Morgunblaðið - 02.09.1999, Blaðsíða 34

34 FIMMTUDAGUR 2. SEPTEMBER 1999
LISTIR
MORGUNBLAÐIÐ
KVIKMYIVDIR
Háskólabfó
HLAUPTU, LÓLA, HLAUPTU
„LOLA RENNT" ★★★
Leikstjórn og handrit: Tora Tykwer.
Kvikmyndatökustjóri: Frank Griebe.
Aðalhlutverk: Franka Potente,
Moritz Bleibtreu, Herbert Knaup,
Nina Petri. Þýskaland 1998.
ÞÝSK kvikmyndagerð hefur
ekki verið upp á marga fiska frá
því þýska nýbylgjan leið undir lok
en hér er kominn hressilegur
stormur frá hinu forna kvik-
myndaveldi. Hlauptu, Lóla,
hlauptu heitir myndin og býður
upp á kraðak af stílbrigðum, lunk-
inni endurtekningu, pælingar um
tíma og frásögn og einstaklega
hlaupaglaðan aðalleikara. Líklega
er það rétt sem sagt er að þetta sé
besta myndin frá Þýskalandi í
áraraðir.
Leikstjórinn og handritshöfund-
urinn byggir hana upp á endur-
tekningu svipað og Kieslowski
gerði þegar hann fjallaði um hend-
inguna í Tilviljun. Lóla hefur tutt-
ugu mínútur til þess að bjarga
kærastanum frá skelfilegum örlög-
um og innan þess þrönga tímara-
mma verður hún að útvega sér
100.000 mörk. Hún hleypur af stað
og við sjáum hvernig tilviljanir og
örlög eru sífellt að grípa í
taumana.
Hugmyndin er bráðskemmtileg
og útfærsla hennar sömuleiðis.
Höfundurinn, Tom Tykwer, notar
ýmsa tækni til þess að koma sög-
unum til skila, 35 mm filmu, vídeó-
myndir, ljósmyndir og teiknimynd-
ir og yfir öllu saman djmur látlaust
tæknitónlist. Hann hefur víða orðið
fyrir áhrifum frá öðrum kvik-
myndagerðarmönnum; kannski
þau séu greinilegust frá Tarantino.
Hann beitir hinni mismunandi
tækni mjög kunnáttusamlega og
býr til einstaklega hressandi og
skemmtilega og spennandi og gam-
ansama bíómynd sem hlýtur að
virka (og gerir það vonandi) sem
vítamínsprauta á þýska kvik-
myndagerðarmenn.
I myndinni er að finna pælingar
um margvísleg efni er snerta ást-
arsöguna og spennusöguna og um
tímahugtakið auðvitað sérstaklega
og ekki síst um endalok bíómynda.
Við fáum þrjár útgáfur af endin-
um og fáum að velja þann sem
okkur þykir bestur og hann er
ekki endilega sá sem höfundurinn
er greinilega sáttastur við í lokin.
Yfirleitt er sagan hömruð í áhorf-
andann en inni á milli eru smáat-
riði sem auðveldlega geta farið
framhjá áhorfandanum og hafa
heilmikið gildi.
Franka Potente í hlutverki Loiu.
Cher í hlutverki sínu í Te með Mussolini.
Hlauptu, hlauptu,
hlauptu
Eitt af því sem Tykwer gerir er
að sýna inn í framtíð fólks sem á
vegi Lólu verður með stuttri ljós-
myndasögu og framtíðin sú getur
verið mjög breytileg (og spaugileg)
eftir því hvernig hann kýs að hafa
það. I einu atriðinu stendur Lóla
(frábærlega leikin af Franka Pot-
Bergman lætur
gamminn geisa
Bæjarbíó, Ilafnarfirði
BERGMANS RÖST
Rödd Bergmans ★★
greinilegur aðdáandi Bergmans
spjallar við hann um kvikmyndir
hans út frá þeim atriðum sem hon-
um þykja merkilegust í verkum
leikstjórans. Þannig bera þættirnir
nöfn eins og „Blekking tírnans",
„Tónlist nærmyndarinnar" og
„Spegilbrot". Það er eiginlega
ente) kyrr á götuhorni (það gerist
ekki oft) og við sjáum unga konu
nálgast hana frá hlið. Unga konan
er úr fókus en þegar hún er komin
upp að Lólu er hún allt í einu orðin
að gamalli konu.
I þessari mynd getur sekúndu-
brot orðið að mannsaldri.
Arnaldur Indriðason
Gunnar Bergdahl.
Svfþjóð 1998.
SÁ SEM langar að sjá þessa
heimildarmynd í þeim tiigangi að
fræðast um Bergman sem leik-
stjóra eða persónu getur gleymt
því. „Samtal í átta þáttum“ er und-
irtitill myndarinnar, þar sem
Fuoco Ensemble í
Hásölum og Eyjum
HOLLENSK-ISLENSKI tónlist-
arhópurinn Fuoco Ensemble hefur
verið á tónleikaferð um landið og
verður með tónleika í Hásölum,
Tónlistarskóla Hafnarfjarðar, í
kvöld, fimmtudagskvöld, kl. 20 og í
Tónlistarskóla Vestmannaeyja laug-
ardaginn 4. september kl. 17.
Á efnisskrá eru þrjú verk. Tríó
fyrir klarínettu, selló og píanó op.
114 og Kvintett fyrir klarínettu og
strengjakvartett op. 115 eftir Jo-
hannes Brahms, og Strengjakvar-
tett nr. 17. í B (Veiðikvartettinn)
eftir Wolfgang Amadeus Mozart.
Fuoco Ensemble skipa fiðluleik-
ararnir Ingrid van Dingstee og
Marjolein van Dingstee, Jónína
Auður Hilmarsdóttir lágfiðluleikari,
Helga Björg Ágústsdótth- sellóleik-
ari, Rúnar Oskarsson karínettuleik-
ari og Sandra de Bruin píanóleikari.
Þau kynntust við nám í Tónlistarhá-
skóianum í Amsterdam og eru ým-
ist nýútskrifuð eða um það bil að
ljúka námi við skólann.
Hollensk-íslenski tónlistarhópurinn Fuoco Ensemble heldur tónleika í
Hafnarfirði og í Vestmannaeyjum.
nauðsynlegt að vita ýmislegt um
lífshlaup leikstjórans og kvikmynd-
ir hans til að vera einhverju nær
um innihald samtalanna.
Leikstjórinn sér enga ástæðu til
að myndskreyta samtalið á neinn
hátt, og notfæra sér þannig þá
kosti sem miðillinn sjónvarp hefur
fram yfir útvarp og dagblöð, en það
hefði getað verið meira lifandi fyrir
áhorfandann auk þess að styðja við
ýmsar tilvitnanir hans. Sami
ramminn af andliti Bergmans
rennur yfir alla myndina, með titl-
um þáttanna inn á milli. I lokin eru
svo taldar upp allar myndir meist-
arans, með myndum úr þeim.
Bergman er skemmtilegasti ná-
ungi og kemur með marga áhuga-
verða punkta, eins og hvað honum
þykir um bíó nútímans. Fín mynd
fyrir mikla aðdáendur.
Hildur Loftsdóttir
Knáar kerlingar
Iláskólabíó
„TEA WITH MUSSOLINP*
Te með Mússólíní ★★
Lcikstjórn: Franco Zeffirelli.
Ítalía 1998.
MARY Wallace tilheyrir hópi
enskra kvenna sem sest hafa að í
Flórens og hittast iðulega til að
drekka saman te. Yfu-maður henn-
ar hefur eignast dreng í lausaleik,
sem missir móður sína, Mary tekur
hann að sér og elst hann upp í
þessu enska kvennafargani. I
seinni heimsstyrjöldinni eru þær
álitnar ríkisóvinir og eru sendar í
búðir. Þar gengur á ýmsu, ekki síst
eftir að amerísk vinkona þeirra
slæst í hópinn.
Maggie Smith og Judy Dench
bera af í hlutverkum sínum sem
snobbhænan og listunnandinn í
þessari mynd sem er uppfull af
kvenstjörnum þar sem Cher, Lili
Tomlin og Joan Plowright leggja
einnig hönd á plóg. Saman mynda
þær hóp skemmtilega ólíkra
kvenna sem standa saman þegar á
reynir, ... en það reynir ekkert
sérstaklega mikið á. Frekar átaka-
laus og yfirborðskennd mynd þar
sem leikstjóranum tekst engan
veginn að byggja upp neina
dramatíska spennu eða tilfinninga-
lega dýpt sem er synd með alla
þessa kvenskörunga á handleggn-
um. Þó má á stundum hlæja að
henni, sérstaklega þegar enska
snobbhænan Maggie Smith er að
hneykslast á því hversu óheflaðir
Ameríkanar geti verið.
Hildur Loftsdóttir
Hvað svo?
Ilegnboginn
„THREESEASONS"
Þrjár árstíðir irk'k
Tony Bui 1998.
Víetnam.
FIMM söguhetjur eru í þessari
mynd; ung blómatínslustúlka, eldri
bandarískur hermaður (Harvey
Keitel), lítill munaðarlaus strákur,
leiguhjólamaður og gleðikona. Sög-
ur þeirra liggja meira og minna
saman, þar sem þau eru öll að
reyna að finna sér sess í lífinu, í
von um að það geti orðið betra.
Sögurnar eru hversdagslegar og
sjálfsagt dæmigerðar fyrir Ví-
etnam og þau áhrif sem stríðið hef-
ur haft á þjóðfélagið. Þetta er mjög
sérstök mynd, því einhvern veginn
er ekki verið að reyna að segja
neitt, engin lausn finnst á málunum
og sögurnar hvorki byija né enda.
Eins og maður hafi rétt fengið að
kíkja inn í líf nokkurra mannvera
og fái svo ekki að sjá meira. Hvað
gerist svo?
Með fallegri myndatöku og
áhugaverðum persónum tekst leik-
stjóranum að fanga huga áhorfand-
ans og vekja hjá honum spurningar
sem hann verður að svara sjálfur.
Hildur Loftsdóttir
Húmor í
grámyglunni
lláskólabfó
MANSTU EFTIR DOLLY BELL?
„SJECAS LI SE DOLLY BELL?“
★★
Emir Kusturica.
Júgóslavía 1981.
SARAJEVO verkamannsins á
sjöunda áratugnum er grá og gugg-
in, þar sem fólk gerir sig ánægt með
lítið. í þessu umhverfi vex unglings-
strákurinn Dínó upp, í lítilli íbúð
ásamt foreldrum og þremur systk-
inum. Það er ekki langt í pólitíska
undirtóninn sem einkennir Kust-
urica, og gerir hann óspart grín að
sósíalískum tilburðum flestra og
áhrifum kommúnismans á heimilis-
lífið. Pabbi Dínós er múslimi og
eitilharður kommúnisti sem stjóm-
ar sínu heimili með harðri hendi,
gerir skýrslur um framgöngu bai-na
sinna og býr þau þannig undir
kommúníska draumalandið sem Jú-
góslavía breytist brátt í.
Þetta er þroskasaga Dínós, sem
er stöðugt að vinna í sjálfum sér og
vill verða betri frá degi til dags.
Umhverfí unglinganna einkennist
af algjörri aðdáun á vestrænni
menningu og svo áhuganum á kyn-
lífí. Húmorinn í myndinni er mjög
góður og jafnvel absúrd. Fyndnir
félagar, dáleiðslutilraunir, lygasög-
ur, hljómsveitaræfingar og ástar-
ævintýri lýsa upp grámyglulegan
heim Dínós í þessari fyrstu bíó-
mynd Kusturicas.
Hildur Loftsdóttir