Morgunblaðið - 13.11.1983, Síða 29

MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 13. NÓVEMBER 1983
29
blóðsýni sjúklingsins beiðninni.
Sýnið er flokkað og valið blóðsýni
úr blóðgjafa í sama blóðflokk. Síð-
an er blóð frá blóðþega og blóð-
gjafa samprófað. Þarf oft að gera
mörg samræmingarpróf þegar til-
tekinn sjúklingur þarf margar
blóðeiningar.Þetta er gert til að
tryggja að sjúklingurinn verði
ekki fyrir aukaverkunum.
EINN MAÐUR GEF-
IÐ 94 SINNUM
Á skrifstofu Blóðbankans eru
haldnar sérstakar skrár yfir alla
þá sem gefið hafa blóð til bankans.
Eru í skránum upplýsingar um
einstaklinginn, blóðflokk og hve
oft hann hefur gefið blóð. Sérstak-
ur listi er yfir þá sem hafa gefið
blóð 30 sinnum eða oftar, en þeir
eru nú yfir 300 að tölu. Ber þar
hæst nafn Stokkseyringsins Stef-
áns Jónssonar sem hefur gefið
blóð í 94 skipti. Þá er einnig sér-
stök skrá yfir þá sem eru í fátíðum
blóðflokkum.
Áður en blóð er notað til blóð-
gjafar er það rannsakað innan
veggja Blóðbankans. Allt blóð er
rannsakað með tilliti til lifrar-
ERFÐARANNSÓKN-
IR Á HVÖLUM
Ekki er einungis lögð stund á
mannerfðarannsóknir á deildinni,
dr. Alfreð hefur á undanförnum
þremur árum stjórnað þar hvala-
erfðafræðirannsóknum og aukið
með því verulega upplýsingar um
hvalastofna við ísland og víðar.
Þá eru einstakir sjúkdómar
teknir til rannsóknar í erfðafræði-
deildinni. Má þar nefna rannsókn-
ir í sambandi við áunna ónæmis-
bæklun sem hafa farið fram á
þessu ári. Eru það eitilfrumu-
rannsóknir auk ónæmiserfðarann-
sókna á mönnum, sem hafa
dreyrasýki eða hafa fengið mikið
af storkuefnum til langs tíma.
Fyrir tveimur árum hófst síðan
nýr þáttur í ónæmisrannsóknum,
en þá hóf dr. Leifur Þorsteinsson,
ónæmisfræðingur, störf við bank-
ann eftir sex ára framhaldsnám í
Osló.
Erfðafræðideildin hefur, eins og
aðrar deildir blóðbankans, sam-
starf um margvíslegar rannsóknir
við háskóla, sjúkrahús og blóð-
banka erlendis. Þá hefur Blóð-
bankinn haft samvinnu við erfða-
Þar fer hótfur lítri í þágu lækninga.
bólgu og syphilis og ef ástæða
þykir vegna annarra sjúkdóma. Þá
fara fram ýmsar rannsóknir og
ber þar hæst rannsóknir á erfða-
þáttum. Erfðarannsóknardeild
bankans hefur starfað frá því 1976
og hefur til dagsins í dag verið
rannsakað þar blóð úr 8.500 ein-
staklingum, þar af hafa 3.000
manns verið vefjaflokkaðir.
Skiptast þær rannsóknir í
tvennt, annars vegar í grunn-
rannsóknir, sem beinast einkum
að samspili sjúkdóma og erfða-
marka, s.s. gigt, sykursýki, Park-
insons-veiki og ýmsum innkirtla-
sjúkdómum. Hins vegar eru þjón-
usturannsóknir sem hafa að
mestu verið vefjaflokkagreining
og önnur erfðamarkagreining af
ýmsum ástæðum. Má þar nefna
greiningu vegna lyfjameðferðar á
gigt og skyldum sjúkdómum, líf-
færaflutning, aðallega á nýrum og
beinamerg, þegar um hvítblæði
eða brenglaðan merg er að ræða.
Þessi erfðafræðigreining er einnig
notuð í réttarerfðafræði, t.d.
barnsfaðernismálum og lögreglu-
málum. Hefur eftirspurn eftir
þessum rannsóknum aukist veru-
lega, einkum á sviði ónæmiserfða-
fræði, frá því að erfðarannsókna-
deildin tók til starfa, en hún er
undir stjórn dr. Alfreðs Árnason-
ar, erfðafræðings.
fræðinefnd Háskólans á annan
áratug.
MEIRA BLÓÐ,
AUKIÐ HÚSRÝMI
Eins og áður segir hefur Blóð-
bankinn frá fyrstu tíð starfað í
húsnæðinu við Barónsstíg. Dugði
húsrýmið vel framan af, en fyrir
fimm árum tók að þrengja að og
var þá byggt við húsið. Þrengsli
hafa nú á nýjan leik gert vart við
sig í bankanum. Hefur í þeim efn-
um komið til tals að stækka þann-
ig að byggð verði ein hæð ofan á
húsið við Barónsstíg eða að starf-
semin verði á tveimur stöðum.
Hvorug hugmyndin hefur þó kom-
ið til framkvæmda, en að sögn dr.
Ólafs Jenssonar, forstöðumanns
bankans, er fyrirsjáanleg aukning
á blóðsöfnun. Benti hann í því
sambandi á að þegar þar að kæmi
að hjartaskurðlækningar yrðu
teknar upp hér á landi myndi
blóðþörf sjúkrahúsa aukast til
muna, svo og með aukinni starf-
semi bankans í tengslum við
krabbameinslækningar. „Þessi
starfsemi tengist og framförum í
læknavísindum. Þannig verður
blóðbankastarfsemin að haldast í
hendur við aðra þætti lækninga til
að tryggja velferð sjúklinganna,"
sagði dr. Ólafur ve
Islenskar og finnskar
kuldahúfur úr skinni
á böm og
fullorðna
ísl. Mokkaskinnhúfur, herra
Verð kr. 655.-
Finnskar skinnhúfur. Bisan
herra. Verö kr. 2.490.-
Bamahúfur, Mokka.
stærð S.M.L.XL. Verð kr. 420,-
Dömuhúfur, gæruskinn,
stærð S.M.L. Verð kr. 775,-
Skinnlúffur
á böm og fullorðna
Barnalúffur. stærð 4-6-8-10
Verð kr. 190,-
Lúffur á fullorðna,
stærð S.M.L.XL.
Verð kr. 440.-
RAMMAGERÐIN Sendum í póstkröfu —
HAFNARSTRÆTI 19 Simi 179,0 °S 12001
Fjplskyldu’festival”
í Olfusborgum
helgina 25—27. november
Samvinnuferðir-Landsýn, Alþýðuorlof og ASÍ efna til spennandi
skemmtiferðar fyrir alla fjölskylduna síðustu helgina í nóvember.
Vönduð gistiaðstaða
Ferðin hefst síðdegis á föstudegi og lýkur á sunnudagskvöldi. Gist er
í Ölfusborgum, þar sem allt er til reiðu að skapa Ijúfa og eftirminnilega
helgi í faðmi fjölskyldu og vina.
Fjölbreytt dagskrá
Meðal fjölmargra skemmtilegra dagskráratriða eru pylsupartí, kvöld-
vökur, gönguferðir, jólaföndur, allir mögulegir og ómögulegir leikir,
sögustundir, mikið af dansi og söng, og spennandi uppákomur þar sem
keppt er um glæsileg ferðaverðlaun. Og svo er auðvitað ógleymanlegt
út af fyrir sig að drífa alla fjölskylduna í „sumarbústaðinn“ í lok
nóvember!
Verð aðeins kr. 250 fyrir fullorðna og aðeins kr. 150 fyrir börn 5 til 13
ára og frítt fyrir yngri en 4 ára.
Nestispakkinn innifalinn
Við gefum hverri fjölskyldu fjölbreyttan nestispakka - svona til öryggis!
Tekið er við pöntunum og nánari upplýsingar veittar á aðalskrifstofu
Samvinnuferða-Landsýnar.
Óvenjulegasta fjölskyldu„festival“ sem sögur fara af hér á landi. *
Samvinnuferdir - Landsýn
AUSTURSTR/ETI 12 - SÍMAR 27077 & 28899