Vikan - 22.08.1968, Blaðsíða 12

Robert Blossom var hugsjóna-
maður, Robert Blossom hafði
alitaf verið hugsjónamaður. Sjö
ára að aldri tók hann þá óhagg-
anlegu ákvörðun að verða mik-
ilmenni og gera eitthvað göfugt
sem halda myndi nafni hans á
lofti um eilifð.
Hefði tækifæri gefizt hefði
hann helgað sig þeirri göfugu
hugsjón að frelsa þrælana. Því
miður höfðu þrælarnir þegar
verið frelsaðir. Þess vegna beindi
hann athygli sinni að siðferðis-
lega örvandi bókum og komst
fljótt að því af lestri sínum að
skylda hans var að vinna að
umbótum í fangelsismálum.
Hann tók það mjög nærri sér
þegar faðir hans sagði honum
að aðstæðurnar í fangelsum nú-
tímans jöðruðu við hóglífi.
— Þeir fá allt sem þeir vilja!
Allt! Útvarp, ókeypis kvik-
myndasýningar, fataböggla,
þægileg rúm. Það er miklu lík-
ara dýrum klúbbi en dýflissu nú
til dags. Næst fá þeir sjálfsagt
að hafa konurnar hjá sér. Heim-
ili að heiman — og allt borgað
með sköttunum mínum!
Engir ungir drengir urðu leng-
m- að hafa ofan af fyrir sér með
að sóta reykháfa, svo hægt væri
að bjarga þeim frá sínu grimm-
úðlega hlutskipti, engir munað-
arleysingjar, sem sultu til bana
í verksmiðjum. Engir hlekkja-
fangar. Ef til vill vajr mikið
ógert fyrir ógiftar mæður, en á
sínum yngri árum var Robert
ekki viss um hvað ógift móðir
var né hvers konar hjálpar hún
þarfnaðist.
— Hvernig lízt þér á að verða
bókari? spurði faðir hans eftir
að hafa rætt við skólastjóra Ro-
berts, og frétt að honum væri
sýnt um vaxtareikning.
— Mér lízt ekki á það, sagði
Robert.
Meðan hann var enn í skóla
kom þjóðernishvatningin og hans
eigin lífsskoðun honum til að
finnast æskilegt hlutskipti að
sigra hina illu nasista og gera
Bretland að hæfilegum stað
hetja. Þegar hann óx úr grasi
hafði hins vegar einhver annar
lokið því verki fyrir hann líka
— að minnsta kosti fyrri hluta
þess.
Sótthreinsunin hafði uppgötv-
azt, svæfingarlyf höfðu verið
fundin upp, penicillinið var
komið fram.
Robert hélt áfram að leita að
einhverju kærleiksverki, ein-
hverju ranglæti, sem hægt væri
að lagfæra. Það var andstyggi-
legt að svo lítið ranglæti skyldi
vera eftir í heiminum, en hann
var sannfærður um að hann
myndi að lokum finna eitthvað
við sitt hæfi.
— Frændi þinn vill taka þig
fyrir bókara, sagði faðir hans. —
Ef þú stendur þig vel geturðu
orðið hluthafi hjá honum.
— Hugsaðu þér bara, sagði
móðir hans.
Robert hugsaði sér bara og
hann sagði: — Eg vil ekki verða
bókari.
— Þú getur hagnazt vel á því.
— Peningar skipta ekki öllu
máli, sagði Robert. Skelfingu
lostnir tóku foreldrar hans að
gera sér í hugarlund að hann
væri umskiptingur. Uppreisnar-
maður og trúníðingur hafði ráð-
izt inn á heimili þeirra. — Pen-
inga, sagði hann og gerði sitt
bezta til að nísta hjörtu þeirra,
— ætti aðeins að nota til þess að
dreifa gleði meðal sem flestra.
— Bókarar gera marga ham-
ingjusama, sagði faðir hans
veiklulega. •— Sérstaklega þegar
þeir spara þeim fjárútgjöld.
En Robert var ekki nógu
barnalegur til að ímynda sér,
þótt hann væri hugsjónamaður,
að hann gæti einn síns liðs kveð-
ið niður allan þann skara, sem
til var af skattheimtumönnum
og öðrum kúgurum hinna fátæku
og þurfandi.
Hann ætlaði að bíða síns tíma.
Fyrr eða síðar myndi hann fá
köllun.
Meðan hann var í skóla tók
hann að hafa áhuga fyrir tón-
list. Á margan hátt svalaði hún
framgirni hans. Hún kom hon-
um til að hugsa hátt og af há-
um hugsunum kviknuðu miklar
dáðir. Vel mögnuð symfóníu-
hljómsveit gerði hann beinan 1
baki og styrkti hann. Beethoven
jók honum þrótt og Tchaikovsky
knúði hann áfram. Þegar Eroica
symfónían umlukti hann varð
hann hetja. Bach gerði hann
fínni og hreinni. Þegar hann
heyrði Örlagasöng Brahms vissi
hann að örlögin bjuggu yfir ein-
hverju sérstöku honum til handa.
Móðir hans kom honum í
píanótíma. Eftir nokkur ár gæti
hann leikið fyrir hana valin verk
úr Tlie Desert Song og My Fair
Lady. Robert hafði mikinn áhuga
fyrir hljómmiklum píanósamleik,
en þegar fram liðu tímar gerði
hann sér ljóst, að til þess að
hann hefði nokkra verulega
ánægju af því myndi hann þurfa
sextíu eða sjötíu aðra náunga í
lið með sér. Það var ekki upp-
örvandi. Veiklulegur píanóein-
leikur hans stóðst ekki samjöfn-
uð við gnýinn af heilli hljóm-
sveit. Hann tók að æfa á hunda-
vaði og svo hætti hann því al-
veg. Hann kaus heldur að hlusta
á stórkostleg hljóðin í höfðinu á
sjálfum sér eða njóta tómstund-
anna með tónlist af hljómplötum.
Samt varð tónlistin honum til
framdráttar. Hún jók honum
viljastyrk. Einhvern tíma, ein-
hvers staðar myndi hann finna
sína sönnu köllun. Hann hélt
höfðinu hátt hirti tannburstayfir-
skeggið svo vel að það var æv-
inlega eins og nýr tannbxu-sti —
ekki af því taginu sem verður
hirðulaust og sóðalegt af slæmri
meðferð — og hughraustur þandi
hann út bringuna.
Það var útþanin bringa, sem
dag nokkurn gaf honum hug-
mynd. Eða öllu fremur nokkrar
bringur, og engin þeirra hans
eigin.
Hann hafði, þegar hér er kom-
ið, unnið tvö ár sem aðstoðar-
framkvæmdastjóri í kjólaheild-
sölu, því faðir hans þekkti mann,
sem þekkti mann, sem var fús
að taka hann til reynslu. Hann
bjó enn hjá foreldrum sínum, en
nú hafði hann sitt eigið baðher-
bergi, sinn eigin síma, sinn eigin
smábíl. Bíllinn var 1 bílskúrnum
mestan hluta vikunnar — það
var ógerningur að aka honum
um Lundúnaborg.
Einu sinni hafði Robert farið
á bílnum til vinnunnar. Honum
fannst umferðaþröngin svo
skelfileg að honum flaug í hug
að helga það sem eftir væri æv-
innar því göfuga hlutverki að
leysa umferðarvandamál borgar-
innar, en til þess hefði hann orð-
ið að verða samgöngumálaráð-
herra og til þess hefði hann orð-
ið að komast í framboð við þing-
kosningar, inn í þingið og inn í
stjórnina og vinna sig upp og
sú hætta var yfirvofandi að
hann yrði settur í utanríldsþjón-
ustuna og þegar allt þetta væri
komið í kring, yrði umferðin
orðin svo æðisgengin á götum
Lundúnabergar að það yrði hvort
sem er orðið of seint, að gera
nokkuð við því. Svo Robert
komst að þeirri niðurstöðu að
hann yrði að láta þetta einhverj-
um eftir sem hefði forskot. En
það var ekki sjáanlegt að þessi
einhver hefði komið að gagni
enn, sem komið var.
Hann fór til Oxford Circus í
neðanjarðarlestinni. Eins og hver
annar eðlilegur karlmaður virti
hann fyrir sér brjóstahaldaraaug-
lýsingarnar við hliðina á upp-
lyftunni um morguninn og
brjóstahaldaraauglýsingarnar á
niður-lyftunni á kvöldin. En dag
nokkurn stóð hann sig að því að
skoða þessar auglýsingar frá nýju
sjónarhorni. Stúlka í lufsulegri
peysu var á leiðinni niður, rétt
sem hann var að fara upp. Hann
kom auga á hana — eða réttara
sagt hann kom auga á peysuna
hennar. Hann sá hvar hún þandi
út í peysuna og þessi fjarstæða
tvístefna á þenslunni var fagur-
fræðileg andstyggð. Hún ætti
svo sannarlega að gera eitthvað
við þessu; við þau. Stúlkan starði
á Robert um leið og hún þaut
niður, hann flýtti sér að líta
undan og ósjálfrátt grandskoð-
aði hann brjóstahaldarana alla
leiðina upp. Ekki einn einasti
af öllum þessum módelum hefðu
hjálpað þessari vesalings stúlku
hætishót. Djúp klaufin í einum
hefði gefið henni alltof mikla
breidd. Herpingurinn í þeim
næsta hefði kæft hana, og flest-
ar þessar flissandi stelpur á
myndunum voru of mjóar og
brjóstalitlar hvort sem var.
Framleiðendurnir voru einfald-
lega ekki réttlátir.
Þetta vék ekki úr huga Ro-
berts það sem eftir var vikunn-
ar. Hann stóð sjálfan sig að því
að gjóta augunum laumulega til
stúlknanna í sýningarsölum
heildverzlunarinnar, í verzlunum
og veitingastöðum. Hann gaut
hornauga — skoðaði — starði. f
Greek Street varð hann sér úti
um vingjarnleg bros, í Bond
Street munaði minnstu að hann
væri handtekinn.
Hann grandskoðaði naktar
styttur, það var ekki mikið af
þeim í London, það er borg sem
er hrifnari af generálum og
frakkaklæddum stjórnmála-
mönnum. Robert fór í National
Gallery og til The Tate. Hann
var ekki lengi á síðarnefnda
staðnum: fæstum höggmyndanna
þar hefði verið nokkur lijálp í
V_
Framhaldssaga eftir John Burke
1. HLUTI
Copyright: John Burke 1968
"'s
12 VTKAN 3S- tw-