Vikan - 28.02.1980, Qupperneq 39

Hagleiksmenn:
IMorðmenn byggðu húsið þar sem
Friðgeir Sigurbjörnsson er með
hljóðfærasmiðavinnustofu sína. Það er
rauðmálað, hefur alltaf verið rautt enda
gengur það undir nafninu Rauða húsið.
Hvers vegna rautt veit enginn. Fyrir-
tækið sitt nefnir Friðgeir Strengi og er
það vel við hæfi. Hann er Norður-
Þingeyingur, lærður húsgagnasmiður og
hefur alltaf haft áhuga á tónlist.
Snemma fór Friðgeir að fitla við gerð
hljóðfæra, byrjaði á kassagíturum, upp
úr striðinu smíðaði hann nokkra kontra-
bassa vegna þess að eftirspurnin var
meiri en framboðið og þegar bitlaæðið
hóf innreið sina sneri Friðgeir sér að
smíði rafmagnsgitara sem strákarnir
keyptu i stórum stíl. Hin siðari ár hefur-
hljóðfærasmiðurinn í Rauða húsinu nær
eingöngu fengist við smíði langspils, eina
islenska hljóðfærisins
— Hvernig ferðu að þessu, Friðgeir?
— Galdurinn er að vita hvernig þetta
á að vera, segir Friðgeir þar sem hann
stendur við hefilbekkinn og kveikir sér í
Viceroy. Ég hef lítið lært um þessi mál
af bókum, þó hef ég lesið mér dálitið til,
lærði nóturnar ungur og prófaði mig
áfram á gömlu orgeli sem ég hafði
handbært. Ekki varð þó neitt úr
tónlistarnámi hjá mér, slíkt var ekki
fyrir alla í þá daga — þetta eru breyttir
tímar.
— Hvað ég hef smíðað mikið af
hljóðfærum? Á þvi hef ég ekki tölu, hef
aldrei haldið því saman nema hvað lang-
spilin eru orðin . . . Friðgeir opnar
fornfálegan skáp og dregur út stílabók,
dustar af henni rykið, flettir i gegn og
segir svo: — Langspilin eru orðin 136 og
nú eru útlendingarnir farnir að panta
þetta hjá mér.
— Verðið?
— Það siðasta kostaði 50 þúsund
krónur. Annars er erfitt að verðleggja
svona vinnu. Ég smíða hljóðfærin þegar
tóm gefst frá viðgerðum. Þær taka mikið
af tíma mínum.
Friðgeir kveikir í annarri Viceroy,
mænir á reykinn likt og hugsi og segir
svo:
— Núna langar mig mest til að reyna
að smíða fiðlu. Það virðist vera tilviljun-
um háð hvort fiðla verður góðeða slæm.
Þó menn reyni að stæla Stradivarius þá
tekst það aldrei, sama hvað þeir reyna.
Hljóðfærasmiður á níræðisaldri:
KÚNSTIN
er að prófa sig áfram smátt og
smátt, leggja sig fram og reyna
að skilja hlutina, þá kemur þetta.
Þannig verða hljóðfærin til hjá
Friðgeiri Sigurbjörnssyni á
Akureyri.
Það er sagt að aldurinn geri þær góðar.
Svo ég tali nú ekki um selló. Það væri
gaman. En þá verð ég að minnka við
mig viðgerðirnar.
— Eða sígarettureykingarnar? Hvers
vegna reykja Akureyringar svona
mikiðaf sígarettum?
— Blessaður vertu, ég byrjaði svo
seint að reykja að þetta er allt í lagi hjá
mér, segir Friðgeir og drepur í annarri
sigarettunni á 15 minútum. — Ég var
vanur að reykja Camel en endarnir
blotnuðu hjá mér þannig að ég fór út í
filter. Friðgeir kveikir í þeirri þriðju og
býður. Takk!
— Heldur þú að það sé ekki nokkuð
erfitt að smíða góða fiðlu hér norður við
heimskautsbaug?
— Ekki erfiðara en að smíða kontra-
bassa, svarar Friðgeir að bragði, að vísu
hef ég misst sjónar á þeim kontrabössum
sem ég smíðaði stuttu eftir stríð en ég
hef aldrei heyrt annað en þeir hafi
reynst vel. Það kom hingað hljómlistar-
maður frá ísafirði fyrir nokkrum árum
með heila hljómsveit með sér en hann
hafði einmitt keypt einn bassa af mér.
Var á honum að skilja að gripurinn
hefði reynst vel.
— Hvaða efni notar þú í hljóðfærin?
— Friðgeir tínir til nokkra trébúta og
sýnir: — 1 kontrabassana notaði ég
beyki og birki og palisander í fram-
stykkið og hálsinn. I gitarana notaði ég
sama efni nema hvað ég hafði gjarnan
furu i framstykkinu.
— Hver er helsti munurinn á þvi að
smíða húsgögn eða hljóðfæri?
— Það er nú tvennt ólikt. Þegar ég
smíða hljóðfæri þá get ég farið minar
eigin leiðir og þarf litið að notast við
vélar. Þegar ég smiða húsgögn var ég
alltaf undir stjórn annarra og vélarnar
glymjandi allt í kring.
— Á ég að trúa þvi að þú kunnir ekki
aðspila á neitt hljóðfæri?
Friðgeir blæs reyknum i átt að
orgelinu sem hann er nýbúinn að gera
við og segir svo kíminn: — Ég þekki
muninn á góðum hljómi ogslæmum!
Þegar við opnum dyrnar á Rauða
húsinu til að fara út fer hluti af reyknum
með okkur en Friðgeir verður eftir inni
í smóknum og heldur áfram að dunda
við langspilið sitt og sígaretturnar.
E.J.
9. tbl. Vikan 39