar. „Það eyk ur aðeins löngun til afbrota," er svo bætt við með mesta spekingssvip. „Aðgangur bannaður", og svo ér einmitt ráðizt á garð- iim og yfir hann? Nei, þetta er vjiitJieysa. Það verður alit- af margt, sem verður að banna óvitum. Og sumir eru það býsna lengi, ótrú- lega margir ævilangt. Og sé athugað, þá eru 8 af þessum 10 boðorðum bönn. Aðeins tvö, þriðja og fjórða um helgidagahaldið og fjöl- skylduna eru boð. Það er því ekki efnilegit fyrir þá, sem ekki vilja banna neitt, að dragnast með þessi gömlu boðorð iengur. En hvernig færi nú samt um ailit, sem kallað er lög og samf élagsreglur, ef þeim væri sleppt? Það yrði eitthvað eríitt hjá lögfræðingum að ártta sig, þótit ekki séu nú nefndir uppalendur og siðakennarar. Ætli það kæmi ekki fljót- lega í ijós, að þessi fornu bönan, sem hafa nú verið akk- erið á sigiingu vestrænna þjóða <ma þúsundir ára, eru býsna mikils verð, miklu meira en leiðinda nöldur, sem bannar aðgang að fegurstu skógarstígunum og beztu stöðum baðstrandarinnar. Væri ekki nær að liita á þau sem góða vini á vegin- um, velviijaðar raddir hinna reyndu og fróðu, sem hvísia vinigiarnlegri röddu: „Gættu þín, gerðu ekki þetta, ef þú vilt verða gæfu- söm manneskja. Þú munt iðr- ast þess síðar, ef þú ferð ekki að mínum ráðum." Eða gætu þau verið varnargarð- ur um síkið og brunninn, sem vernduðu börnin frá að detta ofan í og drufcfcna í glöðum leik? En efitir á að hyggja, það er ein leið fram hjá boðorð- unum eða ættum við að segja það er ein leið til að halda þau öH jafnvel án þess að kunna þau. Það var einu sinni maður eða meistari, sem lét sig þau miklu skipta og saigðist ekki vera kominn til að afnema þau, heldur til að fullkornna þau. Hann stytiti þau úr tiu i tvö boð —• engin bönn. Gott? „Efeka skalitu Guð og menn." Einm af hans ustu fylgjendum, Ágústinus kirkjufaðir, sem þótti nú raunar býsna strangur og stiunduim þröngur, stytti þetta enn rneira og sagði: „Elskaðu — og gerðu svo allt, sem þú vilt." Hann var sem sé viss um, að barn, mb elskar foreldra sína af ein- lægni mundi ekki vilja breyta gegn óskum þeirra og vonium. Þá ætti að vera nóg að kenna börnuim að elska t.d. góða foreldra. Og hann taldi vist, að sá, sem elskar Guð, það er að segja þann kraft, sem birtisit i góðleika, sannleika, réttlæti og fegurð, bann vill ekki stela, ljúga, svikja, myrða og særa o.g heldur því óbeinlín- is eða ósjálfrátt boðorðin ríu, þót* hann svo ekki hefði heynt þau. Og þetta er raunverulega hinn sanni kristindómur, Mfs- stefha elskunnar. AHt ann- að, hvort sem það heitir trú- arbrögð eða heiigisiðir eru að eins umbúöir. Kjarninn er kaerleiksboðorðið eina — <>)>• mikla. missið ekki af bls.13 GODAR SERHÆÐIR tii sölu Fasie;gnamiðsföðsn Austurstrœti 12 SÍMAR 20424 — 14120. EIGEiMDUR SKODA BIFREIÐA VITIÐ ÞÉR AÐ VIÐ SELJUM SNJÓ- HJOLBARDA UNDIR SKODANN YÐAR ÓDÝRARA EN AÐRIR (ADEINS EITT DÆMI UM AÐ SKODA VARAHLUTIR ERU ÓDÝRARI) EIGENDUR ANNARRA BIFREIDA ERU KOMNIR A BRAGÐIÐ. MENN KAUPA BARUM í AUKNUM MÆLI UNDm VOLKS- WAGEN, MOSKVITCH OG FLEIRI BIF- REBDIR, ÞVÍ AÐ ENDING BARUM HJÓL- BARÐANNA ER ORÐIN ALKUNN A ÍS- LANDI. FULLNEGLDIR BARUM HJÓL- BARDAR KOSTA: Stœrð 1SS-14J4 Kr. 2470.- Stœrð 590-15J4 Stœrð 560-15/4 Stœrð 600-16/6 FRESTID EKKI LENGUR AÐ FÁ YDUR VETRARHJÓLBARÐA SKODABÚÐIN AUÐBREKKU 44-46 KÓPAVOGI SÍMI 42606 Kr. 2495.. Kr. 2640.- Kr. 3190.- BARUM %\í SPYRNUMUiyST- 01! BREGZT YÐUR EKM í VETRAR- með DC-8 til London dlld IdUSdrddgd LOFTLEIDIR

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.