Morgunblaðið - 24.04.2005, Blaðsíða 22

22 SUNNUDAGUR 24. APRÍL 2005 MORGUNBLAÐIÐ
Mósambík er stórt landí suðaustanverðriAfríku með um 17–18 milljónir íbúa.Það er tæplega átta
sinnum stærra en Ísland. Höfuðborg-
in, Mapútó, er syðst í landinu, stutt
frá landamærum S-Afríku og Svasí-
lands. Mósambík er eitt af fátækustu
löndum heims og hafa Íslendingar
veitt landinu þróunaraðstoð síðan
1996.
Í Mósambík eru ævilíkur við fæð-
ingu um 40 ár og er því spáð að sú tala
fari lækkandi vegna alnæmis. Fjöldi
munaðarlausra barna vex að sama
skapi. Oft tekur fjölskyldan að sér
börn látinna ættingja, en stundum
eru aðstæður þannig að það er ekki
mögulegt og þá eru börnin illa á vegi
stödd. Samfélagshjálp er lítil og fjöl-
skyldan er sú eining sem fólk reiðir
sig á. Munaðarleysingjaheimili eru
rekin bæði af sveitarfélögunum og al-
þjóðlegum hjálparsamtökum. Þar eru
aðstæður erfiðar vegna fjölda barna
og allsleysis sem þessar stofnanir búa
við.
Þrjú þorp í Mósambík
Ég bjó í Mósambík í rúmlega tvö
ár, frá 2001 til 2003, en eiginmaður
minn starfaði þar á vegum Þróunar-
samvinnustofnunar Íslands. Fljótlega
eftir komuna til landsins fékk ég
áhuga á því að styrkja barn í SOS-
barnaþorpi. SOS-hreyfingin starf-
rækir þrjú þorp í Mósambík og er að
reisa það fjórða. Nærtækt var að
styðja barn í SOS-þorpinu í Mapútó
en þar vorum við búsett. Ég hafði
samband við skrifstofu samtakanna á
Íslandi og gekk hratt og vel fyrir sig
að úthluta mér styrktarbarni.
SOS-barnaþorpin eru alheimssam-
tök sem hafa það að markmiði að
hjálpa munaðarlausum og yfirgefnum
börnum án tillits til þjóðernis, stjórn-
arfars, kynþátta og trúarbragða. Þau
starfrækja um 440 þorp víðsvegar um
heiminn. Í tengslum við þorpin starfa
1.100 leikskólar, skólar, félagsmið-
stöðvar, heilsugæslustöðvar og aðrar
stofnanir sem þjóna jafnframt íbúum
í nágrenninu. Þau tengja þannig
barnaþorpin við samfélagið og koma
að ómetanlegu gagni, því þar sem
barnaþorpin eru staðsett er oftast
mikill skortur á samfélagslegri þjón-
ustu. Samtökin starfa í 131 landi sem
flest teljast til þróunarlanda. Þessi
starfsemi er undir ströngu fjárhags-
legu eftirliti til að tryggja að fram-
lögin skili sér til þeirra sem aðstoðin
er ætluð. Til marks um það traust
sem samtökin njóta má benda á að
NORAD (norska þróunarstofnunin)
hefur nýlega samþykkt myndarlegt
fjárframlag til uppbyggingar skóla og
félagsmiðstöðva á vegum SOS-barna-
þorpanna, en til þess þurftu SOS-
samtökin að standast ítarlega úttekt.
Heimili Julietu
SOS-barnaþorpið í Mapútó er í út-
hverfi og hefur til umráða stórt afgirt
svæði. Þar hafa verið reist tólf fjöl-
skylduhús og skóli sem þjónar 800
börnum úr þorpinu og hverfinu í
kring. Skólinn bætti úr brýnni þörf
því áður en hann var reistur var eng-
inn skóli í þessu hverfi. Innan þorps-
ins er einnig rekinn leikskóli fyrir 70-
80 börn, lítil heilsugæsla og sauma-
skóli.
Styrktarbarnið mitt er stúlka sem
heitir Julieta. Ég heimsótti hana oft
og kynntist ágætlega bæði börnunum
og starfseminni innan þorpsins. Í
hverju húsi búa 10–12 börn ásamt
„mömmu“ sem hefur fengið upp-
fræðslu og þjálfun til að sjá um heim-
ilið og ganga börnunum í móður stað.
Mamman býr í þorpinu og fær frí ein-
ungis eina helgi í mánuði. Auk hennar
er starfandi á heimilinu „frænka“ sem
aðstoðar við umönnun barnanna og
leysir móðurina af í fríum. Mér kom
þetta fyrirkomulag mjög vel fyrir
sjónir og var augljóst að börnunum
leið vel og þau voru í góðu jafnvægi.
Í húsi Julietu eru börnin á aldrin-
um tveggja til tólf ára. Venjulega fór
ég í heimsókn á laugardögum því á
öðrum dögum eru börnin ýmist í skól-
anum eða á barnaheimilinu. Ekki var
Heimsókn í SOS-
barnaþorpið í Mapútó
Anna og Guðmundur, eiginmaður hennar, ásamt styrktarbarni sínu, Julietu, og fjölskyldu.
Mósambík er með fátækustu löndum heims og
meðalaldur manna ekki nema um 40 ár og aðstoð
SOS-barnaþorpanna getur því skipt miklu máli. Anna
Friðriksdóttir kynntist lífinu og styrktarbarni sínu
í Mapútó í Mósambík af eigin raun.
Fáðu fréttirnar
sendar í símann þinn