Læknaneminn - 01.04.2010, Blaðsíða 76
Sjiíkrasaga
5 ára stúlka, ættuð frá Nepal, vaknaði
með bólgnar varir og bólginn hægri
vanga og fór á bráðamóttöku barna
(BMB). Bólgurnar voru án verkja og
ekki aumar viðkomu, ekki var roði eða
hiti í vörunum. Engin saga um áverka.
Tveim dögum áður hafði hægra augað
bólgnað á svipaðan hátt án eymsla en það
hjaðnaði á einum degi. Hún hafði aldrei
fengið svona einkenni áður. Hún hafði
ekki verið að bragða á neinni nýrri fæðu.
Þessufylgdu ekkihiti, öndunarerfiðleikar,
meltingarfæraeinkenni eða kviðverkir,
hægðir voru mjúkar og eðlileg þvaglát.
Hún hafði hvorki verið kvefuð nýlega né
tekið nein lyf. Við kerfakönnun kom í ljós
að hana klæjaði hliðlægt á vinstra hné en
lýsti ekki frekari kláða.
Heilsufarssaga
Almennt hraust stelpa. Hafði fengið
upphleypt útbrot á handleggi og á búk
fyrir tveim vikum.
Hún hafði fengið reykeitrun fyrir ári
og var meðhöndluð í súrefnisþrýstings-
klefanum í LSH í Fossvogi. Hún fór í
almenna heilbrigðisskoðun innflytjenda
skömmu eftir komu til landsins þremur
árum áður og var alveg heilbrigð. Ekki
þekkt ofnæmi.
Félags- og fjölskyldusaga
Stúlka ættuð frá Nepal, talar góða ísl-
ensku og gengur í leikskóla. Ekki fjöl-
skyldusaga um líkar bólgur í andliti.
Ferðalög:
Hafði farið til Nepal með föður sínum
átta vikum fyrr og kom heim tíu dögum
áður en hún leitaði á BMB. Hafði fengið
upphleypt útbrot sem hana klæjaði
gríðarlega undan á handleggi og búk
úti í Nepal. Foreldrarnir leituðu þá til
læknis sem taldi að ofnæmiseinkennin
væru að ganga yfir og sá því ekki ástæðu
til meðferðar.
Skoðun
Almennt
Ekki veikindaleg að sjá. Öndun eðlileg.
Lífsmörk
Þyngd: 25,4 kg, Hiti: 36,6°C (holhönd),
Púls: 103 slög/mín. S02:98%ÖT: 18/mín
Höfuð, munnur og háls
Bólgnar varir og hægri vangi við
kjálkabarð. Ekki hæsi, ekki roði í hálsi.
Eitlar
Eitlastækkanir greindust ekki.
Eyrnaskoðun
Ekki sýkingarmerki.
Lungu
Lungnahlustun var eðlileg.
Hjarta
S1 og S2, engin auka- eða óhljóð.
Kviður
A4júkur, óþaninn og eymslalaus.
Húð
Hreistruð útbrot á ristum, meira hægra
megin. Hreistruð útbrot á handleggjum.
Greining og orsök
Einkennin komu og fóru hratt, ekki
voru meðfylgjandi eymsl eða hiti og
engar ör- eða sármyndanir þegar bólgan
hjaðnaði. Greiningin var ofsabjúgur (e.
angioedema). I þessu tilfelli fylgdi ekki
þina (e. urticaria) sem oft gerir en hins
vegar er sennilegt hún hafi fengið þinu
úti í Nepal sem áður var lýst.
Greining: Angiooedema T78.3
Mikill hluti bráða ofsabjúgs er án
greinanlegrar orsakar. Ef um endurtekin
eða þrálát köst er að ræða má íhuga frekari
rannsóknir. Sýkingar eru algengasta
orsök þinu og ofsabjúgs hjá börnum.
Þar sem einkennin komu á nokkuð
löngu tímabili vaknaði grunur um að
orsakavaldurinn gæti verið langvarandi
sýking. í þessu tilviki var ákveðið að
senda saursýni i sníkjudýraleit vegna
ferðasögu og möguleika á því að
viðbrögð við slíkri sýkingu gætu valdið
ræsingu í ónæmiskerfinu og einkennum
stúlkunnar. Meðferð á bráðamóttöku
var 5mg af Lóritíni á töfluformi.
Niðurstöður saurræktunar sýndu
Giardia lamblia, þolhjúpar og hreyfanlegt
stig. Saur var brúnn og linur. Meðferð
við Giardia lamblia er Metronidazole
og var hún sett á 400 mg x 2 í 7 daga.
Einkenni stúlkunnar hurfu og komu
ekki aftur. Enginn annar í fjölskyldunni
veiktist.
Umrœður — Giardiasis
Algengi giardiasis á Islandi eru 9-20
tilfelli á 100.000 íbúa á ári frá 1997-
2008. Ofsabjúgur er afar sjaldgæf birt-
ingarmynd og stúlkan lýsti engum ein-
kennum frá meltingarvegi. Hafa ber i
huga að Giardia lamblia getur komið fram
sem faraldur og því þurfa einstaklingar
sem greinast með giardiasis að halda sig
fjarri mannamótum þar til meðferð er
lokið. Giardiasis er tilkynningaskyldur
smitsjúkdómur1'2.
Ofsabjúgur (e. angioedema) er
afmörkuð bólga í húð sem kemur vegna
aukningar á vökva í millifrumuvef.
Hann kemur oftast fyrir í andliti, á
vörum, munni, hálsi, barka, útlimum
og kynfærum. Dreifing er oft með
ósamhverfum hætti. Ofsabjúgi er hægt
að skipta í tvennt eftir orsökum þó að
orsök finnist alls ekki alltaf.