Læknaneminn - 01.04.2010, Blaðsíða 51

LÆKNISFRÆÐII
ÖÐINSVÉUM
I Danmörku er læknisfræði kennd á þremur stöðum og er
Óðinsvé einn þeirra. Hinir tveir eru Kaupmannahöfn og
Árósar. Engin skólagjöld né skráningargjöld eru innheimt í
dönskum háskólum, og geta íslendingar sótt um nám hér á
sama grundvelli og Danir.
Óðinsvé er þriðji stærsti bærinn í Danmörku og búa hér
tæplega 190.000 manns. Óðinsvé er staðsett á eyjunni Fjóni,
sem er á milli Sjálands og Jótlands. Lestarsamgöngur hingað
eru mjög góðar því allar lestar milli Jótlands og Sjálands
stoppa hér og tekur lestarferð til Kaupmannahafnar einn til
tvo klukkutíma. Óðinsvé hefur uppá margt að bjóða, hér er
fjöldinn allur af íþrótta- og tómstundafélögum, ágætis úrval
tónleikastaða, leikhús, kvikmyndahús, söfn og mjög líflegt
næturlíf um helgar. Gamli bærinn hefur sinn sess í danskri
sögu, þar er meðal annars fæddur og uppalinn einn þekktasti
rithöfundur Danmerkur, H.C. Andersen. Hér er lögð mikil
áhersla á að auðvelt sé að komast ferða sinna á hjóli og er
bærinn talinn vera einn helsti hjólreiðabær Danmerkur.
Óðinsvé er mikill námsmannabær. Hingað flytja margir til
að sækja nám, bæði frá öllum landshlutum Danmerkur og frá
öðrum þjóðum. Sveitarfélagið leggur mikla áherslu á að gera
bæinn að góðum valkosti fyrir námsmenn. Það er gert á ýmsan
máta, til dæmis heldur sveitarfélagið útitónleika í byrjun hvers
skólaárs til að bjóða alla námsmenn velkomna í bæinn. Að
uppfylltum ákveðnum skilyrðum þá tryggir sveitarfélagið að
allir námsmenn fái leiguhúsnæði og vinnu með skóla. Nánari
upplýsingar um þetta má finna á www.studiebyen.odense.dk.
Læknisfræði í Óðinsvéum er kennd við Syddansk Universitet.
Hér eru árlega teknir inn um 300 nemendur í læknisfræði og í
heildina stunda núna rúmlega 1500 læknanemar hér nám. Þar
af eru 13 Islendingar en einnig er talsvert af Norðmönnum og
Svíum í náminu. Námið er eins og víðast hvar skipt upp í þriggja
ára bachelornám og þriggja ára kandídatsnám. í bachelorhluta
námsins er kennt eftir svokölluðu ”modul” kerfi eða verklotum.
Hverri önn er skipt í tvær verklotur þar sem hvor verklota
inniheldur átta kennsluvikur, auk níundu vikunnar þar sem
prófað er úr námsefni verklotunnar áður en sú næsta hefst.
I kandídatshluta námsins er svokallað blokkakerfi sem
einnig er nokkurs konar verklotu kerfi. Hver verklota stendur
í 2-6 vikur og endar hún á prófi, sem oftast er krossapróf. Þó
fer öll ellefta önnin í rannsóknarverkefni og tólfta og síðasta
önn námsins er samansett af svokölluðum vikunámskeiðum
sem fela í sér upprifjun og undirbúning fyrir embættisprófið.
Embættisprófið er þriggja daga próf byggt á sjúkrasögum og
skiptist það niður í eitt skriflegt próf og tvö verkleg próf þar
sem farið er á milli leikinna stöðva og hin ýmsu verkefni leyst.
Verkleg kennsla fer bæði fram í bachelor- og kandídatshluta
námsins þó að af sjálfsögðu stærsti hluti hennar liggi á
kandidatshlutanum. í lok fyrsta árs þá er fjögurra daga
krufningarnámskeið en það er hluti af fjórðu verklotu þar
sem meginefnið er anatómía. í bachelor náminu er einnig
talsvert af tilraunum og á sjöttu og síðustu önn bachelors
námsins er tveggja vikna verknám. I kandídatsnáminu eru
tvö verknámstímabil og þau innihalda samanlagt fjórar vikur
í lyflækningum, fjórar vikur í skurðlækningum, tvær vikur í
geðlækningum, fjórar vikur á deild að eigin vali og tvær vikur í
annað hvort heimilislækningum eða barnalækningum.
I bæði bachelor- og kandídathluta námsins fara nemendur
í verklega kennslu hjá klíniskum færnibúðum en þar er kennt
meðal annars hvernig taka á hjartalínurit, hvernig á að hlusta
lungu, setja upp æðaleggi, taka blóðprufur og margt fleira.
Æfingarnar framkæma nemendur hver á öðrum eða á sérstökum
æfingadúkkum eftir því hvað við á. Tilgangurinn með þessu er
að nemendur hafi ákveðinn verklegan grunn áður en þeir eru
sendir á hinar ýmsu deildir í verknám. Bæði er um að ræða
kennslu þar sem er skyldumæting en þar fyrir utan er einnig
boðið uppá aukatíma ef menn vilja rifja upp eða æfa sig frekar.
Allt námið fer fram á dönsku en margar bækurnar eru á
ensku. Þó hafa Danir staðið sig ágætlega í að útbúa kennsluefni
og má meðal annars fá ágætis bækur í vefjafræði, anatómíu,
fósturfræði og lyfjafræði á dönsku. Námsaðstaðan er ágæt,
nemendur hafa aðgang að skólanum allan sólarhringinn, þar á
meðal hafa læknanemar sérstakan aðgang að vefjafræði- og
anatomíustofum. Um er að ræða annars vegar stofu með aðgang
að smásjám og vefjasýnum og hins vegar stofu með líffærum
eða líkamspörtum sem liggja í formalíni, bæði í sérstökum
glerskápum og í körum þar sem hægt er að taka þau upp til
nánari skoðunar.
Möguleikar á að stunda rannsóknir eru góðir og öðru
hvoru er auglýst eftir nemendum til að vinna að rann-
sóknarverkefnum. Þess má geta að við Institut for Mole-
kylær Medicin eru meðal annars stundaðar rannsóknir á
stofnfrumum, nýrum og blóðrás og hafa rannsóknir þeirra
vakið athygli á alþjóðavettvangi.
I Danmörku eru til samtök læknanema sem kallast FADL
(Forening af Danske Lægestuderende). Samtök þessi standa
vörð um réttindi læknanema ásamt því að bjóða uppá ýmis
fríðindi fyrir félagsmenn en eitt stærsta verkefni þessara
samtaka er að reka og bjóða uppá afleysingaþjónustu.
Meðlimum samtakanna stendur til boða að sækja námskeið
og að þvi loknu að vinna hjá afleysingaþjónustunni. Að mestu
leyti eru það spítalarnir sem nýta sér þessa þjónustu þegar
þörf er á auka mannafla, ef mikið er að gera eða mikið er um
veikindi hjá fastráðnu starfsfólki. Stór hluti þessara starfa eru
umönnunarstörf þar sem unnið er með hjúkrunarfræðingum
og sjúkraliðum eða þá setið yfir sjúklingum sem tengdir eru við
öndunarvél. Þetta er ágætis leið bæði til að fá tekjur meðfram
náminu auk þess sem að það gefur góða reynslu að vinna á
hinum ýmsu deildum.
Nánari upplýsingar um Háskóla Suður Danmerkur
(Syddansk Universitet) og námið þar má finna á heimasíðu
þeirra, www.sdu.dk. Einnig má finna frekari upplýsingar
um læknanám í Danmörku á heimasíðu Félag Islenskra
Læknanema í Danmörku, www.fild.dk.
Nils Daníelsson
lœknanemi i Oðinsvéum

-•