Læknablaðið - 01.11.2023, Blaðsíða 41

L ÆKNABL AÐIÐ 2023/109 525
inn fræga, Cavern, til að heyra nýjustu
tónlistarstraumana. Ég vatt mér inn í
bókabúð þar til að spyrjast fyrir um
staðarskáld og var þá bent á The Mersey
Sound, þrjú skáld frá bítlatímanum. Ég
valdi nokkrar bækur eftir Roger Mc­
Gough. Hann orti meðal annars ljóðið
um grænmetisæturnar, Vegetarians. Þar
fjallar hann um sársauka sem hinar
ýmsu tegundir ávaxta og grænmetis
upplifa þegar hýðið er rifið af þeim, þær
soðnar lifandi og svo framvegis. Ev-
erybody knows that a carrot screams when
grated, that a peach bleeds when torn apart,
do you believe that tomatoes spill their brains
painlessly? Mér fannst gaman hvernig
hann lék sér að orðum og sýndi hvers­
dagslega hluti í nýju og óvæntu ljósi, oft
með hæðni og húmor.
Næsta ljóðastopp er á Spáni. Við
Anna vinkona mín tókum okkur ársleyfi
úr læknadeild og héldum til Spánar.
Við fengum pláss á spítala í Barcelona
en héldum svo til Granada í lokin. Þar
komumst við í meira návígi við fortíðina
en ég hefði haldið að væri hægt. Það var
skáldið Rafael Alberti sem tróð upp í
háskólagarðinum og rakti sögur af vini
sínum, Federico García Lorca. Ég þurfti
að melta þetta, fyrir mér var Lorca svo
mikil þátíð, en hann var sem kunnugt
er drepinn af falangistum árið 1936. Ég
þekkti Lorca af þýðingum Magnúsar
Ásgeirssonar og hafði lesið hann fyrir
Það fór að bera á ljóðaáhuga mínum um
það leyti sem ég byrjaði í menntaskóla.
Ég sogaðist að ljóðforminu og fannst
mjög mikilvægt að lesa ljóðin upphátt.
Á þessum árum átti ég margar góðar
stundir fyrir framan bókaskáp á heimil­
inu, þegar enginn var heima. Þar var af
nógu að taka og ég prófaði marga höf­
unda. Mér fundust ljóðaþýðingar Magn­
úsar Ásgeirssonar hljóma vel, las líka
Jóhannes úr Kötlum, Stefán Hörð Gríms­
son og marga fleiri. Ég hef tekið eftir því
að ýmsar endurminningar mínar eru
tengdar ljóðlistinni, og því ætla ég með
ykkur í ljóðaferðalag.
Fyrsta ljóðastopp er í frönskutíma í
MR. Kennarinn kom oftast í tímana með
segulbandstæki undir hendi, skellti því
á púltið og setti af stað. Það voru gjarna
samtöl úr kennslubókinni Rendez-vous
en France, en einn daginn hljómaði ljóðið
Déjeuner du matin eftir Jacques Prévert.
Það var fallegasti lestur sem ég hafði
heyrt, ljóðið svo einfalt og hversdagslegt
að ég gat skilið það, en á sama tíma há­
dramatískt. Morgunverður fjallar um
mann sem hellir kaffi í bolla, setur mjólk
í kaffið, sykur út í og hrærir í með te­
skeið, fær sér sopa og leggur bollann nið­
ur, án þess að yrða á mig. Hann á síðan eftir
að fá sér sígarettu, slá öskuna af og búa
til hringi úr reyknum, standa upp, fara í
regnkápuna, af því það rignir, og yfirgefa
staðinn án þess að líta á mig. Þessi ljóða­
flutningur Serge Reggiani varð til þess að
ég kom við í Bóksölu stúdenta á leiðinni
heim úr skólanum og keypti Paroles eftir
höfundinn franska og er það þvældasta
og mest lesna bók í minni eigu.
Næsta ljóðastopp er í Liverpool, þar
sem læknanemar voru á krufninga­
ferðalagi. Við kynntum okkur anatómíu
mannslíkamans á daginn en könnuðum
borgarlífið á kvöldin. Pönkið var byrjað
og við fórum margar ferðir í næturklúbb­
Hvaða bók hefur fylgt þér lengst,
þú hefur lesið oftast eða haft mest áhrif á þig?
Margrét Birna Andrésdóttir
nýrnalæknirLjóðrás ævi minnar
bókaskápinn hér áður. Nú vorum við
komnar á slóðir skáldsins, umkringd­
ar áhrifavöldum hans: Sierra Nevada,
Alhambra og sígaunum sem klöppuðu
taktfast með flamengótónlistinni.
Næsta ljóðastopp er í Hollandi. Þá fór
að syrta í álinn. Það var ómögulegt að
toga upp úr Hollendingum hvaða skáld
maður ætti að þekkja. Hver var þeirra
Jónas? Yrkja þeir ekkert? Svörin voru:
„þú hefur ekkert gaman af þessu“ og
„þetta er svo kalvínistískt“. Mig minnir
að það hafi verið hjúkrunarfræðingur
sem kom dag einn með ljósrit af ljóði eft­
ir Jan Slauerhoff. Það heitir In Nederland
og fjallar um það hvað Hollendingar eru
daufir og leiðinlegir, stífir og rólegir,
tala hægt, reiðast aldrei almennilega og
dansa ekki uppi á borðum, að þeir geti
kvalið bóndadurg, en aldrei framið al­
mennilegt ástríðumorð. Það má náttúru­
lega segja að þetta tiltekna ljóð sé í takt
við það sem mér hafði áður verið sagt
um kveðskap þeirra. Þegar ég kvaddi
landið eftir tíu ára dvöl var ég leyst út
með eintómum ljóðabókagjöfum. Þá var
allt í einu til nóg af ljóðabókum.
Það er enn fullt rennsli í ljóðrásinni,
nú aftur á Íslandi.
Ég skora á Ólaf Skúla Indriðason nýrnalækni að
skrifa næsta pistil!