Fréttablaðið - 28.04.2006, Page 28

28. apríl 2006 FÖSTUDAGUR
Húsnæðisverð á höfuðborgar-
svæðinu hefur hækkað umtalsvert
undanfarið og gert fólki fært að
taka aukin lán með veði í fasteign-
um sínum. Þetta er líka eina leiðin
til að njóta þessarar eignamynd-
unar, nema maður ætli að selja og
flytja þangað sem húsnæðisverð
er lægra og ekki koma til baka.
Þetta ástand eigum við ríkis-
stjórnarflokkunum að þakka,
ákvörðun þeirra um 90% lán og
opnun á íbúðalánamarkaði á
þenslutíma. Ákvörðun sem núver-
andi seðlabankastjóri hefur síðar
skammað sjálfan sig fyrir að
hrinda í framkvæmd.
Ertu í rauninni að leigja?
Hátt húsnæðisverð kemur harð-
ast niður á ungu fólki sem er að
kaupa sér sína fyrstu eign og á
lítið sem ekkert í útborgun. Til að
fjármagna húsnæðiskaup tekur
þessi hópur 90% lán, jafnvel til 40
ára. Þetta er mjög viðsjárverð
fjárfesting – einkum eins og
ástandið er núna – húsnæðisverð í
hámarki og verðbólguskeið fram-
undan.
Tökum dæmi: Verð 3 herbergja
íbúðar er 16,7 milljónir, fjármagn-
að með 90% láni að upphæð 15
milljónir, (um 14,6 milljónir að
frádregnum lántökukostnaði).
Segjum að mismunurinn, 2,1 millj-
ón, sé sparnaður (sem fæstir eiga
þó til að loknu námi). Skoðum
hvernig þetta verðtryggða lán
þróast miðað við 5,5% verðbólgu
næstu 5 ár.
Afborganir
samtals Eftirstöðvar
Eftir 1 ár: 822.000 15.677.000
Eftir 3 ár: 2.600.000 17.098.000
Eftir 5 ár: 4.620.000 18.604.000
(Unnið út frá reiknivél Íbúðalánasjóðs.)
Eins og sjá má hækkar skuldin
jafnt og þétt vegna verðtrygging-
ar á verðbólguskeiði eins og nú er
hafið. Hins vegar er fátt sem
bendir til að fasteignir hækki
mikið á næstu árum en ýmislegt
sem bendir til þess að þær gætu
lækkað eitthvað. Það er því lík-
legt að eftir 3-5 ár hafi skuldin
étið upp 10% eignarhlutinn og
hún gæti hæglega verið orðin
hærri en verð eignarinnar, jafn-
vel svo muni 2-3 milljónum. Það
er ljóst að við þessi skilyrði er
enginn að eignast fasteignina sína
– fólk er í besta falli að leigja en
með öllum skyldum, gjöldum og
áhættu sem fylgja því að eiga
fasteign.
Fólk þarf hús til að búa í
Sá sem ætlar að kaupa bor í Bau-
haus vantar í raun ekki bor heldur
gat í vegginn heima hjá sér. Á
sama hátt vantar fólk sem tekur
90% lán til að kaupa íbúð í raun
bara öruggt og huggulegt húsnæði
á hentugum stað. Traustur leigu-
markaður er valmöguleiki sem
sárlega hefur vantað íslenskan
húsnæðismarkað.
Höldum áfram með dæmið hér
að framan en gerum ráð fyrir að
um venjulegt ungt fólk sé að ræða
sem hefur nýlokið námi og á ekki
2 milljónir til að setja í útborgun
heldur tekur ódýrasta skamm-
tímalánið á markaðnum (afborg-
unarsamningur til 5 ára hjá S24 –
meðalafborgun um 49 þúsund á
mánuði).
ÁRLEGUR KOSTNAÐUR VIÐ REKSTUR Á
HÚSNÆÐI
Eigið Leigu-
húsnæði húsnæði
Skattar og gjöld: 72.000 0
Viðhaldskostnaður: 250.000 0
Afborganir: 1.514.000 0
Leiga: 1.123.512
Samtals: 1.836.500 1.123.512
Mismunur: 712.998
Hér er viðhaldskostnaður
reiknaður sem 1,5% hlutfall af
verði fasteignar en því miður
kemur viðhaldskostnaður yfirleitt
aftan að fólki, t.d. með þakleka eða
ónýtri skolplögn og þá er upphæð-
in oft illviðráðanleg í einum bita.
Leiga er reiknuð út frá leiguverði
3 hæða íbúðar hjá Heimkynnum
(sjá www.heimkynni.is).
Það er ljóst að samanburðurinn
er leigu ótvírætt í hag jafnvel þótt
ekki sé reiknað með áhættunni við
verðtryggt fasteignalán á verð-
bólguskeiði. Miðað við greiðslur
kaupenda hafa þeir sem leigja
svigrúm til að leggja drjúga upp-
hæð til hliðar á hverju ári í sjóð til
að leggja í útborgun á eigin hús-
næði síðar.
Samfylkingin vill skapa traustan
og öflugan leigumarkað
Samfylkingin vill byggja upp traust-
an leigumarkað miðsvæðis í borg-
inni og stuðla þannig að fjölbreyttu
vali um búsetu. Þetta munum við
gera með langtímasamningum við
byggingarfélög og einkaaðila sem
munu fá lóðir á kostnaðarverði mið-
svæðis í Reykjavík til að byggja og
reka leiguíbúðir. Þannig byggjum
við upp traustan leigumarkað.
Þannig losum við ungt fólk á vinnu-
markaði við óþarfa áhyggjur af
verðtryggðum fasteignaskuldum
og viðhaldskostnaði. Þannig gerum
við ungu fólki kleyft að ná öruggu
starti í húsnæðismálum.
Höfundur er leikari og meist-
aranemi í hagvísindum og skipar
7. sæti á lista Samfylkingarinnar í
komandi borgarstjórnarkosning-
um.
Öruggt start í
húsnæðismálum
UMRÆÐAN
HÚSNÆÐISMÁL
DOFRI HERMANNSSON
FRAMBJÓÐANDI
R
V
62
05
Arngrímur Þorgrímsson
Sölustjóri hjá RV
Lotus enMotion
snertifrír skammtari
3.982 kr.
Á tilb
oði í
aprí
l 200
6
Skam
mtar
ar og
tilhe
yrand
i
áfylli
ngar
frá L
otus
Profe
ssion
al
Lotus miðaþurrku
skápur Marathon RVS
4.778 kr.
Lotus miðaþurrku
skápur Marathon
1.591 kr.
Einnig eru á tilboði Lotus sápuskammtari
og statíf í hvítu fyrir Lotus WC pappír.
Einnig eru á tilboði Lotus sápuskammtari
og statíf úr ryðfríu stáli fyrir Lotus WC pappír.
Lotus Professional
Heildarlausn fyrir snyrtinguna
Fullkomið frí
Hjá Gísla Jónssyni færðu Camp-let tjaldvagna og Dethleffs hjólhýsin.
Kostagripir sem vandað hefur verið til í hólf og gólf. Camp-let tjaldvagninn hefur verið á markaðnum
hér í áratugi og reynst frábærlega. Dethleffs hjólhýsin er sennilega þau vönduðustu sem Gísli Jónsson
hefur selt en ekkert fyrirtæki hefur jafn langa reynslu í sölu hjólhýsa hér á landi.
Kletthálsi 13 // s. 587 6644 // www.gisli.is
Komdu og skoðaðu nýju Dethleffs hjólhýsin í krók og
kima. Þá sérðu að þau hafa yfirburði í gæðum. Öll Dethleffs
hjólhýsin okkar koma með sérstökum aukabúnaði.
Savanne frá Camp-let er nýr og spennandi kostur. Léttur og sterkur, fallegt nýtt fortjald, auðveldur í tjöldun,
13" dekk og margt fleira gera Savanne að einhverri skemmtilegustu nýjung á sviði tjaldvagna til margra ára.
Isabella. Fallegu fortjöldin á hjólhýsi og fellihýsi.
Isabella Flex.
Nýja, hentuga skjóltjaldið. Verð 24.900 kr.
Lítil reynsla
Allir þeir sem eitthvað hafa fengist við
blaðamennsku mega sjá af þessum
[fjölmiðla]lögum að höfundarnir hafa
ekki mikla reynslu af þeirra störfum og
sennilega betur heima í verkefnum ríkis-
starfsmanna af ýmsu tagi. Þarna er eng-
inn skilningur á kvikunni í eðli fjölmiðla.
Ritstjórnarstefna fjölmiðla getur verið í
sífelldri þróun frá degi til dags, einkum
hjá nýjum fjölmiðlum, og mótast ekki að
ofan með þessum hætti. Sala blaðsins,
hverjir gefa því upplýsingar, áhugasvið
blaðamanna og hvað er að gerast í sam-
félaginu: Allt eru þetta þættir sem hafa
áhrif á ritstjórnarstefnuna, sem þróast
frá degi til dags og getur á löngum tíma
breyst án þess að blaðamenn viðkom-
andi fjölmiðla geri sér grein fyrir því fyrr
en þeir fara að fletta gömlum blöðum.
Guðmundur Rúnar Svansson á deiglan.com
Af tvennu illu
Uppreisnina í Nepal má nefnilega ekki
aðeins rekja til ofríkis og ofbeldisverka
Gyanendra, heldur ekki síður til viðvar-
andi óréttlætis og misskiptingar í landinu.
Maóísku uppreisnarmennirnir, sem eiga
mikla sök á mannskæðu borgarastríði
undanfarin ár, sækja vitanlega stuðning
sinn til þeirra sem eru langþreyttir á að
bíða eftir að frjálshyggjuhugmyndafræði
Gyanendra leysi vandamál landsins. Ein-
ræðisherrann hefur neitað hófsömum
sáttatillögum maóista og virðist ekki
ætla að gera neinar málamiðlanir með
frjálshyggjuáform sín.
Þess vegna er gamaldags bylting ef
til vill ekki svo slæm hugmynd. Hún er
í það minnsta skárri en vestræna lausn-
in á einræði í fjarlægum löndum – að
sprengja landið í tætlur og koma þar á
leppstjórn fyrir þá sem eftir tóra.
Finnur Dellsén á murinn.is
AF NETINU
SENDIÐ OKKUR LÍNU
Við hvetjum lesendur til að senda okkur
línu og leggja orð í belg um málefni líð-
andi stundar. Greinar og bréf skulu vera
stutt og gagnorð. Eingöngu er tekið á móti
efni sem sent er frá Skoðanasíðunni á visir.
is. Þar eru nánari leiðbeiningar. Ritstjórn
ákveður hvort efni birtist í Fréttablaðinu
eða Vísi eða í báðum miðlunum að hluta
eða í heild. Áskilinn er réttur til leiðréttinga
og til að stytta efni.