Melkorka - 01.11.1955, Blaðsíða 12
ÞAÐ DAGAR
1‘að er verið að brjóta í blað. Mannheim-
ur befur breytt svo um yfirbragð, að fáir
myndu [rekkja liann fyrir sanra og fyrir árí.
Það er eins og tími málamiðlana og tilslak-
ana sé risinn. Sjálf stríðsglósan er orðin að
tuggu, sem engan safa gefur lengur. Og
menn anda léttar. Þó að deilur verði með
ríkjum eru menn ekki haldnir dauðans ótta,
krafan um friðsamlega lausn deilumála er
svo fastmótuð, að annað kemur ekki til á-
lita. Gegnum heimsfriðarhreyfinguna, fjöl-
mennustu samtök sem nokkru sinni hafa
starfað, Iiafa menn fylgzt betur með gangi
málanna en áður hefur átt sér stað og má
vafalaust eigna þessum samtökum ekki svo
lítið í sambandi við breytt ástand.
Nærri er undravert hve breytingin hefur
orðið mikil á stuttum tíma. Menn geta vel
hugsað sér að ræða samtök vinstri aflanna í
þjóðfélaginu, sem var óhugsandi fyrir
nokkrum mánuðum síðan. Kommúnista-
grýlan, sem nær allur hinn vestræni heimur
stóð í sífelldum bardaga við — og fyrir, nótt
sem nýtan dag, í öllum hugsanlegum mynd-
um, með öllum jreim vopnum sem nútíma
áróðurstækni getur fremst upphugsað, er
allt í einu orðin svo meinlaus og litlaus og
blóðlaus, að aðeins Joeir sem aldrei lesa neitt
nema neðanmálssögur og tarzanteiknimynd-
ir, halda að hún sé enn við heilsu: Það er
nærri grátbroslegt, að svo gríðarlegt ferlíki,
að sínu leyti ekki minna í sniðum en sjálfur
myrkrahöfðinginn þegar liann var upp á sitt
bezta, skuli hafa misst svo skyndilega allan
mátt, að þess löglegu foreldrar standa bara
eins og glópar og vita ekki hvað þau eiga að
gera við hendurnar á sér. Og livar á nú að
bera niðri eftir nýjum uppvakningi?
Þrátt fyrir að hin vestrænu menningarríki
liafa lagt svo gífurlega orku í að magna
heimsdrauginn, kommúnistagrýluna, hefur
ekki fengizt vörn við þeirri þróun, að ný-
lenduríki heimsins eiga sífellt örðugra með
að halda yfirráðum sínum yfir frumstæðum
og ekki frumstæðum þjóðunt. Þær þola nú
ekki lengur, að maturinn sé lrá þeim tekinn
og reikningsskil standa yfir við ránsmenn-
ina og kúgarana í hverju heimshorni. Ný-
lenduveldin, sem flest telja sig til vestrænna
menningarríkja, heyja úrslitabaráttuna fyr-
ir viðhaldi ræningjamennsku sinnar og er
jafnvonlaus og slík barátta umkomuleys-
ingja í vestrænu þjóðfélagi. Nýlendur og
hálfnýlendur „eru enn ekki svo þroskaðar,
að þær geti stjórnað sér sjálfar." Þetta kveð-
ur ævinlega við þegar málefni slíkra landa
ber á góma, hvort heldur er á fundum Sam-
einuðu þjóðanna eða í ómerkum dagblöð-
um. ísland gat ekki stjórnað sér sjálft að á-
liti íslenzkra afturhaldskurfa og danskra yf-
irráðaseggja 20. aldar. Fram á 20. öld voru
konur ekki nógu þroskaðar til að hafa áhrif
á stjórn þjóðfélagsins og í mörgum löndum
eru konur enn ekki álitnar færar um það.
Við Jrekkjum sóninn alltof vel.
Árið 1949 var haldinn mikill fundur
Asíukvenna. Þar kom þetta fram: „Ný-
lenduveldin græða óhemju á auðævum
Asíulanda. Þau ræna auðlindum vortim,
hinum dýrmæta ávexti jarðarinnar, öllum
svokölluðum hernaðarlega mikilvægum efn-
um, öllum arði vinnu vorrar. í staðinn færa
þau oss sífellt hungur, ólýsanlega eymd,
hræðilega sjúkdóma, fáfræði og arðrán.“
Svona lýsa Asíubúar sjálfir stjórn vestrænna
menningarríkja. í einni skýrslu Sameinuðu
þjóðanna má lesa: Einn þriðji hluti mann-
kyns fær tilskilinn hitaeiningafjölda í dag-
76
MELKORKA