Birtingur - 01.12.1955, Page 21
THOR Vll.H J ÁLMSSON :
S y r p a
Þetta misseri
Skyldu áður hafa verið betri ytri skilyrði
til að lifa fjölþættu menningarlífi í Reykjavik
en á þessu hausti? Þetta hefur hvað rekið
annað. Sumt hefði nægt til að bjarga heilu
ári frá óminnisskjóðunni miklu þótt ekki
kæmi annað til. Þetta hefur verið einn óslitinn
listanna festival: það eru nú meiri býsnin.
Parísarblöð sögðu um þann hóp frá Peking-
óperunni sem þangað kom að sýningar hans
væru merkasti og nýstárlegasti listaviðburð-
ur þar í borg síðan Diagilev kom þangað með
rússneska ballettinn 1912 og tók að starfa
með höfuðbyltingaröndum aldarinnar eins og
Picasso og Stravinsky. Og þeir kalla ekki allt
ömmu sína í París. Hverju ættum við þá að
geta stunið upp úr okkur hér á hjara heims
andspænis slíku undri? Eftir því sem árin
líða fram kemur væntanlega í ljós hversu
verðugir við reynumst þeirrar virðingar að
fá að sjá og heyra slíka list.
Það er öngu líkara en hvarflað hafi að
Westrinu að líta á heimsóknir rússneskra
listamanna hingað sem hólmgönguáskorun og
hefur brugðið til þeirrar nýlundu að allt í
einu eru farnir að koma hingað andans menn
og lista frá þeirri álfu heims sem hingað til
hefur einkum steypt yfir okkur soldátum,
vígvélum, kennslupésum í hryðjuverkum og
misindi handa börnum sem hér nefnast has-
arblöð, glingri, upplausn og niðurlægingu.
En einn góðan veðurdag skaut hér upp Willi-
am búandmanni Paulkner með töðuilminn í
yfirskegginu og það var góður gestur. Svo
var allt í einu kominn Julius Katchen frá
París en það var ekki kananum að þakka
heldur Ragnari í Smára enda kvað hann
ekkert vilja sjálfur með Ameríku hafa. Loks
sýndi Ruggiero Ricci að það er engu logið
um það að hann er einn fimasti fiðlari heims
en hverju þjónar sú leikni? Það var ekki
mikið eftir af honum þegar við höfðum heyrt
rússneska snillinginn sama hljóðfæris Gratsj:
Ricci gerði alla músík að fimleikabrögðum,
— lijá Gratsj urðu fimleikastykkin að músík.
Rússar gerðu ekki endasleppt við okkur með
Mírsendinefndinni nýskeð fremur en fyrri
daginn.
Þrátt fyrir lélegheitin og smekkleysið sem
einkenndi sýninguna á Sveik (hann var mest
soðinn upp úr enskri gerð með þá eina réttlæt-
ingu þess að skrifa innlendan mann fyrir
verkinu hve miklu lélegra þetta var hér en
fyrirmyndin) — þá hefur Þjóðleikhúsið samt
ekki brugðizt okkur fyrst og fremst vegna
kínversku óperunnar og síðan Deiglunnar eftir
Miller undir stjórn Lárusar Pálssonar sem
vann stórsigur og sannaði þeim sem voru
farnir að þreytast að bíða hve mikill lista-
maður hann er þegar reynir á og verkefnið
hæfir honum.
Það hefur verið meira fjör í myndlistar-
sýningum en endranær. Kjarvalssýningin
vandi okkur á svo gott að það er erfitt að
vera án hennar nú. Það veldur sársauka að
slík sýning sundrist.
í þessu riti hefur kunnáttumaður það hlut-
verk að fjalla um myndlistarsýningar svo
ég væri að kássast upp á annarra manna
jússur ef ég f jölyrti um það efni.
Ein mynd
Og þó má ég til: á sýningu Karls Kvaran
var mynd sem líður ekki úr huga mér. Stór
mynd með þannig rauðum bakgrunni að vakti
19