Vikan - 19.12.1957, Qupperneq 12
ÞAÐ VAR KVÖLD I NASARET
RIR nokkrum árum gekk trésmiður að nafni
.Jósep taugaóstyrkur fram og aftur fyrir fram-
an dyrnar á hrörlegri fæðingarstofnun í einu
af úthverfum Jerúsalemborgar. Þetta var að-
faranótt 25. desember. Svona seint að kvöldi
var útborgin Betlehem líkust því sem hún
væri í eyði og sandborinn vindurinn, sem
feykti blöðunum af olífuviðartrjánum uppi í
hæðunum í nágrenninu, reif í hin þunnu klæði þessa einmana
vökumanns.
Þetta var kornungur maður, kraftalega vaxinn og óframfær-
inn, og hann gekk með alskegg í þeim barnalega tilgangi að
reyna að bæta upp snemmfenginn skalla. Af þessu leiddi að
hann leit út fyrir að vera eldri en hann í rauninni var. En
honum var lítil hjálp í því. Allra síst í kvöld. Honum fannst
skikkja karlmannlegrar ábyrgðar hvíla þungt á herðum sín-
um, þegar hann stóð svona uppi einn og gat hvergi leitað
stuðnings. Hann hefði gjarnan viljað létt andartak á þessari
sívakandi óþolinmæði sinni með því að leita inn í hlýjuna í
kránni sem hann sá innan um vínviðinn uppi í brekkunni. En
gullin stjarna hélt honum kyrrum við dyr fæðingarhreysis-
ins. Hún var eins og hún hefði verið negld þarna fyrir ofan
hann á Júdeuhimininn.
— Stjarna stjörnum fegri. Það er orð að sönnu, tautaði
Jósep háðslega og sparkaði með skótánni í stein, sem hafði losn-
að úr rauðbrúnu steinlagningunni á götunni.
Hann hafði ferðast frá Nazaret með stuttum hvíldum, þegar
hann fleygði sér niður bak við múrveggi, og komið til höfuð-
borgarinnar upp úr miðjum degi. Hann hafði sést ganga yfir
torgið á hælunum á vesælum asna og styðja með hendinni við
konu, sem sat óstöðug á asnanum í fyrirferðarmiklu pilsun-
um sínum. Sennilega var þetta konan hans, eða þá litla syst-
ir hans. Hann hafði barið að dyrum allra gistihúsanna, en á
þessum tíma árs höfðu þau öll uppi auglýsingar um að þar
væri fullt, ef setuliðið í héraðinu hafði þá ekki lagt þau
undir sig. Vesöld þeirra hafði ýmist vakið gremju hermanna
eða ferðamanna, þó að þau væru sýnilega fulltrúar þessara
fátæku, stoltu ungu hjóna, sem eiga alla framtíðina fyrir
sér. I nafni hins glæsta og þunglamalega herliðs sem átti allt
sitt að baki, hafði þeim verið boðið að halda áfram ferðinni.
Þetta miskunnarleysi mannanna hafði þó ekki komið þeim á
óvart. Um nokkurt skeið höfðu þau vanizt því að hvert orð
sem til þeirra va?r beint, væri tvírætt, og að allar breytingar
á högum þeirra hefðu einhverja dulda merkingu. Þau höfðu
því haldið allt að því sátt við tilveruna í gegnum Bab-el-Khalil
hliðið og áfram til Bethlehem, þar sem þegar var búið að
kveikja upp elda. Þegar þau svo voru á báðum áttum um
hvað þá skyldi taka til bragðs, hafði þessi stjarna haldið í
þau. Hún minnti þau óljóst á eitthvað, sem Jósep hafði ekki
gert sér fulla grein fyrir, þó hann hefði staðið þama og beðið
síðan í rökkurbyrjun. Þessi óaflátanlega óheppni þeirra læddi
aðeins inn hjá honum grun um, að hún væri ekki góður fyrir-
boði. Enda var trésmiðurinn atvinnulaus, kona hans þunguð og
fæðingarstaðurinn opinber stofnun.
Jósep hálfskalf í þunnu vinnufötunum sínum. Öðru hverju
stanzaði hann á göngu sinni, lagði við eyrun og horfði upp
í illa þvegna gluggann, sem skuggarnir hreyfðust bak við. Um
sólarlag hafði María fundið ákafan og kveljandi sársauka. Hann
hafði orðið að fara með hana í þennan bragga, þar sem hún
hafði verið hrifin frá honum. Skuldadagurinn sem nú fór í
hönd, stíaði þeim í sundur. Nú var hann einn eftir með angist-
ina yfir að geta ekki fylgt Maríu á þessum leyndárdómsfullu
áföngum, sem hún átti fyrir höndum. Aðgerðarlausar héngu
hendur hans á handleggjunum.
Þegar hann velti fyrir sér ástæðunni fyrir því að þau höfðu
lagt upp í þessa löngu ferð, gat hann ekki fundið fullnægjandi
skýringu. Að vísu át£u íbúarnir í Nazaret sinn þátt í því með
allri sinni þröngsýni og sínu illgirnislega þvaðri. En það skýrði
ekki fyllilega þennan skyndilega ákafa í að rjúka að heim-
an, þetta óljósa afl sem rak þau af stað út á torgið, þetta
æði sem hann gat ekki sér til málsbóta samrýmt sinni óbrotnu
þörf fyrir að gera gagn, skipleggja athafnir sínar eða yfir-
leitt nokkru öðru. Jósep var ekki alveg ókunnugt um tauga-
óstyrk verðandi ferða. Félagar hans höfðu gengið í gegnum þetta
á undan honum; húsgögnin voru kannski færð til, húsið málað
og eitt og annað lagfært. En þetta var engu slíku líkt — þetta
líktist miklu fremur einhverri segulmögnun, sem hann hafði
ekki einu sinni reynt að standa á móti.
Jósep settist á stein og lagði tóbakspakkann á hnén á sér.
Á vinstri hönd sá hann í fjarska uppljómaða Jerúsalemborg,
þessa mjólkurlitu gerlasúpu, þar sem þúsundir ágjarnra og sam-
heldinna mannvera iðuðu. Hann þekkti ekki lengur nokkurn
mann í borginni, eins og það skipti á þessari stundu máli
að hann væri útilokaður og hefði sérstöðu. Hann lét hreykn-
ina yfir að vera að færa heiminum son ná tökum á sér.
Óvenjuleg
jólasaga
um hversdagslegan
atburð
eftir
Antoine Blondin
12
VIKAN