Dagblaðið Vísir - DV - 24.05.2003, Blaðsíða 16

Dagblaðið Vísir - DV - 24.05.2003, Blaðsíða 16
16 LAUGARDAGUR 24. MAÍ 2003 Helgarblað x>v Georgiana og Díana, frænkur sem brutu gegn ýmsum boöum þjó&félagsins og lif&u hneykslanlegu lífi, aö áliti margra samtíöarmanna þeirra. Ævisogur þessara sjálfstæöu kvenna hafa vaklo nokkra athygli. Sjálfstæðar frænkur Síöustu árin hefur mikil gróska veriö í breskri ævisagna- ritun þar sem rýnt er í líf kvenna á liönum öldum. Am- anda Foreman hefur hlotio mikiö lof fyrir ævisögu sína um Georgiönu hertogaynju og Carola Hlcks hefur einnig fengiö góöa dóma fyrir bók sína um frænku Georgiönu, laföi Díönu Beauclerk. Bók Amöndu Foreman kom út árið 1998 og fékk Whitbread-verðlaunin það sama ár sem besta breska ævisagan. Amanda var þá einung- is þrítug, doktor í breskri 18. aldar sögu og er bókin hennar fyrsta. Viðfangsefnið er ekki af verri endanum, Georgiana Spencer, formóðir Díönu prinsessu af Wales. Georgiana var á sinni tíð tískudrottning aðalsins, mikið sam- kvæmisljón, vinkona hinnar ógæfusömu frönsku drottningar Marie Antoinette og hafði þó nokkur ítök í Whig-flokknum, sem var for- veri Frjálslynda flokksins þar í landi. Einkalíf hennar var með miklum ósköpum, eins og lýst er í bókinni. Um Georgiönu var sagt að þegar hún birtist væru allra augu á henni og þegar hún væri ekki viðstödd væru allir að tala um hana. Hún fæddist á ættaróðali Spencer-anna, Althorp, árið 1757, dóttir auðugra foreldra. Sautján ára giftist hún hinum tuttugu og fimm ára hertoga af Devonshire, sem hún þekkti sáralítið. Strax eftir giftingu komst Georgiana að því að mað- ur hennar hafði engan áhuga á henni, enda hafði hann nýlega eignast barn með ástkonu sinni. Einhver sagði að það væri sérkennilegt að eini maðurinn á Englandi sem ekki væri ástfanginn af Georginu væri eiginmaður henn- ar. Eitt sinn kom Georgiana að manni sínum þar sem hann var að drekka te í borðstofunni ásamt fjölskylduvinum. Hún gekk til hans og settist í kjöltu hans. Orðalaust hratt hann henni burt og gekk út úr herberginu. Bókalisti Máls & Menningar Allar bækur 1. Lost in lceland. Siqurqeir Siqurjónsson 2. Ferðakort MM.___________________ 3. Synir duftsins. Amaldur Indriðason 4. Ég lifi. Martin Gray 5. Kortabók MM. 6. Island I aldanna rás - pakki. Illugi Jökulsson 7. Snúður og Snaelda. Pierre Probst__________ 8. Learning lcelandic. Auður Einarsdóttir_____ 9. Ferðakort 2003. Landmælinqar___________ 10. Reisubók Guðríðar Simonardóttur. Steinunn Jóhannesdóttir Skáldverk: 1. Synir duftsins. Arnaldur Indriðason 2. Reisubók Guðríðar Símonardóttur. Steinunn Jóhannesdóttir_____________ 3. Rokkað í Vittula. Mikael Niemi 4. Mýrin. Arnaldur Indriðason 5. Napóleonsskjölin. Arnaldur Indriðason 6. Fyrstur til að deyja. James Patterson 7. Grafarþögn. Arnaldur Indriðason________ 8. Óvinafagnaður. Einar Kárason__________ 9. Hvar sem ég verð. Inqibjörq Haraldsdóttir 10. Dauðarósir. Arnaldur Indriðason Metsölulisti B6kabú6a MSIs og menningar 15. mal - 21. mat Mótaði tískuna Georgiana einbeitti sér að samkvæmislífinu og mótaði tísku aðalskvenna. Á þessum tíma var það siður kvenna að greiða hárið hátt upp en Georgiana gekk lengra, fékk sér háar hár- kollur, tæplega eins metra, og skreytti með blómum, gerviávötxum og fleira. Það tók tvær hárgreiðslukonur nokkrar klukkustundir að koma kollunum og skreytingunum fyrir en það kom ekki í veg fyrir að aðalskonur þessa tíma færu að dæmi Georgiönu. Konur sem báru þessar kollur gátu einungis gengið mjög hægt og þegar þær ferðuðust í vögnum gátu þær, vegna höfuðhæðarinnar, ekki setið í sætum heldur urðu að sitja á gólfinu. Áhugavert þríeyki Georgiana var forfallinn spilafikill og kom sér hvað eftir annað í slæmar spilaskuldir. Hún var taugabiluð og svelti sig en gafst síðan upp og át þar til hún kastaði upp. Þessar slæmu matarvenjur settu mark sitt á heilsu hennar. Hún eignaðist þrjú börn með manni sínum eftir að hafa hvað eftir annað misst fóst- ur. Sérkennileg staða kom upp í hjónabandi hennar því eiginmaðurinn hafði gert bestu vin- konu hennar, Bess, að ástkonu sinni. Þríeykið bjó árum saman undir sama þaki og samband- ið hefur heillað nútíma sagnfræðinga því á síð- ustu tuttugu árum hafa að minnsta kosti þrjár bækur verið skrifaðar um það. Georgiana átti elskhuga utan hjónabands og þegar hún varð barnshafandi eftir elskhuga sinn setti eigin- maðurinn henni þá kosti að annaðhvort afneit- aði hún elskhuga sínum og setti barn þeirra í fóstur eða hann myndi skilja viö hana og hún sæi börnin sín þrjú aldrei aftur. Georgiana valdi þann kost að slita sambandinu við elsk- huga sinn og koma dóttur þeirra í fóstur. Georgiana varð fyrst kvenna á Bretlandi til að taka þátt í kosningabaráttu. Hún var eld- heitur stuðningsmaður Whig-anna, fór út á göt- ur og talaði við kjósendur og sýndi lifandi áhuga á lífi þeirra og skoðunum. En aðferðir hennar við atkvæðaveiðar voru of nútímlegar fyrir 18. aldar þjóðfélagið og vöktu harða gagn- rýni og mótmæli og eftir það var Georgiönu meinað að beita sér í frekari kosningabaráttu. Georgiana lést árið 1806. Listræn aðalskona Lafði Diana Spencer, alnafna Díönu prinsessu, var frænka Georgiönu og nokkuð eldri en hún. Carola Hicks hefur skrifað ævi- sögu hennar sem kom út árið 2001. Díana fædd- ist árið 1735, elsta dóttir hertogans af Marl- borough. Hún giftist rúmlega tvítug Boling- broke greifa. Hún fæddi honum tvo syni og dóttur sem lést fimm mánaða. Hjónaband Díönu var ekki hamingjusamt og hún varð ást- fangin af Topham Beauclerk, aðalsmanni sem var fjórum árum yngri en hún. Hún varð barnshafandi eftir hann og fæddi dóttur þeirra. Eftir það var hjónaskilnaður óumflýjanlegur en þeir voru ekki algengir á þessum tima. Hún giftist Topham og fæddi aðra dóttur tólf mán- uðum eftir brúðkaupið og síðan son. Vinahópur þeirra hjóna samanstóð af lista- mönnum og Diana var sjálf afar listræn, teikn- aði og málaði og hannaði skreytingar á boUa og skálar og alls kyns listmuni. Hún fékkst einnig við myndskreytingar á bókum. Meðal verka hennar var mynd af hinni ungu frænku henn- ar, Georgiönu, hertogaynju af Devonshire. Gerðar voru eftirprentanir af myndinni sem aðallinn keypti grimmt. Einn besti vinur Díönu var gagnrýnandinn Horace Walpole og það var ekki síst hann sem sá um að koma verkum hennar á framfæri og bar lof á þau á prenti. Díana hafði fórnað miklu þegar hún yfirgaf eiginmann sinn til að giftast Topham. Sam- band þeirra varð þó með tímanum jafn slæmt og fyrra hjónaband hennar. Topham lést rúm- lega fertugur að aldri eftir erfið veikindi sem höfðu lamað anchega heilsu hans. Ástir hálfsystkina Líf Díönu hafði verið markað af hneykslis- málum en versta áfallið var þegar elsti sonur hennar, George, sem var kvæntur og þriggja barna faðir, varð ástfanginn af Mary hálfsyst- ur sinni sem fæddi honum tvo syni með mik- illi leynd. Þegar Mary varð barnshafandi í þriðja sinn ákváðu elskendurnir að strjúka. Mary skrifaði móður sinni og sagði henni alla söguna og jafnframt að ekkert þýddi að hefja leit að þeim George því þau hefðu breytt nöfn- um sínum og ætluðu að eyða ævinni erlendis. Hálfsystkinin eignuðust saman tvo syni til við- bótar en samband þeirra átti ekki framtíð fyr- ir sér og George yfirgaf Mary til að strjúka með enn annarri konu. Mary sneri loks aftur til móður sinnar, án sona sinna. Tveir kunna að hafa látist og haldið er að George hafi tekið aðra tvo að sér þegar hann flutti með nýrri ást- konu til Bandaríkjanna. Mary gifttst Þjóðverja, flutti með honum til Þýskalands og skildi dótt- ur þeirra eftir hjá Díönu. Díana lést árið 1808 eftir kvalafull veikindi. Hrifnæmur lesandi Hreinn Hreinsson segir frá uppáhaldsbókum sínum. „Ég á mér margar uppáhalds- bækur enda er ég frekar hrif- næmur og nýt þess sem ég er að lesa á hverjum tíma. í því ljósi hlýt ég að byrja á þeirri bók sem ég var að klára en hún heitir Life of Pi og er eftir Yann Martel sem mér skilst að sé að koma í heim- sókn hingað til lands í haust. Bókin fjallar um strák sem elst upp í dýragarði á Indlandi og lendir í því að verða skipreika í björgunarbáti með tígrisdýri, hý- enu og fótbrotnum sebrahesti. Þar á undan las ég Gæludýrin eftir Braga Ólafsson sem mér fannst ansi skemmtileg. Ég var líka að klára bókina About a Boy eft- ir Nick Hornby sem er ágæt lýsing á póst- módernísku tilgangsleysi piparsveins í London um það leyti sem Kurt Kobain var að syngja sitt síðasta. Get heldur ekki stillt mig um að nefna.Rokkað í Vittula eftir Mikael Niemi, sem er víst líka að koma í haust, en sú bók er frá- bær lýsing á karlmönnum við norðurheim- skaut - ég veit líka hvað Vittu þýðir og finnst undarlegt að ekki skuli hafa ver- ið gerð tilraun til að íslenska nafnið betur. Mér finnst voða erfitt að til- nefna einhverja „aU time" uppá- haldsbók og veit ekki hvaða mælikvarða ég ætti að nota. Ef ég rifja upp hvaða bók ég hef les- ið oftast þá eru það smásagna- bækur Þórarins Eldjárns enda get ég rakið söguþráð margra þeirra aftur á bak og áfram. Beloved eftir Toni Morrison hafði mikil áhrif á mig, ég var raunar mörg ár að klára hana ^^" því mér fannst svo erfitt að lesa hana. Get heldur ekki stillt mig um að nefna Eyju Múmínpabba eftir Tove Jansson, sem er einhver besta lýsing á hinum týnda nútíma- manni sem ég hef lesið, en sögur Tove Jansson voru einmitt teknar fyrir í bókmenntaklúbbn- um Æskunni sem ég er svo lánsamur að vera í. Er í hálfgerðum vandræðum núna af því ég er ekki enn þá búinn að fmna næstu bók til að byrja á en það fer örugglega vel og eru allar hugmyndir vel þegnar." Umsjón: Kolbrún Bergþórsdóttir Dúndrandi klassík Kantaraborgarsögur S eftir Geoffrey Chauœr Þetta fræga 14.1 aldar rit Chaucers er gríðarlega skemmtilegt af- lestrar, fullt af æv- intýralegri • spennu og gáska- fullum húmor. Dúndrandi klassík í þýðingu Erlings E. Hall- dórssonar. Hópur fólks er í píla- grímsferð og styttir sér stundir með því að keppa um hver geti sagt bestu söguna. Fjölbreyttar sögur við allra hæfi - meira að segja klámhundarnir geta ekki kvartað undan því að bókmennta- þörf þeirra sé ekki sinnt. Kvótið Aukin tortryggni í veröldinni stafar aðattega afþvt aðfólk hefurfengið œfleiri tœkifœri til að kynnast. Noel Coward Bókalísti Eymundssonai ALLAR BÆKUR_______________ 1. Synir duftsins. Amaldur Ind- riðason_____________________ 2. Reisubók Guðríðar Símonar- dóttur. Steinunn Jóhannesdóttir 3. Ljósbrot. Símon Jón Jóhannsson tók saman 4. Ég lif i. Martin Gray - Max Gallo skráði__________________ 5. Mýrin. Arnaldur Indriðason 6. ísland í aldanna rás - pakki. lllugi.Jökulsson_______________ 7. Leggðu raekt við sjálfan þig. Anna Valdimarsdóttir__________ 8. Napóleonsskjölin. Arnaldur Indriðason___________ 9. Ég er hann Diego. Dieqo Maradona_____________ 10. Töfrar 1-2-3. Thomas W. Phelan SKÁLDVERK_________________ 1. Synir duftsins. Arnaldur Indriðason____________ 2. Reisubók Guðríðar Símonar- dóttur. Steinunn Jóhannesdóttir 3. Mýrin. Arnaldur Indriðason 4. Napóleonsskjölin. Arnaldur Indriðason 5. Hvar sem ég verð. Ingibjörg Haraldsdóttir 6. Fyrstur til að deyja. James Patterson 7. Steinn Steinarr - Ljóðasafn. 8. Rokkað í Vittula. Michael Niemi 9. Ljóðasafn Tómasar Guð- mundssonar_________________ 10. Grafarfoögn. Arnaldur Indriða- son BARNABÆKUR 1. Herra Fyndinn. Roger Hargreaves 2. Herra Sterkur. Roqer Hargreaves 3. Herra Kjaftaskur. Roger Hargreaves 4. Úti að leika - galdramyndabók. 5. Geitungurinn 1. Árni Árnason og Halldór Baldursson Bökalisti Eymundssonar 14. - 20. maí.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60

x

Dagblaðið Vísir - DV

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblaðið Vísir - DV
https://timarit.is/publication/255

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.